İçeriğe geç
+90 531 883 33 88

Vergi Hukuku ve Vergi Uyuşmazlıkları

2026–2027 Varlık Barışı Başvuru Rehberi

“Varlık Barışı: Yurt dışındaki paramı veya evdeki altınımı nasıl bildiririm?” başlıklı kapak: telefonunda avro bakiyesine bakan kişi ile banka gişesinde altınını teslim eden kişi
Yazar: Yayın tarihi: Yaklaşık 45 dakika okuma

Kurumsal hukuki inceleme ve kontrol: Güneş & Güneş Hukuk Bürosu

Yayımlayan: Güneş & Güneş Hukuk Bürosu

Özet

Almanya’daki hesabınızda duran avroyu Türkiye’ye getirmek, Antalya’daki evinizde sakladığınız altını bankaya yatırmak ve şirket hesabınızda göründüğü halde deftere işlenmeyen dövizi kayda almak üç farklı işlemdir. Hangi yolu izleyeceğinizi varlığın bildirim anındaki yeri, kime ait olduğu ve Türkiye’de nasıl kaydedildiği belirler. Türk vatandaşları, yabancı gerçek kişiler ve tüzel kişiler kendi durumlarına uyan hükümlerden yararlanabilir. [1] [2] [3]

2026 düzenlemesinin dayanağı, 7582 sayılı Kanun’un 10. maddesiyle 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu’na eklenen geçici 19. maddedir. Uygulama, 4 Temmuz 2026 tarihli ve 33300 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bazı Varlıkların Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Genel Tebliğ (Seri No. 1) ile açıklanmıştır. Uygun varlığı olan kişinin ilk muhatabı Türkiye’deki banka veya, işlemin türüne göre, aracı kurumdur. [1] [2]

TakviminizSizin için anlamı
4 Haziran 2026 – 31 Aralık 2026Bildirim dönemi açıktır. Standart oran %5’tir. Uygun araç ve süre taahhüdüyle oran %4 ile %0 arasında değişir.
1 Ocak 2027 – 31 Temmuz 2027Kanundaki ikinci dönemde her oran 0,5 puan yükselir. Beş yıllık taahhütte dahi oran %0,5’tir.
Bildirimden sonraki iki ayYurt dışındaki varlık Türkiye’deki hesaba ulaşmalıdır. Türkiye’deki varlık için işlem bildirim tarihi itibarıyla tevsik edilir.
Yatırıma geçiş ve elde tutmaİndirim seçilmişse on günlük dönüşüm süresi ve yatırımın yapıldığı gün başlayan taahhüt süresi ayrı ayrı izlenir.

İşlemden önce üç soru. Varlık nerede, hangi hesapta ve kimin adına? Bildirimden sonra bu paraya ne zaman ihtiyacım var? Bana veya şirketime ilişkin vergi incelemesi ya da takdire sevk başlamış mı? Bu sorulara vereceğiniz yanıt, seçeceğiniz işlemi ve alacağınız vergisel korumayı değiştirebilir. [1, geçici m.19/1–9] [2, m.3–12]

İşlem aşamasına göre okuma kılavuzu

İmzadan önce. Varlığın yeri, hak sahibi ve hesap türü hangi başvuru yolunu açıyor? Türkiye’de şahsi hesabınıza daha önce yatırılmış para ile deftere girmemiş şirket parası aynı sonuca götürmez. Kıymetinizi kabul edebilen kurumu bulduktan sonra tutar, vergi ve varsa taahhüt süresini karşılaştırın. [1] [2]

Bildirimden sonra. Onaylı EK-1 tarihini, alıcıya geçen net miktarı ve yatırım gerçekleşme gününü ayrı kaydedin. Bir aksama varsa önce hangi sürelerin açık olduğunu belirleyin. Transferin gerçekleşmesi düzeltme imkânını, yatırımın bozulması ise hem vergiyi hem inceleme korumasını etkileyebilir. [2, m.3/4, 9/7 ve 12]

GİB uygulama rehberinde aradığınız yanıt nerede?

Gelir İdaresi Başkanlığı, Mükellef Hizmetleri Daire Başkanlığının hazırladığı Yurt Dışında ve Yurt İçinde Bulunan Bazı Varlıkların Ekonomiye Kazandırılması Rehberini Temmuz 2026’da 613 yayın numarasıyla yayımladı. 34 sayfalık resmi PDF, sık karşılaşılan soruları cevaplar. Başkanlık ayrıca yurt içi ve yurt dışı varlıklara ve bunların bildirim süreçlerine ilişkin infografikler yayımladı. Kanuni hakkın ve sınırlarının kaynağı KVK geçici m.19, ayrıntılı usulün kaynağı 1 Seri No.lu Genel Tebliğdir. Bir bankanın talebiyle mevzuat arasında tereddüt doğarsa, önce ilgili hükmü, ardından GİB’in aynı konuya verdiği cevabı okuyun. [1] [2] [3] [10]

Rehberin bölümü ve sayfasıHangi soruya yanıt verir?Tebliğ
I • s.9–14Param yurt dışında. Kime bildiririm, ne zaman getiririm, gümrükte ne gösteririm?m.3–5
II • s.15–20Türkiye’deki para zaten hesapta mı? Benimle aynı durumda olan bir şirket de aynı yolu mu izler?m.6–7
III • s.21–23Hangi değer yazılır? Hata, azaltma veya ek bildirim nasıl ele alınır?m.3/4 ve m.9
IV • s.23–27Vergiyi kim öder? Kaç yıl için hangi oran geçerli?m.4 ve m.7
V • s.27–28Varlık ortak, temsilci, üçüncü kişi veya yabancı şirket hesabındaysa kim bildirir?m.8
VI • s.28–29Hangi deftere kayıt yapılır? Özel fon hangi tarihte çekilebilir?m.10
VII • s.29–30Satış zararı, sonradan doğan gelir ve bildirim vergisi nasıl işlenir?m.10/6 ve m.11
VIII • s.30–33İnceleme ne zaman başlamış, matrah farkının ne kadarı açıklanmış, şart neden kaybedilmiş?m.9/7 ve m.12

Birbirinden farklı üç belge. Resmî Gazete’de yayımlanan metin bir Genel Tebliğdir. GİB rehberi bu metni soru-cevaplarla açıklar. Ticaret Bakanlığının Nakit Kontrolleri Genelgesi ise sınırda nakdin kaynağı ve taşıma biçimi gibi gümrük meselelerinde önem taşır. Banka hesabı açılışı ve gerçek faydalanıcı tespitinde MASAK Tedbirler Yönetmeliği, incelemenin başlangıcında ise Vergi İncelemelerinde Uyulacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik ayrıca uygulanır. [2] [3] [5] [10] [12] [14]

Kimler başvurabilir ve hangi varlıklar kapsamdadır?

Durumunuzİzlenecek yol
Yurt dışında kişisel birikimi olan Türk veya yabancıYurt dışındaki uygun varlığı Türkiye’deki kuruma bildirip kendi adınıza açılmış mevcut veya yeni hesaba süresinde getirirsiniz. Türkiye’de şirket kurma veya gelir vergisi mükellefiyeti açtırma şartı öngörülmez.
Türkiye’de kişisel birikimi olan, gelir veya kurumlar vergisi mükellefiyeti bulunmayan kişiTebliğ m.6/2, halihazırda banka veya aracı kurumda bulunmayan uygun varlıklar için bildirim ve aynı tarih itibarıyla hesaba yatırma ile belgeleme yolunu düzenler.
Türkiye’de kayıt dışı işletme varlığı olan mükellefUygun varlık kanuni defterlerde yer almıyorsa bildirim, banka belgesi ve bildirim tarihi itibarıyla kayıt birlikte ele alınır. Şirketin hesabında zaten bulunan fakat defterine hiç alınmamış döviz de bunun örneğidir.
Defter tutma zorunluluğu olmayan mükellef veya işletmesinden bağımsız hareket eden gelir vergisi mükellefiTebliğ m.6/2’deki kişisel başvuru yolu incelenir. Banka dışında bulunan kişisel varlık ile işletmeye ait değerlerin aidiyeti belgelenmelidir.

Bildirime konu olabilecek kıymetler

Para, altın, döviz, menkul kıymetler ve diğer sermaye piyasası araçları kapsamdadır. Pay senedi, tahvil, bono, Eurobond ve yatırım fonu katılma payı için türüne özgü değerleme yapılır. Bir kıymetin bildirilebilmesi, aynı kıymette bekletmenin düşük vergi oranına hak kazandırdığı anlamına gelmez. Örneğin yurt dışındaki borsa payı bildirime elverişli olabilir. İndirim için ayrıca kanunda sayılan yatırım araçlarından birine geçilir. [1, geçici m.19/1, 3, 6] [2, m.3, 6, 9]

Taşınmaz, otomobil, kripto varlık ve alacak

Taşınmaz, araç, sıradan ticari alacak ve kripto varlık kanundaki listede bağımsız varlık türleri olarak yer almaz. Yurt dışındaki kapsam dışı bir varlık, kanuni süre içinde gerçekten satılıp uygun bir varlığa dönüştürülebilir. Örneğin yabancı ülkedeki dairesini satan kişinin inceleyeceği tutar, hesabına geçen satış bedelidir. Satış, tahsilat, mülkiyet, kur ve transfer ayrı belgelenir. Yurt içi mala bu yurt dışı dönüşüm hükmü kendiliğinden uygulanmaz. [2, m.5/4]

Kripto örneği. Cüzdan bakiyesini avro karşılığıyla forma yazmak yeterli değildir. Fiili satış ve tahsil varsa oluşan paranın yeri, mülkiyeti, platform dökümleri, banka kabulü ve satışın kendi vergisel sonuçları ayrı incelenir. Bir değer, yalnızca istikrarlı para birimine endeksli olduğu için döviz sayılmaz. [1] [2] [3] [4]

Bankaya başvuru adım adım nasıl yapılır?

1. Varlığı, sahibini ve bildirim yolunu belirleyin

Hesap özetinde sahibin adını, hesabı tutan kurumun ülkesini, kıymetin türünü ve miktarını kontrol edin. İşlem bir şirket içinse şirket adına kimin imza atabildiğini belirleyin. Yurt dışı kıymeti için kişisel başvuruda alıcı hesabı hak sahibi adına olmalıdır. Türkiye’deki kişisel para için, önceden banka hesabına yatırılmış olup olmaması sonucu değiştirebilir. [1, geçici m.19/1–5] [2, m.3–8]

2. Türkiye’deki doğru kurumla işlemi hazırlayın

Para, döviz veya altın için banka ile görüşün. Aracı kuruma yapılacak bildirim menkul kıymetler ve diğer sermaye piyasası araçlarıyla sınırlıdır. Yabancı saklama kurumundaki kıymeti getirecekseniz, Türkiye’deki kurumdan ISIN koduyla kabul, saklama, virman ve teslim tarihini yazılı teyit edin. Yabancı banka veya ödeme uygulamasından talimat vermek Türkiye’deki bildirimi tamamlamaz. [2, m.3–7] [3]

3. Değeri belirleyin, EK-1’i verin, onaylı nüshayı saklayın

Bildirim tarihindeki TL karşılığını mevzuattaki ölçüyle hesaplayın. Yurt dışı bildiriminde EK-1 iki nüsha düzenlenir. Bir nüsha kurumun tasdiki, varsa açılan hesabın bilgileri ve işlem belgeleriyle size verilir. Yurt içi varlık için de bildirim EK-1 ile ilgili kuruma yapılır. Kendi adınıza ayrıca bir varlık barışı beyannamesi vermek üzere vergi dairesine gitmeniz öngörülmez. [2, m.3/3, 4/1, 6/1, 9]

Formdaki hangi alanları siz, hangilerini kurum doldurur?

EK-1’de kimlik veya şirket bilgileri, yurt içi/yurt dışı varlık grubu ve TL değerlerini kontrol edin. Kuruma ayrılan bölümde kabul tarihi, hesap bilgileri, oranlara göre vergi ve yetkili onayı bulunur. EK-2’de her satırda varlık türü, bildirim tarihi, tutar, seçilen yatırım aracı ve taahhüt süresi eşleştirilir. İmzaladığınız satırların kendi seçiminizi yansıttığını kontrol edin. [2, ekler]

4. İndirim istiyorsanız EK-2’yi bildirim sırasında verin

Elde tutma süresini ve uygun ürünü seçip taahhütnameyi bildirimle birlikte teslim edin. EK-2 için damga vergisi alınmaz. Kurum vergiyi ilgili oranla peşin tahsil eder. EK-3, banka veya aracı kurumun beyannamesidir. Kurum bunu bildirimi izleyen ayın 15. günü akşamına kadar kendi vergi dairesine verir ve aynı sürede öder. Sıfır oranlı tutar da beyannamede gösterilir. [1, geçici m.19/6] [2, m.4, 7]

5. Teslim, yatırım ve kayıt belgeleriyle dosyayı kapatın

Bildirime ek olarak transferin alıcı hesaba geçtiği, gerekiyorsa uygun ürüne dönüştüğü ve kanuni kayda girdiği tarihleri ayrı ayrı işaretleyin. Taahhüdün bitişini bankanın ürün vadesiyle karşılaştırın. Kısa vadeli ürünün birden fazla kez yenilenmesi planlanıyorsa anaparanın arada vadesiz hesaba geçmesi riskini önceden yazılı açıklığa kavuşturun. [2, m.4/8, 9/7, 10, 12]

Yurt dışından havale, menkul kıymet transferi ve fiziki getirme

Banka havalesinde hangi tarih ve belge önemlidir?

EK-1’in alındığı tarihten itibaren iki ay içinde varlık Türkiye’deki banka veya aracı kurumda adınıza açılan hesaba ulaşmalıdır. Son gün yurt dışındaki bankadan talimat vermekle paranın Türkiye’de hesaba geçmesi farklı olaylardır. Gönderenin dekontunu, transfer referansını, alıcı ekstreyi ve tutarı birlikte saklayın. Komisyon kesilmiş, para geri dönmüş veya yalnız bir bölümü gelmişse işlem tamamlanmış kabul edilmeden fiilen gelen tutarı kuruma yazılı bildirin. Kısmi ifada bütün tutara koruma varsayılmamalıdır. [1, geçici m.19/2, 9] [2, m.4/11, 5, 12]

Gönderen ile bildirim sahibi farklı olabilir mi?

Tebliğ m.5/3 uyarınca yurt dışından transferi yapanla bildirim sahibinin farklı kişiler olması tek başına engel oluşturmaz. Alıcı hesap, bildirilen varlığın sahibi ve hukuki ilişki hâlâ önemlidir. Örneğin emanet parayı iade eden kardeşin transferi ile kardeşin kendi malını bağışlaması farklıdır. İlki için emanet ilişkisi, ikincisi için bağışın vergisel ve özel hukuk sonuçları incelenir. [1, geçici m.19/2] [2, m.5/3, 8] [4]

Fiziki para veya altın getiren yolcu hangi sırayı izlemeli?

Önce Türkiye’deki kuruma bildirim yapılır. Yolcu, bu bildirimin belgesini gümrüğe sunar. Gümrükte kıymetin türü ve miktarına uygun işlemler yapılır ve beyana ilişkin belge alınır. Varlık, bildirimden itibaren iki aylık sınır içinde getirilir ve gümrük işlemlerini takip eden ilk iş günü sonuna kadar ilgili Türkiye hesabına yatırılır. Gümrük belgesi bankaya ibraz edilir. Yolculuk ve banka kabul gününü, iki yükümlülüğü birlikte karşılayacak biçimde planlayın. [2, m.5/2, 5–7] [5]

Örnek. Salı günü gümrük işlemleri biten bir kişi için çarşamba iş günü ise bankaya yatırma süresi çarşamba gününün sonunda biter. Pasaport giriş damgası, taşınan kıymetin türünü ve miktarını gösteren gümrük belgesinin işlevini karşılamaz. Özellikle altının biçimini, miktarını, geliş ülkesinin çıkış kurallarını ve Türk gümrük mevzuatındaki taşıma sınırlamalarını yolculuktan önce teyit edin. [2, m.5] [5]

Miras ve bağış parası getirenler için özel ayrım. Ticaret Bakanlığının Nakit Kontrolleri Genelgesi uyarınca miras, bağış veya kişisel borç niteliğindeki nakit ancak bankacılık sistemiyle yurda getirilebilir. Varlık barışı bildirimi bu parayı yolcu beraberinde getirme izni vermez. [1, geçici m.19/8] [5, bölüm 1.1]

Kıymet yabancı yatırım hesabındaysa

Menkul kıymetin saklandığı ülkeyi ve Türk kurumunun o kıymeti aynen teslim alıp alamayacağını kontrol edin. Bir yabancı hisseye Türkiye’deki banka üzerinden yatırım yapılmış olması tek başına yurt dışı bildirim yolunu belirlemez. Hesabın ve saklama zincirinin belgeleriyle varlığın yerini saptayın. Aynen virman mümkün değilse gerçek satış, takas, tahsil ve nakit transferinin süre ve vergi etkilerini değerlendirin. [1, geçici m.19/1–3] [2, m.3, 5, 9]

Vergi oranları ve taahhüt seçiminin maliyeti

Uygun yatırımda taahhüt31.12.2026’ya kadar01.01–31.07.2027Ancak süre uzatılırsa sonraki dönem
Taahhüt yok%5%5,5%6
En az 1 yıl%4%4,5%5
En az 2 yıl%3%3,5%4
En az 3 yıl%2%2,5%3
En az 4 yıl%1%1,5%2
En az 5 yıl%0%0,5%1

Tablonun son sütunu yalnızca süre uzatılırsa uygulanır. Cumhurbaşkanı kanuni son tarihi her defasında en çok altı ay, toplamda en çok bir yıl uzatabilir. Bu yetki, ileri bir tarihe kadar yapılacak bildirim için kazanılmış süre oluşturmaz. 31 Temmuz 2027 cumartesiye rastlar. Kanun ve Tebliğ’de yazılı tarih budur. VUK m.18’de son günün resmi tatile rastlaması için genel hesap kuralı vardır. Bu özel banka bildirimi için 2 Ağustos’a kadar işlem kabul edileceğine dair duyuruya dayanmadan, şube işlemini en geç 30 Temmuz Cuma mesai içinde tamamlamak ihtiyatlıdır. [1, geçici m.19/6, 11] [2, m.3, 4] [9]

Hangi yatırım araçları indirime uygundur?

Vadeli hesap, 4749 sayılı Kanun kapsamındaki devlet iç borçlanma senetleri ve kira sertifikaları ile girişim sermayesi yatırım fonları sayılmıştır. Her yatırım fonu, özel sektör tahvili, yabancı hisse, vadesiz hesap veya ticari adı “vadeli” çağrışımı yapan her ürün kendiliğinden bu gruba girmez. Bankadan ürünün hukuki türünü ve taahhüt kaydını teyit edin. Yatırımın taşıdığı değer kaybı, kur veya likidite riski ayrı bir ekonomik karardır. [1, geçici m.19/6] [2, m.4, 7]

On gün hangi tarihte başlar, beş yıl hangi tarihte biter?

Yurt dışından gelen varlık için transfer veya yatırma tarihinden, Türkiye’de bulunan varlık için bildirim tarihinden itibaren on gün içinde seçilen araca geçilir. Dönüşüm anında kıymetin o günkü değeri kullanılır. Taahhüt edilen bir ila beş yıl, paranın veya kıymetin uygun yatırıma fiilen konduğu tarihte başlar. 2026’da bildirim yapılıp şartlara uygun transferin 2027’de gerçekleşmesi tek başına bildirim yılını değiştirmez. [2, m.4/8–10, 9/7]

Rakamlarla seçim. Bildirim değeri 4 milyon TL ise 2026’da taahhütsüz vergi 200.000 TL, iki yıllık taahhütte 120.000 TL, beş yıllık taahhütte sıfırdır. Aynı matrah ve seçimlerde 2027’nin kanuni bildirim döneminde sırasıyla 220.000 TL, 140.000 TL ve 20.000 TL hesaplanır. İki yıl içinde konut alacak kişinin beş yıllık yatırım taahhüdü vermesi, sonradan nakit ihtiyacı doğduğunda hem vergi farkı hem de koruma kaybı riski yaratır. [1, geçici m.19/6, 9] [2, m.12]

Yabancı başvuru sahibi ve bankanın uyum incelemesi

Yabancının Türkiye’de ikameti veya şirketi olmalı mı?

Yurt dışı varlıklar için düzenleme gerçek ve tüzel kişilere açıktır. Kanun Türk vatandaşlığı, Türkiye’de ikamet izni, Türkiye’ye vergi mukimliğini taşıma veya Türk şirketi kurma şartı koymaz. Bununla birlikte işlem için Türkiye’de kişi veya şirket adına uygun bir hesap ve kurumun kabul edeceği kimlik ve temsil kayıtları gerekir. Bir yabancı, Türkiye’deki kişisel varlığı için başvuruyorsa yurt içi yolun koşullarına tabidir. [1, geçici m.19/1–5] [2, m.3–6] [4]

Banka hangi belgeleri neden isteyebilir?

Tebliğ m.4/3, yurt dışı varlık bildiriminin alınması sırasında bildirilen varlığa ilişkin ayrıca belge istenmeyeceğini düzenler. Aynı maddede vekilin yetkisinin kontrolü de öngörülür. Ayrı bir işlem olan hesap açılışında veya transferin yürütülmesinde 5549 sayılı Kanun uyarınca kimlik, hesabına işlem yapılan kişi, gerçek faydalanıcı, işlemin amacı ve risk durumuna göre fon kaynağı incelenebilir. Gerçek kişi için kimlik tespiti, şirket için temsil ve gerçekte kimin hesabına işlem yapıldığı, Tedbirler Yönetmeliği m.5–7, 17 ve 17/A çerçevesinde ayrıca değerlendirilir. [2, m.4/2–3, 13] [4] [14]

İşlemUygulamada hazırlanabilecek belgeler
Yabancı gerçek kişiGeçerli pasaport veya kabul edilen kimlik, adres, vergi mukimliği ve ülke vergi numarası, gerektiğinde Türkiye’deki kimlik/vergi numarası. Yazım ve ad sırası iki bankada karşılaştırılır.
Yabancı şirket / vekilGüncel sicil ve temsil belgeleri, imza yetkisi, ortaklık zinciri, gerçek faydalanıcı ve gerektiğinde vekaletname. Düzenlendiği ülke ve belge türüne göre apostil/tasdik ve Türkçe tercüme teyit edilir.
Satış, miras, tasarruf veya temettüSatış ve ödeme belgesi, mirasçılık ve dağıtım kayıtları, ücret tasarrufunu gösteren hesap hareketleri veya dağıtım kararı. Bunlar kaynağı açıklamaya yarayan örneklerdir.

Transfer incelemede kalır veya banka işlem yapmazsa

Şubeden gecikmenin hangi aşamada olduğunu ve paylaşılabilir eksik belge bilgisini isteyin. Başvuru nüshasını ve teslim tarihini saklayın. Gönderici ve alıcı kurumda referans numarasıyla paranın yerini araştırın. Tebliğ m.13, ilgili kurumların madde kapsamındaki talepleri yerine getirmesini düzenler. Bu hüküm, başka mevzuattan doğan kontrolleri veya muhabir bankanın incelemesini kaldırmaz. Kurumla yazışmanın iki aylık süreyi durdurduğu varsayılmamalıdır. [1, geçici m.19/8–9] [2, m.13] [4]

Kaynak ülke ve Türkiye’de doğan diğer yükümlülükler

Türkiye’deki bildirim, diğer ülkede doğan vergi ve beyan yükümlülüklerini sona erdirmez. Otomatik finansal hesap bilgisi değişiminde vergi mukimliği ve ilgili hesap kuralları ayrıca uygulanır. Varlık barışı ile 7582 sayılı Kanun’daki yurt dışı gelirler için yirmi yıllık istisna ayrı düzenlemelerdir. Bildirim tek başına istisna, ikamet izni, Türk vatandaşlığı veya banka kredisi hakkı sağlamaz. [1, m.4 ve 10] [4] [6]

Değerleme, hatalı bildirim ve sonradan eklenen varlık

Vergi hangi tarihte ve hangi bedel üzerinden hesaplanır?

Bildirilen varlıkBildirim tarihindeki ölçü
Türk lirasıPara üzerinde yazılı nominal tutar.
Döviz / döviz cinsinden kıymetTL karşılığı için Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru. Şubenin satış kuru esas alınmaz.
AltınGerçek alım satım değerini yansıtan rayiç bedel. Tür, ağırlık ve saflık bilgisi hesaplamayı destekler.
Pay, tahvil, bono, Eurobond, vadeli işlem ve opsiyon gibi türevlerÖnce borsa rayici, yoksa rayiç bedel, belirlenemiyorsa alış bedeli, o da bilinmiyorsa nominal değer. İşlem gördüğü yerli ya da yabancı borsanın verisi esas alınır.
Yatırım fonu katılma payıİlgili piyasasındaki kapanış fiyatı. Döviz cinsindeyse ayrıca TL karşılığı hesaplanır.

Örneğin yurt dışındaki 800 fon payı için önce bildirim tarihindeki kapanış fiyatıyla toplam bulunur. Bu toplam döviz cinsindeyse aynı tarihin TCMB döviz alış kuruyla TL’ye çevrilir. Pay sayısı, fiyat kaynağı, tarih ve kur kayıt altına alınır. Hatanın düzeltilmesinde veya tutarın azaltılmasında ilk bildirimin değeri, taahhüt aracına geçişte ise dönüşüm tarihinin değeri esas alınır. [2, m.9/1–7] [3]

EK-1 verildikten sonra fikrim veya rakam değişirse

Tebliğ m.3/4’ün yurt dışı bildirimlerine ilişkin düzenlemesi, zaman ve fiili transferi birlikte esas alır. Bir bildirim esastır, fakat her ay ayrı dönem olduğundan birden fazla bildirim mümkündür. Aynı varlığı mükerrer bildirmemek için ilk form ve sonradan verilen formun kapsamını karşılaştırın. [2, m.3/4] [3, ortak hususlar]

DurumYapılacak işlem
Aynı ay, henüz transfer/yatırma yokHata, artış veya azalış için ilk bildirim düzeltilir. Azalışa düşen peşin vergi kurumca iade edilebilir.
İzleyen ay, hata veya azalışTransfer/yatırma henüz yapılmadıysa, iki aylık süre ve genel bildirim son tarihi aşılmadan ilk bildirim düzeltilir. EK-3 ile beyan edilmişse talep ilgili kurum üzerinden yürür.
İzleyen ay, artışYalnız ilave tutar için yeni bildirim yapılır. İlk tutar yeniden beyan edilmez.
Transfer/yatırma tamamlanmış veya bildirim süresi geçmişTransfer ya da yatırma sonrası önceki bildirim düzeltilip vergi iadesi alınamaz. Genel bildirim süresi bitince de düzeltme yapılamaz.

Örnek. Kasımda 2 milyon TL bildiren kişi henüz transfer yapmadan aralıkta 500.000 TL daha eklerse yeni bildirim 500.000 TL içindir. Aynı kişi önceki rakamı azaltmak istiyorsa işlemin zamanı ve transfer durumu belirleyicidir. Bir yurt içi tutarı için aynı tarih itibarıyla yatırma zorunluluğu bulunduğundan yurt dışındaki iki aylık imkânın burada da bulunduğu varsayılmamalıdır. [1, geçici m.19/3, 10] [2, m.3, 6, 9]

Şirketler, ortaklıklar ve kanuni defterler

Yurt içindeki şirket hesabında zaten bulunan para

Şirket banka ekstresinde görünen ancak kanuni defterlere hiç kaydedilmemiş döviz, diğer şartlar da sağlanıyorsa Tebliğ m.6/1 örneğindeki gibi banka aracılığıyla bildirilebilir. Önce bir muhasebe mutabakatı yapın. Mükerrer kayıt, kur değerlemesi farkı veya hatalı hesap kodu ile hiç kaydedilmemiş gerçek bir varlık farklıdır. Zaten deftere kayıtlı bir varlığın yeniden bildirilmesi yurt içi uygulamanın dayanağına uymaz. [1, geçici m.19/3–4] [2, m.6 örnek 5]

Şirketin parası müdürün veya ortağın hesabındaysa

Tebliğ m.8/1, şirketin kanuni temsilcisi veya ortağı adına görünen varlıklarla, şirket ya da ortaklar adına yetkili kuruluşlarca 4 Haziran 2026’dan önce düzenlenmiş vekalet veya temsil sözleşmesine dayanarak hareket edenlerin o tarih itibarıyla sahip olduğu varlıkları düzenler. Yurt içi ihtimalinde bu tarih itibarıyla defter dışılık da incelenir. Eski tarih şartı bu özel aidiyet yoluna aittir. Bugün kendi varlığı için işlem yapacak kişinin vekil tayiniyle karıştırılmamalıdır. [2, m.3/2, 4/2, 8/1]

Tebliğ m.8/2, şirket veya ortaklarına ait olduğu halde üçüncü kişilerin tasarrufundaki varlıkları ve gerçek kişiye ait olduğu halde ortağı veya temsilcisi olduğu yabancı şirketçe tutulan varlıkları da ele alır. Başka nedenle inceleme yapılırsa gerçek aidiyeti ispat yükü önem kazanır. Yönetim kararı, vekalet, ana para hareketleri ve şirket kayıtları karşılaştırılmalıdır. Yalnızca yabancı şirketin tek ortağı olmak, şirket portföyünün kişisel mal olduğu sonucunu doğurmaz. [2, m.8]

Kayıt ve iki yıllık fon kuralı

Kimin defteri?Yapılacak kayıt ve sonuç
Bilanço esasına tabi işletmeBildirim tarihi itibarıyla kanuni kayda alınır ve pasifte özel fon açılır. İki yıl dolmadan işletmeden çekilemez, sermayeye ekleme dışında kullanılamaz.
Serbest meslek veya işletme hesabı defteriKıymetler defterde ayrıca gösterilir. Bilanço hesabındaki kayıt tekniği bu defterlere aynen taşınmaz.
Defter tutma zorunluluğu bulunmayan kişiDefter ve fon yükümlülüğü aranmaz. Seçtiği yatırım taahhüdü ve diğer bildirim şartları geçerlidir.

Fon, usulüne uygun tasfiyede ve Tebliğ’in atıf yaptığı kanuni devir/bölünme hallerinde vergilendirilmez. İki yılın sonunda kanundaki şartlarla işletmeden çekilebilme, örneğin beş yıllık banka taahhüdünü sona erdirmez. Bildirilen ana tutar dönem kazancına eklenmez. Sonradan elde edilen faiz, kâr payı ve satış kazancı genel hükümlere tabidir. Ödenen varlık barışı vergisi gider veya başka vergiden mahsup konusu yapılamaz. Bildirilen varlığın elden çıkarılmasından doğan zarar vergi matrahından indirilemez. [1, geçici m.19/4, 7] [2, m.10–11] İlgili çalışma alanı: Vergi hukuku ve vergi uyuşmazlıkları.

Şahıs şirketi ve adi ortaklık. Ortaklık adına bildirim yapılabilir. Şartlar sağlanırsa bildirilen varlıkla bağlantılı olarak ortaklık KDV yönünden, ortaklar ise gelir veya kurumlar vergisi yönünden korumadan yararlanabilir. Tebliğ’deki bu özel düzenleme ile kendi adına çalışan gerçek kişinin tek kişi işletmesini ayırın. [2, m.6/3]

Vergi incelemesi ve tarhiyat karşısında koruma

Şartları yerine getirilen bildirim, bildirilen varlığa isabet eden tutarlar bakımından vergi incelemesi ve tarhiyat yapılmamasını sağlar. Tarhiyat, idarenin vergi matrahı ve oranı üzerinden vergi borcunu hesaplamasıdır. Başka nedenle bir inceleme yapıldığında asıl soru, bulunan matrah farkının ne kadarının gerçekten bildirilen varlıktan doğduğudur. Bildirim belgesi yanında bu bağlantıyı gösteren kayıtlar gerekir. [1, geçici m.19/8–9] [2, m.12]

Başka nedenle başlayan incelemede ne bulundu?Vergisel sonuç
Farkın tamamı bildirilen varlıktan kaynaklanıyor ve bildirim tutarını aşmıyor.Şartları sağlanan bu fark için gelir veya kurumlar vergisi ve KDV yönünden tarhiyat yapılmaz.
Fark bildirilen varlıktan doğuyor, fakat bildirim tutarını aşıyor.Bildirimle karşılanmayan kısım üzerinden tarhiyat yapılır.
Aynı incelemede birden fazla nedene dayalı fark var.Yalnız bildirilen varlıkla bağlantısı kurulan ve tutarla sınırlı kalan kısım korunur. İlgisiz gider, istisna veya amortisman farkı için kullanılmaz.
Bildirim, incelemeye başlama veya takdire sevk tarihinden sonra yapılmış.O incelemeden veya sevkten doğan tarhiyatlarda koruma uygulanmaz. İdarenin haberdar olması ile resmi başlangıç/sevk aynı olay değildir. Tarihleri belgesiyle karşılaştırın.

Hesap örneği. Usulüne uygun bildirim 2 milyon TL, sonradan bulunan matrah farkı 2,6 milyon TL olsun. Farkın 1,4 milyonu bildirilen varlıktan, 1,2 milyonu ilgisiz gider kayıtlarından doğuyorsa koruma 1,4 milyonla sınırlıdır. Bildirimin kullanılmayan 600.000 TL’si ilgisiz farkı azaltmaz. Tablodaki rakamlar matrahı gösterir. Ödenecek vergi ilgili vergi türüne ve oranına göre ayrıca hesaplanır. [2, m.12/2]

Taahhüt bozulur veya varlık süresinde gelmezse

Örneğin 2026’da 4 milyon TL için dört yıllık taahhüt verip %1 oranla 40.000 TL ödeyen kişi iki yıl sonra anaparayı çekerse, taahhütsüz %5’e göre 160.000 TL eksik vergi ve gecikme faizi gündeme gelir. İki yılı tamamlamış olmak kendiliğinden iki yıllık indirimli orana geçiş sağlamaz. Şart ihlali ayrıca ilgili varlığa tanınan inceleme ve tarhiyat korumasını kaybettirir. [1, geçici m.19/9] [2, m.12/4–6]

Taahhüt süresine uyulmadığında banka veya aracı kurum eksik vergi ve faizi keserek izleyen ayın 15. günü akşamına kadar öder. Yurt dışı varlığın getirilmemesi veya hesaba yatırılmamasında kurum ihlali bildirir ve ilgili eksik vergi faizle vergi dairesince aranır. Zamanında tahakkuk ettirilmeyen bu vergiye vergi ziyaı cezası uygulanmaması, bağımsız vergi ihlalleri için genel cezasızlık sağlamaz. Vadesinde ödenmemiş tahakkuk etmiş vergi için 6183 sayılı Kanun’a göre gecikme zammı ve takip ayrıca gündeme gelir. [1, geçici m.19/9] [2, m.12]

Sık karşılaşılan durumlarda nasıl hareket edilir?

Almanya’daki birikimini Antalya’ya gönderen yabancı çalışan

Alman vatandaşı bir çalışan kendi Alman banka hesabındaki avroyu bildirir. Türkiye’de alıcı hesap, EK-1, TL değerleme ve varsa EK-2 aynı dosyada eşleştirilir. Örneğin bildirim 18 Kasım 2026’da, hesaba geçiş 2 Aralık’ta, uygun yatırıma giriş 4 Aralık’ta olsun. İki aylık sınır 18 Ocak 2027’dir. On günlük dönüşüm süresi 2 Aralık’taki gelişe göre hesaplanır. İki yıllık taahhüdün başlangıcı 4 Aralık 2026’dır. Yabancı ülkedeki beyanlar ve bankanın fon kaynağı incelemesi ayrıca ele alınır. [1] [2] [4] [6]

Antalya’da yaşayan kişinin evdeki altını veya önceden yatırılmış dövizi

Birinci kişide fiziken evde bulunan altın, ikinci kişide aylardır Türk bankasındaki kişisel hesapta duran döviz vardır. İkisi de Türkiye’de gelir ve kurumlar vergisi mükellefi olmasın. Birinci kişi altını kabul edecek banka ve şubeyi teyit eder, ilgili tutarı bildirir ve bildirim tarihi itibarıyla hesaba yatırıldığını belgeleyebilir. İkinci kişinin kişisel bakiyesi Tebliğ m.6/2’deki “halihazırda banka veya aracı kurumda bulunmama” koşulunu karşılamaz. Şirketin kayıtsız banka bakiyesine ilişkin örnek bu kişiye uygulanamaz. [2, m.6]

Yurt dışındaki evini satan veya miras alan kişi

Tapu satış sözleşmesi, mülkiyet/tereke belgesi, miras payları, ödeme makbuzu ve banka hareketi zincir halinde okunur. Birden çok mirasçıda her mirasçının hak ettiği ve fiilen tahsil ettiği tutar belirlenir. Yurt dışında bir taşınmazdan doğan yalnız satış alacağı ile tahsil edilip banka hesabına geçen para aynı aşama değildir. Miras ve satış işlemlerinin kendi vergileriyle, Türkiye’de uygun varlığın bildirilmesi ayrı değerlendirilir. [1, geçici m.19] [2, m.5/4, 9]

Parayı Türkiye’ye önce gönderen veya kısa sürede kullanacak kişi

Kişisel birikim bildirimden önce Türkiye’deki hesaba geçmişse bildirim günü nerede bulunduğunu ve hangi sıfatla işlem yapıldığını belirleyin. Sonradan EK-1 düzenlemek, geçmiş havaleyi kendiliğinden yurt dışı bildirimi haline getirmez. Türkiye’de banka hesabındaki kişisel bakiye için m.6/2 de sınırlayıcıdır. İleri tarihli hayali transfer veya geriye dönük belgeyle işlem kurulamaz. Taahhütsüz kişisel başvuruda bir ila beş yıllık yatırım taahhüdü yoktur. Defter/fon kuralları, bankacılık kontrolleri ve varsa diğer kısıtlar ayrı incelenir. [1, geçici m.19/1–6] [2, m.3–6, 10]

Vergi dairesinden yazı veya ödeme emri gelirse

Önce belgeyi sınıflandırın. Bir bilgi isteme yazısı, incelemeye başlama bildirimi, vergi/ceza ihbarnamesi ve ödeme emri farklı sonuçlar doğurur. Bildirimden önceki veya sonraki inceleme tarihini, varlıkla matrah farkı arasındaki bağı ve işlem evrakını dosyalayın. Özel bir süre yoksa vergi mahkemesinde ihbarnameye karşı genel dava süresi tebliği izleyen günden itibaren 30 gündür. 6183 sayılı Kanun m.58’deki ödeme emri davasında süre 15 gün, ileri sürülebilecek nedenler borcun olmadığı, kısmen ödendiği veya zamanaşımına uğradığı iddialarıdır. Tebliğ, muhatap ve ek süre kuralları somut olayda kontrol edilir. [7] [8]

Transfer veya yatırım planlandığı gibi gitmezse

Aşağıdaki olaylar uygulamayı açıklamak için kurulmuş örneklerdir. Her birinde önce geri döndürülebilir işlemi tespit edin. Türkiye’deki hesaba para geçtikten sonra ilk bildirimi değiştirme, süreyi uzatma veya eksik kısmı yok sayma konusunda bankanın verebildiği cevap sınırlıdır. [2, m.3/4, 5, 9/7, 12]

Bildirilen 100.000 avronun 99.950 avrosu hesaba geçerse

Gönderen bankanın talimatı ile alıcı bankanın dekontunu yan yana koyun. Örneğin 50 avro muhabir bankaca kesilmişse hesap sahibi 100.000 avro göndermiş, Türkiye’deki hesap 99.950 avro almış olabilir. Bankadan kesintinin tutarını, hangi aşamada yapıldığını, brüt ve net hareketleri yazılı isteyin. Paranın tamamı önce alacak, ücret sonra ayrı bir borç kaydı olarak işlendiyse hesap özeti farklı bir olayı belgeliyor demektir.

Süre hâlâ açıksa eksik kısmın aynı bildirimle nasıl eşleştirileceğini kuruma sorun, gerekiyorsa süresi içinde tamamlayın ve ikinci girişin belgesini alın. İlk parça geldikten sonra m.3/4-c nedeniyle geriye dönük indirim veya iade varsaymayın. Tebliğ küçük kesintiler için tolerans ya da kısmi ifaya otomatik ve oransal koruma tanımlamıyor. Süre geçtiyse hangi tutarın, hangi tarihte ve hangi nedenle eksik kaldığını kayda alın. Sonradan ödeme, önceki süre ihlalini kendiliğinden gidermez. [2, m.3/4, 4/11, 12/4–6]

Para eşin, ortağın veya yanlış şirketin hesabına ulaştıysa

Yurt dışındaki gönderen kişi ile bildirim sahibi farklı olabilir. Türkiye’deki alıcı hesabının kime ait olduğu ise ayrı bir şarttır. Yanlış hesaba ulaşan bedel için bankaya derhal izleme veya iade talebi verin. Banka teyidini, iade zincirini, düzeltilen talimatı ve asıl hak sahibinin hesabına giriş tarihini saklayın. Arada yapılan yurt içi havalenin ilk sınır ötesi transferi kendiliğinden uygun hale getirdiği kabul edilemez. [1, geçici m.19/2] [2, m.5/1–3, 8]

Muhabir banka transferi tutuyor veya iade ediyorsa

SWIFT işlem referansını, varsa UETR’yi, muhabir banka ve alıcı bankanın paylaşabileceği işlem durumunu isteyin. Alternatif transfer düşünülüyorsa aynı paranın iki kez sayılmasını önleyin. Yeni hesabın sahibi, kabul eden kurum, EK-1 ile bağlantı ve kalan süreyi işlemden önce netleştirin. Tebliğ, uyum incelemesinin iki aylık süreyi kendiliğinden durduracağını söylemez. [2, m.3–5, 12] [4]

Bankaya yazılı talep örneği. “18 Kasım tarihli EK-1 bildirimimle bağlantılı transferin referansı ve tarihlerine göre, hesabıma geçen döviz tutarını, kesintilerin ayrı kaydedilip kaydedilmediğini ve eksik kısmın aynı bildirimle eşleştirilmesi için süresi içinde hangi işlemi yapabileceğimi tarafıma yazılı bildirmenizi rica ederim.” Tarihi, tutarı ve referansı kendi işleminize göre yazın. Bankanın cevabı, idareyi bağlayan bir vergi görüşü oluşturmaz.

Kısa vadeli mevduat uzun taahhütten önce bitecekse

Üç ay vadeli bir hesabı üç yıl elde tutma taahhüdüyle kullanmayı düşünen kişi, ilk vade gününde anaparanın nereye aktarılacağını ve kesintisiz izleme imkânını banka ile önceden netleştirmelidir. Mevduatın otomatik kapanıp vadesiz hesaba dönmesi, farklı ürüne geçiş veya başka bankaya virman için Tebliğ genel bir izin ya da kesintisiz sayılma karinesi vermiyor. İlk ürünün vadesi, yenileme talimatı ve her vade sonundaki dekont dosyada olmalıdır. Faizi çekme ile bildirilen anaparayı çekmenin hesap üzerindeki etkilerini ayırın. Kaydın nasıl tutulacağı ve vergi sonucu somut ürün koşullarına bağlıdır. [2, m.4/5–8, 9/7, 12/4–5]

Yatırımın bir kısmını bozmak veya başka kıymete geçmek gerekirse

Örneğin taahhütlü 6 milyon TL’lik fon payının 1 milyon TL’si satılacaksa, önce EK-2’deki satırları ve taahhüde bağlanan tutarı belirleyin. Satış tutarı üzerinden vergiyi yeniden hesaplayıp kalan 5 milyon TL’nin kesin korunduğu sonucuna varmayın. Tebliğ m.12/5’in hesaplamada kullandığı ölçü bildirim tutarıdır. Kurumdan muhtemel tahsilatı ve hangi bildirime dayandığını yazılı sorun. Vergisel yorum belirsizliğinde, ileriye dönük işlemin şartlarını açıklayarak VUK m.413 kapsamında yetkili makamdan izahat istenmesi değerlendirilebilir. Cevap beklemek kanuni takvimi değiştirmez. [1, geçici m.19/9] [2, m.12/4–6] [11]

Yabancı saklama kurumu Türkiye’ye menkul kıymeti teslim edemiyorsa

Önce kıymetin ISIN kodu ve adedi üzerinden Türkiye’deki kurumun saklama ve virman kabulünü sorun. Gönderici kurumun işlemi kapattığı gün ile Türkiye’de saklama hesabına kıymetin geçtiği günü ayrı kaydedin. Henüz bildirim yapılmadıysa satış ve nakit olarak getirme seçeneğinin doğuracağı yerel vergi, kur ve işlem maliyetini inceleyin. Bildirim yapıldıysa kıymetin türünü veya miktarını değiştirmeden önce m.3/4’teki zaman ve transfer sınırlarını kontrol edin. [2, m.3/3–4, 5, 9]

Dosyada hangi belge hangi iddiayı ispatlar?

İspatlanacak hususSaklanacak kayıt ve kontrol edilecek alan
Bildirim, teslim ve yatırım üç ayrı tarihte tamamlandıTasdikli EK-1’in kabul tarihi, alıcı hesap veya saklama ekstresindeki giriş, yatırım alış fişindeki fiili edinim. Her tarih ayrı satırda yer alır.
Bildirimden önce inceleme başlatılıp başlatılmadığıİncelemeye başlama bildiriminin düzenleme tarihi ve varsa takdir komisyonuna sevk tarihi. Tebliğ tarihi veya mükellefin yazıyı okuduğu gün tek başına belirleyici değildir.
İlgili matrah farkı bu varlıktan kaynaklandıİşlem, hesap dönemi, karşı taraf, defter kaydı, kıymet/tutar ve banka referansını eşleştiren liste. İlgisiz gider veya amortisman kalemini ayrı gösterin.

Bu belgelerin hukuki dayanağı Tebliğ m.5, 9 ve 12 ile Vergi İncelemelerinde Uyulacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik m.9/3’tür. [2] [12]

Uygulama Tebliği madde madde nasıl uygulanır?

Bazı Varlıkların Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Genel Tebliğ (Seri No. 1), Hazine ve Maliye Bakanlığı (Gelir İdaresi Başkanlığı) tarafından 4 Temmuz 2026 tarihli ve 33300 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı. Aşağıdaki inceleme beş bölümün tamamındaki 15 maddeyi ve bu maddelerdeki 56 fıkrayı izler. Bentler, işlem sonucunu değiştirdikleri yerde harfleriyle gösterilmiştir. Sekiz resmi örneğin rakamları ve üç ekin nasıl kullanılacağı bu bölümün sonunda yer alır. [1] [2] [3] [13]

Madde 1 • Önce hangi başvuru yoluna girdiğinizi belirleyin

1/1. Tebliğ, 7582 sayılı Kanun m.10 ile getirilen KVK geçici m.19’un uygulamasını düzenler. Eski varlık barışı dönemlerine ait başvuru formları, süreler ve iade yöntemleri bu dosyaya taşınamaz.

1/2. (a) Yurt dışındaki varlığın Türkiye’ye getirilmesi ve varsa işletme kayıtlarına alınması, (b) Türkiye’de mükellefe ait olup defterlerinde bulunmayan varlık, (c) Türkiye’de gelir veya kurumlar vergisi mükellefiyeti bulunmayan kişinin varlığı ve (ç) ortak uygulama hükümleri ayrı kapsamlardır. Yabancı pasaport tek başına bunlardan birini seçtirmez. Yabancı kişi Antalya’daki evinde tuttuğu altın için yurt içi, Almanya’daki hesabındaki döviz için yurt dışı hükümlerine bakar. [2, m.1] [3, s.9–20]

Madde 2 • Tebliği hangi kanun hükmü yetkilendiriyor?

2/1. Bakanlığın dayanağı KVK geçici m.19/11’dir. Başvurunun, bildirimin, kayıtların ve belgelerin usulü bu yetkiye dayanır. Aynı fıkra, bildirim son tarihini uzatma yetkisini Cumhurbaşkanına verir. Geçici m.19/10 ise genel süre sona erdiğinde düzeltmeyi kapatır. Şube görevlisinin verdiği randevu veya kurumun işlemi incelemeye alması kanundaki süreyi değiştirmez. [1, geçici m.19/10–11] [2, m.2]

Madde 3 • Yurt dışı bildiriminin sahibi, kurumu ve zamanı

3/1. Yurt dışındaki para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçları 31 Temmuz 2027 dahil bildirilebilir. Bildirim anında varlığın türünü ve hangi ülkede bulunduğunu belirleyin.

3/2. Gerçek veya tüzel kişi, yetkilendirdiği vekil ya da kanuni temsilcisi aracılığıyla işlem yapabilir. Yetkinin bildirim, taahhüt ve para hareketlerinin hangilerini kapsadığını belgenin metninden okuyun.

3/3. 4 Haziran 2026’dan itibaren Türkiye’deki banka EK-1’i kabul eder. Aracı kurum yalnız menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarına ilişkin bildirim alır. Nakit ile kıymet birden fazlaysa ilgili kurum ve hesapları önceden eşleştirin. [2, m.3/1–3]

Madde 3 devamı • Düzeltme hangi anda kapanır?

3/4. Tek bildirim esastır. Her bildirim ayı ayrı vergilendirme dönemi sayılır. Son bildirim tarihine kadar birden fazla bildirim mümkündür. Sonraki belgenin ilk bildirimle ilişkisi altı bende göre belirlenir. [2, m.3/4] [3, s.21–23]

BentYapılacak işlem
a • Aynı ayHata, azaltma ve artırma için ilk bildirim düzeltilir. Azaltılan kısma isabet eden peşin vergi, kurum tarafından iade edilebilir. Önce c bendindeki işlem sınırını kontrol edin.
b • Sonraki ayda hata veya azaltmaİlk bildirimin iki aylık transfer süresi aşılmamış, varlık henüz yatırılmamış/transfer edilmemiş ve genel bildirim süresi açık olmalıdır. EK-3 verilmişse düzeltme talebi ilgili banka veya aracı kurum üzerinden yapılır.
c • Transfer veya yatırma gerçekleştiÖnceki bildirimin düzeltilmesi ve ödenmiş verginin iadesi kapanır. Karar verirken alıcı hesabın fiili hareketini kontrol edin.
ç • Sonraki ayda artırmaYalnız ilave tutar için yeni EK-1 verilir. İlk tutarı yeniden yazmak mükerrer bildirime yol açabilir.
d • Diğer yeni bildirimDüzeltme kapsamı dışındaki her bildirim bağımsızdır. Yeni işlem için kendi dönemi, oranı ve süresi izlenir.
e • Genel bildirim süresinden sonraDüzeltme talepleri dikkate alınmaz. Son dönemdeki bildirimde iki aylık transfer süresi devam etse bile düzeltme için aynı sonuca varılamaz.

Madde 4 • Bankanın kabulü ve peşin vergi

4/1. Yurt dışı için EK-1 iki nüshadır. Banka veya aracı kurum, varsa bu amaçla açılan hesap bilgilerini yazar, bir nüshayı tasdik eder ve dekont veya işlem sonuç belgeleriyle geri verir. Yalnız imzalı başvuru kopyası, kurumun hangi tarihte kabul ettiğini göstermeyebilir.

4/2. Vekaleten veya temsil yoluyla işlemde yetkiyi kurum denetler. Şirket hesabı üzerinde işlem yetkisi ile başkası adına vergi taahhüdüne imza yetkisinin kapsamını karşılaştırın.

4/3. Yurt dışı varlığın bu vergi bildirimi için kurum, bildirilen varlığa ilişkin belge istemez. Kimlik ve temsil denetimi ile bankanın 5549 sayılı Kanun kapsamındaki müşteri ve işlem incelemesi ayrıca yürür. Bu nedenle mevzuatın hangi işlem için belge öngördüğü önemlidir. [2, m.4/1–3] [4]

4/4. Temel oran %5’tir. Kurum vergiyi bildirim sahibinden peşin tahsil eder. Kendi vergi dairesine 340 ve 346 sıra no.lu VUK Genel Tebliğlerindeki usulle EK-3 verir ve vergiyi bildirimi izleyen ayın 15. günü akşamına kadar öder. Başvuran için belirleyici kayıt, kendisinden tahsil edilen tutarın belgesidir. [2, m.4/4]

Madde 4 devamı • İndirimli oran nasıl doğar ve nasıl izlenir?

4/5. Taahhüt vadeli hesap, 4749 sayılı Kanun kapsamında ihraç edilen devlet iç borçlanma senedi veya kira sertifikası ya da girişim sermayesi yatırım fonu için verilebilir. Dönem zammı öncesi oranlar (a) en az beş yıl için %0, (b) dört yıl için %1, (c) üç yıl için %2, (ç) iki yıl için %3, (d) bir yıl için %4’tür. Ürünün ticari adından önce hukuki türünü ve ihraç bilgisini kontrol edin.

4/6. EK-2 bildirim sırasında verilir. Bu taahhütname damga vergisinden muaftır. İndirim isteniyorsa formdaki tutar, araç ve süre dolu olmalıdır. Sonradan yatırım yapmayı düşünmek EK-2’nin yerini tutmaz.

4/7. Oran sıfır olduğunda dahi kurum EK-3’te bildirilen varlığı gösterir. Sıfır tahsilatın yanında onaylı EK-1, EK-2 ve yatırım belgesini saklayın.

4/8. Yıl hesabı, taahhüt kapsamındaki araca fiilen yatırım yapıldığı gün başlar. EK-1’in imzalandığı gün, paranın Türkiye’ye geldiği gün ve yatırımın değer tarihi farklı olabilir. Üç tarihi defter veya hesap özetiyle eşleştirin.

4/9. 1 Ocak–31 Temmuz 2027 bildirimlerinde ilgili orana 0,5 yüzde puan eklenir. Örneğin %0, %0,5 olur. Oranı belirleyen bildirim tarihidir.

4/10. Yetkili makam süreyi uzatırsa 31 Temmuz 2027’den sonraki bildirimlerde başlangıç oranına toplam 1 puan eklenir. Kanundaki yetki, her defasında altı ayı geçmeyen sürelerle, toplamda en çok bir yıllık uzatma imkânı verir. Somut bir uzatma kararının tarih ve kapsamı görülmeden işlem takvimi buna göre kurulamaz. [1, geçici m.19/11]

4/11. Varlık süresinde Türkiye’ye gelmezse veya geldiği halde hesaba yatırılmaz/transfer edilmezse kurum, EK-3’ü verdiği vergi dairesine ayrıca haber verir. Gecikme nedenini, iade veya ret kaydını ve alıcı hesap belgelerini bu nedenle saklayın. [2, m.4/5–11] [3, s.23–27]

İki farklı sürenin kısa örneği

Kasım 2026’da bildirilen bir yurt dışı varlık 8 Aralık’ta alıcı hesaba geçip 10 Aralık’ta üç yıllık uygun ürüne yatırılırsa on günlük dönüşüm hesabı için esas olay 8 Aralık, üç yıllık elde tutma bakımından esas olay 10 Aralık’tır. Ürünün satın alınma talimatını ve gerçekleşme fişini karşılaştırın. Şirket için ayrıca bildirimden başlayan iki yıllık işletmeden çekmeme süresi bulunabilir. [2, m.4/8, 9/7, 10/3]

Madde 5 • Yurt dışından getirmenin yedi kuralı

5/1. Bildiren kişi, yurt dışı varlığı bildirimden başlayarak iki ay içinde Türkiye’de kendi adına mevcut veya yeni açılmış banka ya da aracı kurum hesabına transfer eder. Hesaba geçişi alıcı taraftan doğrulayın.

5/2. Fiziki getirmede iki ay içinde gümrük işlemleri tamamlanır. Gümrük işlemlerinin tamamlanmasını izleyen ilk iş günü sonuna kadar varlık Türkiye’deki kuruma yatırılır. İki aylık süreyi de dikkate alarak yolculuğu ve şube randevusunu önceden planlayın.

5/3. Yurt dışından gönderen, Türkiye’de adına bildirim yapılan hesap sahibinden farklı olabilir. Satıcıya ait bedelin alıcı tarafından doğrudan gönderilmesi buna örnektir. Gönderenin farklılığı için tanınan imkân, Türkiye’de yanlış kişi adına açılmış hesaba kabul sağlamaz.

5/4. Yurt dışındaki kapsam dışı varlık, 31 Temmuz 2027’ye kadar gerçek bir işlemle kapsamdaki kıymete dönüştürülerek getirilebilir. Satış vaadi ile tahsil edilmiş dövizin ayrımı önemlidir. Satış sözleşmesi, tahsil belgesi ve hesap ekstresinde tutarın kime ait olduğunu gösterin.

5/5. Banka dekontu veya aracı kurumun işlem sonuç formu, hesaba girişin resmi uygulamada kabul edilen kanıtıdır. Sadece gönderenin ekran görüntüsüyle yetinildiğinde alıcıya ne kadar ve ne zaman geçtiği açıkta kalır.

5/6. Sınırda önceki banka bildiriminin belgesi aranır. Daha sonra bankaya yatırırken gümrükten alınan belge ibraz edilir. Cins, miktar ve kişi bilgilerinin iki belgede eşleşmesi özellikle fiziki altın ve birden fazla para biriminde önemlidir.

5/7. Gümrük, aldığı bildirimleri takip eden ayın sonuna kadar elektronik olarak GİB’e iletir. Yolcunun bankaya yatırma süresi bu kurumlar arası bildirim takviminden bağımsızdır. [1, geçici m.19/2] [2, m.5] [3, s.9–14]

Nakit bavulda taşınacaksa önce kaynağı kontrol edin

Nakit Kontrolleri Genelgesi kapsamındaki işlem türlerine de bakın. Örneğin kişisel borçlardan veya mirastan kaynaklanan nakdin Türkiye’ye getirilişinde Genelge’nin 1.1 maddesi uyarınca banka kanalı zorunludur. Bir mirasçının miras belgesini taşıması, parayı her durumda yolcu beraberinde getirebileceğini göstermez. Altının cinsi, miktarı ve yolcu eşyası niteliği için de gümrük kabulünü taşıma öncesinde doğrulayın. [5]

Madde 6 • Türkiye’de bulunan varlığı kim bildirebilir?

6/1. Gelir veya kurumlar vergisi mükellefi, sahip olduğu ve Türkiye’de bulunduğu halde kanuni defterlerinde kayıtlı olmayan uygun varlık için EK-1 verir. Süre 31 Temmuz 2027’ye kadardır. Başvuranın vergi dairesine ayrıca varlık barışı beyannamesi vermesi gerekmez. Önceden deftere kaydedilmiş tutarla hiç kayda girmemiş tutarı banka ve mizan mutabakatında ayırın. [1, geçici m.19/3] [2, m.6/1]

6/2. Üç grup için Türkiye’deki kişisel başvuru mümkündür. Bunlar gelir veya kurumlar vergisi mükellefiyeti bulunmayanlar, mükellef olup VUK’a göre defter tutma yükümlülüğü olmayanlar ve işlemi kendi mükellefiyetiyle ilişkilendirmeyen gelir vergisi mükellefleridir. Uygun varlık halihazırda banka veya aracı kurumda bulunmamalıdır. Bildirim tarihi itibarıyla hesaba yatırılır ve belgeyle kanıtlanır. Örneğin yabancı bir emeklinin Antalya’daki evinde tuttuğu döviz ile daha önce Türkiye’deki kişisel hesabına yatırdığı döviz için sonuç farklıdır.

6/3. Şahıs şirketi veya adi ortaklık adına bildirim yapılabilir. Bunlar adına stopaj ve KDV yönünden mükellefiyet tesis edilir. Düzenlemedeki inceleme ve tarhiyat koruması ortaklık için KDV, ortaklar için gelir veya kurumlar vergisi yönündendir. Dosyada ortaklık adına bildirim, ortaklık payları ve vergi türleri açıkça gösterilmelidir. [2, m.6/2–3] [3, s.15–20]

Madde 7 • Yurt içi varlığın vergisini kim öder?

7/1. Türkiye’deki varlıkta da banka/aracı kurum temel %5 vergiyi peşin tahsil eder, EK-3 ile bildirimi izleyen ayın 15. günü akşamına kadar bağlı olduğu vergi dairesine beyan eder ve aynı süre içinde öder. Elektronik beyan usulünde 340 ve 346 sıra no.lu VUK Genel Tebliğleri uygulanır.

7/2. Kanunda sayılan araç ve sürelere ilişkin geçerli taahhüt varsa m.4’teki indirimli oran hükümleri uygulanır. Yurt içi işlemde on günlük dönüşümün başlangıcı bildirim tarihidir. Daha sonra bankaya ulaşacak yurt dışı varlığa tanınan iki aylık süre buraya taşınamaz. [2, m.7 ve 9/7] [3, s.23–27]

Aynı bankada aynı tutar, iki ayrı sonuç

Şirketin hesaptaki 15 milyon TL karşılığı dövizi hiç deftere almamış olması resmi Örnek 5’in konusudur. Aynı tutarı daha önce kişisel hesabına yatırmış ve m.6/2 yolunu kullanmak isteyen kişinin durumu farklıdır. Banka bakiyesi önceki tarihte de mevcutsa, parayı çekip yeniden yatırmanın eksik şartı giderdiği varsayımıyla hareket edilmemelidir. [2, m.6]

Madde 8 • Varlığı elinde tutanla gerçek hak sahibi farklıysa

8/1. Şirketin kanuni temsilcisi veya ortağı adına görünen ya da şirket/ortaklar adına yönetmeye yetkili bir vekilin elindeki varlık şirket adına bildirilebilir. Vekil bakımından yetkili kuruluşça düzenlenen vekalet veya temsil sözleşmesinin 4 Haziran 2026’dan önce düzenlenmiş olması aranır. Bu tarih itibarıyla yurt dışındaki varlık veya Türkiye’de olup aynı tarih itibarıyla kayıtlarda görünmeyen varlık belirlenir. Bankaya bugün verilen işlem vekaleti ile geçmişte başkası adına varlık yönetme yetkisini birbirinden ayırın.

8/2. İki yönlü kural vardır. Şirkete veya ortaklarına ait olup temsilci, ortak veya vekil dışındaki bir kişinin tasarrufunda bulunan varlık şirket adına bildirilebilir. Gerçek kişiye ait olup o kişinin ortağı veya kanuni temsilcisi olduğu yurt dışı şirketçe tasarruf edilen varlık ise gerçek kişi adına bildirilebilir. Başka sebeple inceleme yapılırsa gerçek aidiyet ispatlanmalıdır. Şirkette pay sahibi olmak, şirketin her varlığını kişisel varlık yapmaz. Karar, sözleşme, ilk ödeme ve sonraki hesap hareketi aynı kişiyi işaret ediyor mu, bunu inceleyin. [2, m.8] [3, s.27–28]

Madde 9 • Bildirilecek kıymetin TL değeri

9/1. Bildirim günündeki ölçü kullanılır. (a) TL para nominal tutarıyla, (b) altın rayiç bedelle, (c) döviz TCMB döviz alış kuruyla değerlenir. (ç) bendinde menkul kıymetler dört alt gruba ayrılır.

m.9/1-ç alt bendiHangi değer esas alınır?
1 • Pay senediSırayla borsa rayici, rayiç bedel, alış bedeli, nominal değer. Ancak bir üst sıradaki değer bulunamıyorsa alt sıraya geçilir.
2 • Tahvil, bono, EurobondAynı dört basamak geçerlidir. Alış fiyatı biliniyor diye mevcut borsa rayici atlanamaz.
3 • Yatırım fonu katılma payıİlgili piyasada belirlenen kapanış fiyatı kullanılır. Kapanış fiyatının tarihi ve pay adedi birlikte saklanır.
4 • Türev araçVadeli işlem veya opsiyon gibi araçlarda aynı dört basamak uygulanır. Dayanak varlığı türevin kendisiyle karıştırmayın.

9/2. Bildirim Türk lirası karşılığı üzerinden yapılır. Yabancı para miktarı, birim fiyat ve kullanılan kur da hesap çizelgesinde tutulursa sonradan oluşan kur farkı izlenebilir. [2, m.9/1–2] [3, s.21]

Madde 9 devamı • İlk bildirim, düzeltme ve dönüşüm tarihleri

9/3. Rayiç bedel, bildirim tarihinde gerçek alım-satım koşullarını yansıtmalıdır. Örneğin standart dışı altın için ağırlık, saflık ve o günkü fiyat kaynağı birlikte kayda alınabilir.

9/4. Borsa rayici gereken varlıkta, bildirim günü işlem gördüğü yurt içi veya yurt dışı borsanın değeri esas alınır. Aynı isimle farklı piyasalarda işlem gören kıymetlerde borsa, ISIN ve fiyat para birimini kaydedin.

9/5. Döviz cinsinden varlık için bildirim gününün TCMB döviz alış kuru kullanılır. Bankanın satış kuru, transferi gerçekleştirdiği kur veya o gün gerçekleşen bozdurma fiyatı farklı olabilir.

9/6. Hata düzeltmesi veya azaltmada, süresinde yapılabilen düzeltmenin değerleri ilk bildirim gününe aittir. Sonraki aydaki yeni ve bağımsız ilave bildirim kendi günündeki ölçüyle yapılır.

9/7. Taahhüt veren kişi bildirdiği tutarı uygun ürüne on gün içinde dönüştürür. Başlangıç olayı yurt dışı varlıkta transfer/yatırma, yurt içi varlıkta bildirimdir. Dönüşümde m.9 ölçülerine göre dönüşüm günündeki değer kullanılır. Bu günün hesap belgesini ilk bildirim tarihindeki değerleme ile birlikte saklayın. [2, m.9] [3, s.21, 32]

Madde 10 • Defter ve özel fon yükümlülüğü kime ait?

10/1. VUK uyarınca defter tutan kişi, Kanunun geçici m.19/4 hükmü gereği yurt içi veya yurt dışı varlığı bildirim tarihi itibarıyla kanuni defterine alır. Yurt dışı varlıkta daha sonraki fiili transfer ile bildirim günü muhasebe kaydını ayrıca uzlaştırır. VUK’a göre defter yükümlülüğü bulunmayan kişiler için bu kayıt yükümlülüğü öngörülmez.

10/2. Yurt dışı varlık şirket adına bildirilirse yararlanacak kişi ve kayıt sahibi şirkettir. Kişi kendi adına bildirirse hak kendisine aittir. Hesap kimin adına ise korumanın kime ait olduğunu değerlendirmede m.8’deki özel aidiyet ihtimalleri de incelenir.

10/3. Bilanço esasındaki işletme pasifte özel fon açar. Fon sermayenin parçası sayılır. Bildirimden iki yıl geçinceye kadar çekilemez ve sermayeye ekleme dışında kullanılamaz. Tasfiyede fon vergilendirilmez. GVK m.81 veya KVK m.19 ve 20 koşullarına uygun devir ve bölünmelerde de vergilendirme yapılmaz. Her şirket satışını bu istisna kapsamına sokmayın.

10/4. Serbest meslek kazanç defteri veya işletme hesabı esasını kullananlar bildirilen kıymeti defterlerinde ayrıca gösterir.

10/5. Girişte varlık dönem kazancına eklenmez. İki yıl geçtikten sonra işletmeden çekilen tutar vergiye tabi kazanç ve kurumlarda dağıtılabilir kazanç hesabına alınmaz. Yatırım taahhüdünün daha uzun olup olmadığı ayrıca kontrol edilir.

10/6. Yurt içindeki varlık bildirim tarihindeki m.9 esaslarına uygun TL değeriyle kayda alınır. Sonraki satışın kazancı hesaplanırken aynı kayıt değeri esas alınır. [2, m.10] [3, s.28–29]

Madde 11 • Anapara, gelir, gerçekleşen zarar ve vergi

11/1. Defterlere giren varlığın sonradan satışından doğan zarar, gelir veya kurum kazancından indirilemez. Elde tutarken ve satarken doğan kazanç ve iratlar genel vergi hükümlerine göre ele alınır. Örneğin kayda giren yurt içi bir menkul kıymetin kabul edilen değeri 2 milyon TL ise 1,8 milyona satıştaki 200.000 TL zarar bu kapsamda indirilemez. 2,3 milyona satışta 300.000 TL kazancın vergilendirilmesi ilgili genel hükümlere göre incelenir.

11/2. Bildirim üzerinden ödenen vergi gider yazılamaz ve başka bir vergiden mahsup edilemez. Muhasebede banka çıkışı kaydedilirken vergiyi indirilebilir maliyet veya geçici vergi ödemesi olarak sınıflandırmayın. [2, m.11] [3, s.29–30]

Madde 12 • Vergi incelemesi ve tarhiyat korumasının şartları

12/1. Koruma, şartları yerine getirilen bildirimdeki varlığa isabet eden tutar içindir. Kanuni defter yükümlülüğü bulunmayan başvuru sahibi ile bilanço esasına tabi şirket için şartlar aynı değildir. [1, geçici m.19/8–9] [2, m.12/1]

Yurt dışı • a bendiYurt içi • b bendi
a/1 • Bildirimden itibaren iki ay içinde Türkiye’deki kuruma yatırma veya alıcı hesaba transfer.b/1 • Defter tutanlarda kayıt ve özel fon ya da ilgili sayfada ayrı gösterim. Fon ve varlıklar iki yıl içinde çekilemez, fon sermayeye ekleme dışında kullanılamaz.
a/2 • Varlığa ilişkin tarh edilen vergiyi süresinde ödeme ve verilen taahhüde uyma.b/2 • Gelir veya kurumlar vergisi mükellefi olmayanlarda Türkiye’deki banka veya aracı kurum hesabına yatırmanın belgesi. m.6/2’deki diğer gruplar için de bildirim günü belgesi aranır.
a/3 • Defter tutanlarda kayıt, özel fon veya ilgili sayfada gösterim, fon ve varlıklar için iki yıl çekiş yasağı ve fonun sermayeye ekleme dışında kullanılmaması.b/3 • Vergiyi süresinde ödeme ve bildirimde verilen yatırım taahhüdünün şartlarını yerine getirme.

12/2. Başka nedenle açılan incelemede veya takdire sevkte matrah farkı tespit edilirse bağlantı araştırılır. (a) Fark bildirilmiş varlıktan doğmuş ve bildirim tutarı bu farka eşit veya yüksekse gelir/kurumlar vergisi ve KDV bakımından bu fark için tarhiyat yapılmaz. (b) Bağlantılı fark bildirim tutarını aşıyorsa aşan kısım için tarhiyat yapılır. İlgisiz kalemler, bildirimin kullanılmamış kısmından düşülmez. Dönem, işlem ve tutar bağını ispatlayın. [1, geçici m.19/8] [2, m.12/2]

Madde 12 devamı • Önceden başlayan inceleme ve şart ihlali

12/3. Vergi incelemesi başlamış veya takdir komisyonuna sevk gerçekleşmişse daha sonraki bildirim, o inceleme veya takdir kararındaki farkın tarhını ve tahsilini önleyen bir mahsup sağlamaz. İdarenin olayı daha önce öğrenmesi tek başına aynı sonuç doğurmaz. Yönetmelik m.9/3’e göre vergi incelemesi, incelemeye başlama bildiriminin düzenlendiği tarihte başlar. Dosyaya tebliğ ve düzenleme tarihlerini ayrı yazın. Takdire sevk tarihini de ayrıca saptayın. Aynı gün içinde sıra tartışmalıysa işlem kayıtlarını isteyin. [2, m.12/3] [12]

12/4. Yurt dışı varlığın zamanında gelmemesi/yatırılmaması, verginin süresinde ödenmemesi, yatırım taahhüdünün veya diğer şartların ihlali halinde inceleme ve tarhiyat korumasından yararlanılamaz. Daha kısa süre elde tutmuş olmak otomatik olarak daha kısa vadeye ait oranı sağlamaz.

12/5. Taahhüt süresi ihlal edilirse varlığın bulunduğu kurum bildirim tutarı üzerinden eksik vergiyi ve gecikme faizini keser. Tahsil ayını izleyen ayın 15. günü akşamına kadar vergi dairesine öder. Zamanında tahakkuk ettirilmeyen bu vergi için vergi ziyaı cezası uygulanmaz.

12/6. Varlığın Türkiye’ye getirilmemesi, transfer edilmemesi veya yatırılmaması yoluyla ihlalde kurum vergi dairesine bildirir. Taahhüt nedeniyle zamanında alınmayan vergiyi gecikme faiziyle vergi dairesi arar. Bu vergiler için vergi ziyaı cezası uygulanmaz. Zamanında tahakkuk etmiş ancak ödenmemiş verginin takibinde ise ayrıca 6183 kapsamında gecikme zammı söz konusudur. Kanun bu ihlallerde tahsil edilmiş vergiler için ret ve iade öngörmez. Tebliğ m.3/4-a’daki aynı ayda ve transfer öncesinde ilk bildirimin azaltılmasına ilişkin özel düzeltme imkânı farklı bir aşamadır. [1, geçici m.19/9] [2, m.12/4–6] [3, s.30–33]

Madde 13 • Kurumların başvuruyu karşılama yükümlülüğü

13/1. İlgili kurum ve kuruluşlar düzenleme kapsamındaki işlem taleplerini yerine getirmekle yükümlüdür. Başvuru şubede sonuçlanmıyorsa tarih ve referans alın, eksik unsurun tamamlanabilir olup olmadığını sorun. Hangi talebin yapıldığı, hangi evrakın alındığı ve hesabın açılıp açılmadığı farklı olgulardır. Kurumun müşteri tanıma, uyum ve diğer mevzuat yükümlülükleri devam eder. [2, m.13] [4]

Madde 14 • Kanunun ve Tebliğin yürürlük günleri

14/1. Tebliğ yayımlandığı 4 Temmuz 2026’da yürürlüğe girdi. Kanunun ilgili hükmü 4 Haziran 2026’da yürürlüğe girdiği için Tebliğ bildirim başlangıcını 4 Haziran olarak gösterir. Haziran ayında yapılan işlemlerin tarihini değerlendirirken bu ayrım önemlidir. [1, m.14] [2, m.3/3 ve 14]

Madde 15 • Uygulamadan hangi makam sorumlu?

15/1. Tebliği Hazine ve Maliye Bakanı yürütür. Başvuruyu Türkiye’de banka/aracı kurum alır, kurum kendi EK-3 beyannamesini verir. Gümrük fiziki getirme verisini GİB’e iletir. Gelir İdaresinin rehberi soruları açıklar. Bir kuruma verilen belge, diğerine yapılması gereken işlemin yerine geçmez. [2, m.4–7 ve 15] [3]

Tebliğdeki sekiz resmi örnek hangi sonucu gösteriyor?

Aşağıdaki işlem tarihleri, tutarlar ve olaylar Tebliğin numaralandırılmış örneklerindendir. Tabloda bunların başvuru sahibi açısından sonuçları açıklanmıştır. Örnekte tarih verilmiş olması genel süre veya düzeltme için bağımsız bir izin oluşturmaz. [2, m.3, 4, 6, 12]

Resmi örnekOlay ve sonuç
1 • Bildirimi değiştirme10 Ağustos 2026’da 15 milyon TL karşılığı döviz bildiriliyor. Aynı ay 7,5 milyona düşürme veya 22,5 milyona çıkarma ilk bildirimin düzeltilmesini gerektirir. Sonraki ay azaltma için örnekte 10 Ekim sınırı gösterilir. Transfer ve genel süre sınırları da geçerlidir. Sonraki ay artırmada yalnız ilave 7,5 milyon TL yeni bildirilir.
2 • İki yıllık taahhüt15 Eylül 2026’da 10 milyon TL karşılığı döviz için iki yıllık vadeli hesap taahhüdü EK-2 ile aynı gün veriliyor. %3 üzerinden 300.000 TL peşin tahsil edilir. Banka izleyen ayın 15. günü akşamına kadar beyan eder ve öder.
3 • Vergi sıfır, beyan sürerK A.Ş. 20 Kasım 2026’da 25 milyon TL bildiriyor ve beş yıllık taahhüt veriyor. Hesaplanan vergi sıfırdır. Bildirim, kurumun EK-3 beyannamesine yine girer. Örneğin aracı kurum ifadesi m.3/3’teki kıymet türü sınırıyla birlikte okunur.
4 • 2027’de yarım puan5 Şubat 2027’de 8 milyon TL için bir yıllık kira sertifikası taahhüdü veriliyor. Oran %4,5, peşin vergi 360.000 TL’dir. Takvim yılı değişince beş yıllık seçenek dahil tüm oranlar etkilenir.
5 • Şirket hesabında kayıt dışı dövizABC A.Ş.’nin bankasında şirkete ait 15 milyon TL karşılığı döviz vardır. Kanuni defterde yoktur. Şirket, diğer şartları da yerine getirerek bu parayı bildirebilir. Kişisel hesaplarda zaten mevcut olan paraya aynı sonuç genellenemez.
6 • Farkın tümü açıklanırsaABC A.Ş. 15 Haziran 2026’da 10 milyon TL bildiriyor. Daha sonra 2024 dönemi incelendiğinde kayıt dışı satışlardan 5 milyon TL matrah farkı çıkıyor. İnceleme bu farkın tümünün bildirilen varlıkla ilişkisini doğruluyor. Bu fark için tarhiyat yapılmıyor.
7 • Bağlantı kısmen ispatlanırsaDEF Ltd. Şti. 50 milyon TL bildiriyor. 2023 dönemi için bulunan 75 milyon TL farkın yalnız 40 milyonu bildirilen varlığa bağlanabiliyor. 40 milyon korunur. Kalan 35 milyon TL tarhiyata konu olabilir. Bu rakam matrah farkıdır.
8 • Dört yıl yerine iki yılGHI A.Ş. 30 milyon TL için dört yıllık vadeli hesap taahhüdü verip %1 oranından yararlanıyor. İki yıl sonra şart ihlal edilince inceleme ve tarhiyat koruması kaybediliyor. Eksik vergi ve gecikme faizi bakımından ayrıca m.12/5 uygulanır.

Üç resmi formda hangi alanı kim doldurur?

Aşağıdaki sayfalar, Tebliğ eklerinin dokuz sayfalık nüshasına aittir. Dosyayı açtığınızda ilk üç sayfa EK-1, dördüncü sayfa EK-2, 5–9. sayfalar EK-3 ve ek listelerdir. Bankada imzaladığınız belge ile kurumun daha sonra vergi dairesine verdiği belgeyi bu sayede ayırabilirsiniz. [2, ekler] [3, s.9–27]

EK-1 • Başvuru sahibinin bildirimi

Sayfa 1–2. Ad/soyadı veya unvan, kimlik/vergi numarası, mükellefiyet ve adres bilgilerini gerçek başvuru sahibine göre yazın. Mükellefiyet kaydı ve taahhüt tercihi için ayrı evet/hayır alanları bulunur. Vekaleten işlemde temsilci bölümü de kontrol edilir. Yurt içi ve yurt dışı kıymetleri doğru tabloya, para ve dövizi kendi cinsiyle, menkul kıymeti ilgili grubuyla girin. Adet veya miktarın TL karşılığını m.9’a göre hesaplayın. Bildiren veya yetkili temsilci tarih ve imzayı kontrol eder.

Sayfa 3. Kuruma ayrılan alanda kabul tarihi ve açılan hesaba ilişkin bilgiler bulunur. 9 numaralı kutu bildirim toplamıdır. 10–14 beş yıldan bir yıla uzanan taahhütlerin, 15 taahhütsüz oranın vergi alanıdır. Basılı formdaki 2026 oranlarının altındaki dönem artışı notunu mutlaka okuyun. Yetkili imzası ve kurum kaşesi/mührü ile verilen nüshayı alın.

EK-2 • İndirimli oran için taahhütname

Sayfa 4. Her satırda bildirilen varlığın türü, bildirim günü, bildirilen tutar, yatırımın yapılacağı araç ve taahhüt süresini karşılaştırın. Örneğin 2026’da bir milyon TL için iki yıl taahhüt veriliyorsa form ve peşin tahsil kaydı %3 ve 30.000 TL hesabıyla uyuşmalıdır. Yatırımın fiilen yapıldığı gün sonradan yatırım fişinden izlenir. Formu bildirim sırasında verin, imzalı nüshayı saklayın. [2, m.4/5–8]

EK-3 • Beyanname ve iki takip listesi

Sayfa 5–7. Vergi sorumlusu banka/aracı kurumdur. Kurum kimlik ve dönem bilgilerini, aldığı bildirimlerin kıymet türü ve tutarlarını, oranlara isabet eden matrah ve vergileri işler. Tablo 1–2 yurt dışı/yurt içi para ve döviz, 3–4 altın, 5–6 menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçları içindir. Gerçek kişi ve tüzel kişi miktarları ayrı gösterilir. EK-3’ün üçüncü sayfasındaki 15 no.lu alan toplamı, 16–20 taahhüt oranlarını, 21 taahhütsüz seçeneği gösterir. 22 ve 24 no.lu alanlar, taahhüt ihlalinden kesilen vergi ve gecikme faizini ayırır.

Sayfa 8–9. Tablo 7, alınan bildirimleri kimlik/unvan, tür, tarih, tutar, kur, toplam değer, yatırım aracı, süre, oran ve hesaplanan vergi üzerinden izler. Tablo 8, taahhüdünü ihlal edenlere ilişkin listedir. İhlal tarihi, mahsup edilecek ve kesilen vergi ile gecikme faizi ayrı alanlardadır. Başvuru sahibi bu tabloları vermez. İhlal hesabı tartışılıyorsa kurumdan kendi işlemine ilişkin hesap dökümünü istemesi yerindedir. [2, m.4/4, 7 ve 12/5]

Sonuç

Varlık barışında ilk karar, eldeki varlığın hangi başvuru yoluna girdiğidir. İkinci karar, paranın ne kadar süreyle bağlı kalabileceğidir. Üçüncü konu ise bildirimin hangi vergi riskine karşı kullanılabileceğidir. Varlığını yakın zamanda kullanacak kişi ile şirket defterinde kayıt dışı dövizi olan işletme, aynı vergi tablosuna bakıp farklı kararlara varabilir. Form, hareket ve kayıt tarihlerini bir arada tutmak hem doğru oranı hem de ileride incelemede ispat edilebilecek tutarı belirler. [1] [2] [3]

Bankaya gitmeden önce hazırlık listesi

  • Sahip ve yer. Varlığın sahibi, türü, bulunduğu ülke, kurum veya fiziki saklama yeri ve bildirim günündeki tutarı.
  • Vergi ve kayıt durumu. Kişisel mi ticari mi? Hangi defterde kayıtlı? İnceleme başlangıcı, takdire sevk, tebligat veya başka yakın süre var mı?
  • Alıcı kurum ve yetki. Türkiye’de kabul edecek kurum, hesap sahibinin adı, yetkili şube, temsil belgesi ve kıymet teslim yöntemi.
  • Vergi hesabı. Değerleme tarihi, TCMB kuru veya fiyat belgesi, seçilen oran, varsa uygun ürün ve anapara ihtiyacı.
  • Formlar ve takvim. Tasdikli EK-1, varsa EK-2, peşin tahsil belgesi, alıcı hesaba geçiş, gerekiyorsa gümrük, dönüşüm ve elde tutma son tarihleri.
  • Takip ve ispat. Gelen tutarın dekontu, menkul kıymet virman belgesi, varsa defter ve özel fon kaydı, bankanın ürün işlem fişi ve bitiş tarihini gösteren kayıt.

İlgili yazı: Varlık Barışı Düzenlemesi: Bildirilecek Varlıklar, Türkiye’ye Getirme, Vergi Oranları ve Korumanın Sınırları.

Sık sorulan sorular

İlk adım Türkiye’ye para göndermek mi, bankaya bildirmek mi?

Yurt dışı varlık yolunda önce Türkiye’deki bankaya veya yetkili aracı kuruma EK-1 ile bildirim yapın. İki ay içinde transfer ya da fiziki getirme ve hesaba yatırma aşamasını tamamlayın. Fiziki getirmede bildirim belgesi gümrükte aranır. [2, m.3–5]

2026’da %0 seçersem paramı dilediğim zaman çekebilir miyim?

%0, 2026 bildiriminde uygun varlığa en az beş yıllık taahhüt verilmesine, on günlük dönüşüm ve devamındaki elde tutma şartlarına bağlıdır. Erken çekim kaybı yalnız vergi farkından ibaret kalmayabilir, koruma da kaybedilir. [1, geçici m.19/6, 9] [2, m.9/7, 12]

Türkiye’de bildirilecek asgari bir tutar var mı?

Geçici m.19 ve Seri No. 1 Tebliğ, bildirime giriş için genel bir parasal alt veya üst sınır belirlemez. Kurumun belirli ürün için aradığı asgari yatırım, işlem maliyeti ve gümrük kuralları ayrı konulardır. [1] [2] [3]

Bankanın kaynağı sorması bildirimi geçersiz kılar mı?

Tek başına kılmaz. Yurt dışı vergi bildirimi sırasında bildirilen varlık için ayrıca belge aranmasına ilişkin kural ile bankanın müşteriyi tanıma ve transferi değerlendirme sorumluluğu farklıdır. Hesaba geçiş gerçekleşmemişse yasal sürenin işlemeye devam ettiğini dikkate alın. [2, m.4–5] [4]

Türkiye’ye gelmeden vekille işlem yapılabilir mi?

Yurt dışındaki varlık için yetkilendirilmiş vekil veya kanuni temsilci bildirim yapabilir. Banka yetkiyi kontrol eder. Vekaletnamenin kapsamını, yabancı belgelerin tasdik ve tercümesini ve hesap açılışında kişinin bulunmasının gerekip gerekmediğini işlemden önce kurumdan teyit edin. [2, m.3/2, 4/2] [4]

Beş yıllık taahhüt, girişim sermayesi fonunda kazanç garantisi verir mi?

Taahhüdün vergi oranına etkisi vardır. Fonun riski, yatırımcı kabul şartları, likiditesi ve çıkış zamanı fonun belgelerine göre belirlenir. Ürünü elde tutma imkânı ile indirimden doğan tasarruf birlikte değerlendirilmelidir. [1, geçici m.19/6] [2, m.4, 9]

Bildirilenden daha az para geldiyse ne yapmalıyım?

Kesintinin muhabir banka masrafı, kur farkı, kısmi transfer veya iade kaynaklı olup olmadığını saptayın. Net tutarı ve tarihleri alıcı bankadan alın. Transferden sonra önceki bildirimi düzeltme ve ödediğiniz vergiyi iade alma yolu kapalı olduğundan farkı düzeltilmiş saymayın. Süre dolmadan kurumdan fiili duruma uygun işlem hakkında yazılı açıklama isteyin. [1, geçici m.19/9–10] [2, m.3/4, 4/11, 12]

Bildirim geçmişteki bütün vergi borçlarımı ortadan kaldırır mı?

Koruma, şartları tamamlanan varlık, ispatlanabilen bağlantı ve bildirilen tutarla sınırlıdır. Önceden başlayan inceleme, ilgisiz matrah farkları, kesinleşmiş borçlar, sonradan elde edilen yatırım gelirleri ve diğer mevzuat tedbirleri ayrıca değerlendirilir. Eski varlık barışı uygulamasındaki tarihler ve hükümler de yeni bildirimde kullanılmaz. [1, geçici m.19/7–9] [2, m.11–12]

Kaynakça ve hukuki dayanaklar

  1. 7582 sayılı Kanun, m.10 ve 14 • TBMM kabul metni
  2. Bazı Varlıkların Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Genel Tebliğ (Seri No. 1) • RG 04.07.2026, 33300
  3. GİB • Yurt Dışında ve Yurt İçinde Bulunan Bazı Varlıkların Ekonomiye Kazandırılması Rehberi, Yayın No. 613
  4. MASAK • 5549 sayılı Kanun kapsamında müşterinin tanınması ve diğer yükümlülükler
  5. Ticaret Bakanlığı • 5 Mart 2024 tarihli ve 2024/01 sayılı Nakit Kontrolleri Genelgesi ve ekleri
  6. GİB • Finansal Hesap Bilgilerinin Vergi Amaçlı Otomatik Değişimi Rehberi
  7. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m.7 • Dava açma süresi
  8. GİB • Ödeme Emri, 6183 sayılı Kanun m.58 ve başvuru nedenleri
  9. 213 sayılı Vergi Usul Kanunu m.18 • Gün, ay ve tatil sürelerinin hesabı
  10. GİB • Uygulama rehberi ve infografiklerin yayım duyurusu
  11. 213 sayılı Vergi Usul Kanunu m.413 • Mükellefin izahat talebi
  12. Vergi İncelemelerinde Uyulacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik • m.9/3
  13. GİB • 1 Seri No.lu Genel Tebliğin Resmî Gazete’de yayımlandığına ilişkin duyuru
  14. MASAK • Suç Gelirlerinin Aklanmasının ve Terörün Finansmanının Önlenmesine Dair Tedbirler Hakkında Yönetmelik, m.5–7, 17 ve 17/A
  15. GİB • Yurt içi ve yurt dışı süreç infografikleri dizini
  16. Türkiye Barolar Birliği • 7 Temmuz 2026 tarihli 2026/26 duyurusu ve İdare ve Vergi Hukuku Komisyonu bilgi notu
  17. 7582 sayılı Kanun’un Resmî Gazete nüshası • 04.06.2026, 33270
  18. Tebliğin basılı nüshasındaki EK-1, EK-2 ve EK-3 formları

YAZAR

Av. Umut Güneş

Güneş & Güneş Hukuk Bürosu

Görüş veya düzeltme bildirin

Kaynak, tarih, içerik veya bağlantılarla ilgili görüş ve düzeltme önerilerinizi iletebilirsiniz.

Makalenin başlığını ve ilgili bölümü belirtmeniz yeterlidir. Kişisel dosya bilgisi veya belge göndermeyiniz.

İlgili hizmet alanları