Mağdur ve şikâyetçi
Başvuru hazırlığı, deliller ve süreçteki haklarınız.
Şikâyet ve mağdur haklarıSuç dizinine dönAçıklamalı rehber
Vücut Dokunulmazlığına Karşı Suçlar
Kasten Yaralama Suçu, Cezası ve Süreç Rehberi
Türk Ceza Kanunu m.86
Bir bakışta
Kasten yaralama suçunda temel, hafif, kadın mağdurlu ve bütün nitelikli hâller; şikâyet, uzlaştırma, tutuklama, cezanın belirlenmesi ve infazın birlikte açıklandığı rehber.
- Temel ceza
- 1 yıl 6 ay–3 yıl hapis
- Hafif hâl
- 6 ay–1 yıl 6 ay veya adlî para
- Şikâyet
- Yalnız uygun m. 86/2 hâlinde
- Uzlaştırma
- m. 86/3 hariç
- Mahkeme
- Genel görev: Asliye Ceza
- İnfaz
- Olağan süreli hapis:1/2; kişisel koşullar ayrı
İlgili bilgiyi öne çıkarın
Seçiminiz bu sayfadaki açıklamaları düzenler. Kesin suç vasfı veya kişiye özgü ceza hesabı oluşturmaz.
Suçun kimliği ve kapsamı
Kasten yaralama Türk Ceza Kanunu m. 86’da düzenlenir. Yaralamanın ağırlığı m. 86/1 ile m. 86/2 arasındaki seçimi; ilişki, savunmasızlık, kamu görevi, araç ve saik ise m. 86/3 uygulamasını belirler.
- m. 87 ağır sonuçlara, m. 88 ihmali davranışa, m. 89 ise taksire ilişkindir. Sırf yaralama kelimesi ortak diye bu kayıtların ceza, şikâyet ve infaz sonuçları birbirine taşınmaz.
- Sağlık ve eğitim çalışanları ile spor alanlarındaki olaylarda başka kanunlar ek sonuçlar doğurabilir. Bu bağlantılar aşağıda ayrı açıklanmıştır.
Hukuki dayanaklar · 1 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu · m. 6–7, 20–44, 49–63, 66–75, 83, 86–89, 94–98
Bu suç hangi davranışları kapsar?
Failin başka bir kişinin bedenine acı vermesi, sağlığını ya da algılama yeteneğini bozması ve bunu kastla gerçekleştirmesi gerekir. Görünür yara, kanama veya iş göremezlik raporu bulunması suçun zorunlu şartı değildir.
- Tokat, yumruk, itme, kesici alet veya kimyasal madde kullanımı gibi davranışlar yaralama sonucuna göre değerlendirilir; günlük dilde “darp” denmesi uygulanacak fıkrayı belirlemez.
- Tıbbi bulgunun failin davranışıyla bağlantısı kurulmalıdır. Olay yerinde bulunmak veya tartışmaya katılmak tek başına bütün yaralardan sorumluluk doğurmaz.
- Öldürme kastı ispatlanırsa mağdurun hayatta kalması eylemi mutlaka yaralama yapmaz; öldürmeye teşebbüs gündeme gelir.
Hukuki dayanaklar · 1 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu · m. 6–7, 20–44, 49–63, 66–75, 83, 86–89, 94–98
Korunan hukuki değer
Korunan değer kişinin beden bütünlüğü, fiziksel ve ruhsal sağlığı ile algılama yeteneğidir. Vücutta kalıcı iz kalmaması veya tedavinin kısa sürmesi, gerçekleşmiş bir yaralamanın hukuka uygun olduğu anlamına gelmez.
- Eş, çocuk, hasta veya bakıma muhtaç kişi üzerindeki otorite, yaralama yetkisi vermez.
- Ceza yaptırımı, mağdurun maddi ve manevi zarar taleplerinden ayrı değerlendirilir.
Hukuki dayanaklar · 1 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu · m. 6–7, 20–44, 49–63, 66–75, 83, 86–89, 94–98
Fail, mağdur ve suçtan zarar gören
Temel suç herkes tarafından başka bir kişiye karşı işlenebilir. Failin kamu görevlisi olması ile mağdurun kamu görevi nedeniyle hedef alınması farklı nitelikli hâllerdir.
- 7528 m. 33 kapsamı: MEB’e bağlı resmî kurumlarda yönetici, öğretmen, usta öğretici ve yabancı uyruklu öğrencilerin eğitimine yönelik Bakanlık projelerinde öğretici/öğretmen veya rehber danışman; özel öğretim kurumlarında yönetici, öğretmen, uzman öğretici ve usta öğretici; bu resmî/özel kurumlarda ders ücreti karşılığı ders okutanlar ve diğer kamu kurum/kuruluşlarında görev yapan öğretmenler. Özel artırım için görev sebebiyle işlenme aranır.
- Görev sırasında fakat sırf kişisel nedenle gerçekleşen olayda CMK 100’ün katalog şartı ile 3359/7528’in ceza artırımı şartı aynı kabul edilmez. Her iki dayanak ayrı belirlenir.
| Kişisel özellik | Hukuki önemi |
|---|---|
| Üstsoy, altsoy, eş, boşanılan eş, kardeş | m. 86/3-a; akrabalık veya evlilik ilişkisinin suç tarihindeki hukuki durumu belirlenir. |
| Kendisini savunamayacak mağdur | m. 86/3-b; yalnız yaş veya tanı değil olay anındaki fiilî savunma yetersizliği ispatlanır. |
| Kadın mağdur | m. 86/2’de özel alt sınır; bütün kasten yaralama hâllerinde CMK 100/3-i katalog bağlantısı. Kadın olmak tek başına m. 86/3 artırım nedeni değildir. |
| Kamu görevi / kamu gücünün kullanımı | m. 86/3-c mağdurun görevi; m. 86/3-d failin kamu nüfuzunu kötüye kullanması. |
| Sağlık veya sayılı eğitim çalışanı | Görev bağlantısı varsa özel artırım ve erteleme yasağı; tutuklama kataloğunun görev sırasında/görev dolayısıyla kapsamı ayrıca ayrılır. |
Suçun maddi unsurları
Fiil, yaralama sonucu ve nedensellik bağı birlikte gösterilmelidir. Basit tıbbi müdahaleyle giderilebilirlik, mahkemenin gündelik “hafiflik” kanaatinden veya acilde yapılan işlem sayısından çıkarılamaz.
- İlk muayene ile kesin rapor farklı olabilir. İlk rapordaki geçici ifade, sonraki görüntüleme veya uzman değerlendirmesiyle değişebilir; hüküm yeterli ve çelişkisiz tıbbi veriye dayanmalıdır.
- Failin kimliği, olay sırası, her darbenin kaynağı ve mağdurun önceki rahatsızlıkları; kayıtlar ve tanıklarla birlikte değerlendirilir. Tıbbi rapor tek başına faili belirlemez.
- Bıçak, taş, sopa veya başka eşyanın TCK 6/1-f anlamında silah sayılması; eşyanın niteliği ve somut kullanım biçimi üzerinden incelenir. Ruhsatlı silah kullanımı, yaralama bakımından silahlı hâli ortadan kaldırmaz.
- Organ işlevi kaybı, kırık, hayatî tehlike veya ölümde m. 87’deki sonuçlar ve m. 23’teki kusur bağlantısı gündeme gelir. Her ağır tıbbi sonuç öldürme kastını tek başına kanıtlamaz.
Kast ve taksir değerlendirmesi
Kasten yaralamada fail fiili ve yaralama sonucunu bilerek ve isteyerek gerçekleştirir; koşulları varsa olası kastla sorumluluk da mümkündür. Kazara temas veya öngörülebilir riske dikkat etmeme ise m. 89 değerlendirmesini gerektirir.
- Öldürme kastı ile yaralama kastı; hedef alınan bölge, araç, mesafe, darbe sayısı ve şiddeti, olayın öncesi ve sonrası, eylemin sona erme sebebi gibi delillerin bütünüyle ayrılır. Tek ölçütle sonuca gidilmez.
- Nitelikli hâlin maddi unsurlarında hataya düşülmesi TCK 30 bakımından önem taşır; yakınlık, kamu görevi veya savunmasızlık gibi unsurların bilinebilirliği gerekçelendirilmelidir.
- Canavarca his, diğer m. 86/3 bentlerinden farklı olarak özel saik değerlendirmesi gerektirir. Ağır yaralanma veya çok sayıda darbe bulunması bu saiki otomatik ispatlamaz.
Hukuki dayanaklar · 1 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu · m. 6–7, 20–44, 49–63, 66–75, 83, 86–89, 94–98
Hukuka uygunluk ve kusurluluk
Meşru savunma için gerçekleşen, gerçekleşmesi veya tekrarı muhakkak haksız saldırıya karşı o anda gerekli ve orantılı savunma aranır. Sonradan öç alma veya “karşılıklı kavga” ifadesi tek başına bu şartları sağlamaz.
- Haksız tahrik, haksız fiilin doğurduğu hiddet veya şiddetli elemin etkisiyle işlenen suçta ceza indirimi gündeme getirir; fiili hukuka uygun hâle getirmez. İlk haksız hareketin kimden geldiği ve etkisinin sürmesi delillerle açıklanır.
- Rıza, kişinin üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği hak ve geçerli irade sınırında değerlendirilir; “kabul etmişti” sözü her bedensel zararı hukuka uygun kılmaz. Tıbbi müdahalede rıza, yetki ve mesleki kurallar birlikte aranır.
- Çocuk failde TCK 31’in yaş ve algılama/yönlendirme koşulları; akıl hastalığında TCK 32; sınırın aşılması, hata, zorunluluk veya cebirde ilgili ayrı şartlar uygulanır. m. 86, TCK 31/4’teki m. 87/2 ve 4’e özgü istisna listesine dahil değildir.
- Kamu görevlisinin zor kullanma yetkisi sınırsız değildir; yetki, zorunluluk ve ölçülülük aşılırsa m. 86 yanında m. 94–95 veya 256 ile doğru suç vasfı belirlenir.
Yaş küçüklüğü ve kusur: ceza ile infazı ayırın
Yaş, suçun işlendiği tarihe göre belirlenir. Çocuk failin ceza sorumluluğu, mahkemesi ve infaz rejimi yetişkin varsayımından ayrı tutulur.
| Durum | Genel hüküm / sınır |
|---|---|
| 12 yaşını doldurmamış kişi | TCK m. 31/1 gereği ceza sorumluluğu ve ceza kovuşturması yoktur; çocuklara özgü güvenlik/koruma tedbirleri gündeme gelir. |
| 12–15 yaş | Fiilin anlam ve sonuçlarını algılama ve davranışlarını yönlendirme yeteneği değerlendirilir. Yetenek yoksa ceza sorumluluğu yoktur; varsa m. 31/2 ceza kuralları uygulanır. Sosyal inceleme ve uzman değerlendirmeleri önemlidir. |
| 15–18 yaş | M. 31/3 genel indirimi ve suç özelindeki m. 31/4 istisnası birlikte değerlendirilir. Yetişkin ceza aralığı çocuğa doğrudan uygulanmaz. |
| 18.08.2026 tarihli yeni istisna | M. 81–82 ve m. 87/2,4 bakımından m. 31/4’teki kusurun ağırlığı, amaç/saik, işleniş biçimi ve önceki kasıtlı hapis mahkûmiyeti ölçütleriyle, 15–18 yaş indirimi uygulanmayabilir; ceza sorumluluğu bulunan 12–15 yaş grubuna m. 31/3 rejimi uygulanabilir. Bu otomatik bir yaş kuralı değildir. Eski fiillerde lehe kanun karşılaştırması gerekir. |
| Akıl hastalığı | M. 32 uyarınca algılama/yönlendirme yeteneğine etkisi ceza sorumluluğunu kaldırabilir veya azaltabilir; hastalık adı tek başına yeterli değildir. Sağlık kuruluna dayalı değerlendirme ve güvenlik tedbiri ayrı konulardır. |
| İnfazda gün sayımı | M. 107/5 genel olarak 15 yaşına kadar kurumda geçen bir günü iki gün sayar; m. 81–83,102–103,188,220 istisnadır. TCK m. 31/4 listesiyle aynı değildir. 30.03.2020 ve öncesi suçlarda geçici m. 6/4 özel hesabı ayrıca vardır. |
Hukuki dayanaklar · 4 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümler · m. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75; 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu · m. 4–5/A, 15–23, 31–35; 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun · m. 4, 16–17, 89, 98–101, 105/A, 106–110; geçici m. 6, 9, 10, 11; 7593 sayılı Kanun — çocuklara ilişkin ceza ve infaz değişiklikleri · m. 2, 6–7, 12; yürürlük hükmü
Hukuki dayanaklar · 5 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu · m. 6–7, 20–44, 49–63, 66–75, 83, 86–89, 94–98; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümler · m. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75; 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu · m. 4–5/A, 15–23, 31–35; 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun · m. 4, 16–17, 89, 98–101, 105/A, 106–110; geçici m. 6, 9, 10, 11; 7593 sayılı Kanun — çocuklara ilişkin ceza ve infaz değişiklikleri · m. 2, 6–7, 12; yürürlük hükmü
Teşebbüs, iştirak ve içtima
Yaralama amacıyla elverişli hareketlerle doğrudan icraya başlanıp sonuç dış engelle gerçekleşmezse teşebbüs; birlikte icra, azmettirme veya yardım varsa kişinin somut katkısına göre iştirak hükümleri gündeme gelir.
- TCK 43/3 nedeniyle kasten yaralamada zincirleme suç hükümleri uygulanmaz. Birden çok mağdur veya kesintili ayrı saldırılar, şartları varsa ayrı suçlar doğurur; aynı olay içindeki her darbe otomatik ayrı suç da değildir.
- Birlikte saldırıda her kişinin icra üzerindeki hâkimiyeti ve kastı araştırılır. Sırf orada bulunmak, arkadaşlık veya aile bağı müşterek faillik için yeterli değildir.
- Yağma, cinsel saldırı, hürriyetten yoksun kılma, işkence veya direnme içinde kullanılan yaralama için özel içtima hükümleri önce okunur; aynı fiile bütün suç adları otomatik eklenmez.
- Ruhsatsız silah bulundurma veya taşıma ayrı fiil oluşturuyorsa 6136 sayılı Kanun ayrıca uygulanabilir. Silahın yaralamada kullanılması ile ruhsat hukuku birbirinden farklıdır.
- Fail gönüllü vazgeçse bile o ana kadar tamamlanmış yaralamadan sorumluluk doğabilir; hastaneye götürme her durumda cezasızlık yaratmaz.
Hukuki dayanaklar · 1 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu · m. 6–7, 20–44, 49–63, 66–75, 83, 86–89, 94–98
Temel ve nitelikli hâller
m. 86/3’ün bütün bentleri aşağıda ayrı gösterilmiştir. Her bent hem m. 86/1’deki yaralamaya hem de m. 86/2’deki hafif yaralamaya uygulanabilir; başlangıç cezası bu nedenle aynı değildir.
- m. 86/3-a–e için ceza yarı oranında; m. 86/3-f için bir kat artırılır. Nitelikli hâlde şikâyet aranmaz. Aynı fıkradaki birden çok bent gerçekleşti diye aynı artırım her bent için mekanik olarak tekrar uygulanmaz; cezanın belirlenmesi ve özel kanunların ayrıca öngördüğü artırımlar ayrı konudur.
- Kadına karşı işlenme, hafif yaralamada 9 aylık hapis alt sınırı getirir. Kadın mağdur aynı zamanda eş veya savunmasız kişi ise ilgili m. 86/3 bendi de ayrıca uygulanabilir.
- Sağlık personeli: 3359 ek 12’de sayılan personele görevi sebebiyle yaralamada belirlenen ceza ayrıca yarı artırılır ve hapis cezası ertelenemez. Kamu görevi nedeniyle yaralamaya ilişkin m. 86/3-c koşulları da gerçekleşiyorsa hesapta ayrı yeri vardır.
- Eğitim çalışanı: 7528 m. 33’te sınırlı sayılan çalışanlara görevi sebebiyle yaralamada ayrıca 1/2 artırım ve TCK 51 erteleme yasağı vardır. Okuldaki her çalışanı veya her özel anlaşmazlığı aynı kapsama almak doğru değildir.
- Spor alanı: 6222 m. 17/1 şartlarında şikâyet aranmadan, Türk Ceza Kanununa göre verilecek ceza 1/2 artırılır. Seyirden yasaklanma, yüzü kimliği gizlemek amacıyla kapatma ve diğer spor hukuku sonuçları ayrıca düzenlenir.
- 2828 sayılı Kanun m. 27: Bu Kanun kapsamındaki sosyal hizmet kuruluşunda muhafaza ve bakımına bırakılmış kişiye karşı kuruluş görevlisinin işlediği suç nedeniyle genel hükümlere göre verilecek süreli hapis ve para cezası 1/3 artırılır. Sadece mağdurun yaşlı, çocuk veya engelli olması yeterli değildir; kuruluş, bakım ilişkisi ve failin görevi birlikte tespit edilir. Bu bağlantı bağımsız suç oluşturmaz; yaralamanın temel ve ağır neticeli hâlleriyle birlikte değerlendirilir. Şikâyet, uzlaştırma ve bireyselleştirme için artırım hükmünden ayrı olarak ilgili suçun koşulları uygulanır.
| Bent / hâl | Ayırt edici şart | İspat ve sınır |
|---|---|---|
| m. 86/3-a · Yakına karşı yaralama | Üstsoy, altsoy, eş, boşanılan eş veya kardeş ilişkisinin bulunması gerekir. Sevgili, nişanlı, kayın hısmı ya da aynı evde yaşama tek başına bu bendin saydığı ilişki değildir. | Nüfus ve evlilik/boşanma kayıtları, ilişkinin suç tarihindeki durumu ve failin bu ilişkiye dair bilgisi belirlenir. Aynı olayda kadın veya savunmasızlık gibi başka bir özellik ayrıca bulunabilir. |
| m. 86/3-b · Savunmasız kişiye karşı yaralama | Mağdur beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumda olmalıdır. Yaş, hastalık, engellilik, uyku veya bilinç durumu ancak olay anındaki savunma kabiliyetiyle bağlantı kurulduğunda önemlidir. | Muayene ve sağlık geçmişi, olay anındaki bilinç/hareket yeteneği, görüntü ve tanıklar incelenir. Her çocuk, yaşlı veya tanı almış kişi için aynı otomatik sonuç kurulmaz. |
| m. 86/3-c · Kamu görevi nedeniyle yaralama | Mağdurun yerine getirdiği kamu görevi ile saldırı arasında neden ilişkisi gerekir. Olayın mesai dışında gerçekleşmesi bu bağı kendiliğinden kaldırmaz; sırf memur olan kişinin özel kavgası bu bent değildir. | Görevlendirme, yürütülen işlem, olayın nedeni ve failin söz/davranışları önemlidir. Sağlık ve özel öğretim personelinin kanundan doğan kamu görevlisi sayılma durumu ayrıca kontrol edilir. |
| m. 86/3-d · Kamu nüfuzunu kötüye kullanarak yaralama | Fail kamu görevlisi olmalı ve görevin sağladığı nüfuzu yaralamayı gerçekleştirmek için kötüye kullanmalıdır. Sırf failin kamu görevlisi olması yeterli değildir. | Yetki ve görev kaydı, olay yerinde kullanılan kamu gücü, emir ilişkisi, kamera ve resmi tutanaklar incelenir. İşkence, eziyet veya zor kullanma sınırının aşılması ile vasıf ayrımı gerekir. |
| m. 86/3-e · Silahla yaralama | TCK 6/1-f anlamında silahın yaralama fiilinde kullanılması gerekir. Ateşli silah yanında saldırıda kullanılmaya elverişli eşya veya yakıcı/aşındırıcı madde de kapsama girebilir. | Eşyanın ele geçirilmesi, özellikleri, kullanım biçimi ve yara ile uyumu değerlendirilir. Yalnız üzerinde silah bulunması ile silah kullanarak yaralama aynı değildir. |
| m. 86/3-f · Canavarca hisle yaralama | Yaralama, canavarca his olarak nitelendirilen saikle işlenmelidir. Bu bentte artırım 1/2 değil bir kattır; fiilin acımasız görünmesi ile failin saikinin ispatı birbirine eşitlenmez. | Olay öncesi amaç ve sözler, eylemin gerçekleştirilme şekli ve sürekliliği, saldırıdan alınan haz veya benzeri saike ilişkin somut deliller değerlendirilir; yalnız neticenin ağırlığı yetmez. |
Dar ekranda tablonun devamı için yana kaydırın.
Hukuki dayanaklar · 7 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu · m. 6–7, 20–44, 49–63, 66–75, 83, 86–89, 94–98; 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu · Ek m. 12; 7528 sayılı Öğretmenlik Mesleği Kanunu · m. 33; CMK 100/3-k bağlantısı; 7528 sayılı Kanun — TBMM kabul metni · m. 33, 35/2, 37; 6222 sayılı Sporda Şiddet ve Düzensizliğin Önlenmesine Dair Kanun — TBMM metni · m. 3, 17–18; 7182 değişiklikleriyle birlikte; 7182 sayılı Kanun — TBMM kabul metni · m. 11–13: 6222 m. 17, 17/A, 18; 2828 sayılı Kanun · m. 27
Cezası ne kadar?
Tabloda gösterilen aralıklar sonuç ceza değildir. İlgili fıkra seçildikten sonra nitelikli hâl, özel artırım ve indirimler kanuni sırayla uygulanır. Hafif yaralamadaki adlî para cezası, hapisle birlikte değil seçenek olarak öngörülmüştür.
- Adlî para cezası gün birimi ve kişinin ekonomik durumuna göre gün karşılığının çarpımıyla belirlenir. TCK 52 ve 61/9 nedeniyle tek bir “yaralamanın para cezası” tutarı yoktur.
- Birleşen şartlar için örnekte bulunmayan artırım/indirim atlanamaz. Kadın sağlık personeline veya silahla eşe karşı saldırıda yalnız tablodaki en yakın satırı kopyalamak doğru hesap değildir.
| Hâl | Hapis aralığı / hesap | Para cezası ve açıklama |
|---|---|---|
| m. 86/1 temel | 1 yıl 6 ay – 3 yıl | Doğrudan seçimlik adlî para cezası yok. |
| m. 86/2 hafif | 6 ay – 1 yıl 6 ay | Hapis veya adlî para cezası. |
| m. 86/2 kadın mağdur | 9 ay – 1 yıl 6 ay | Seçimlik adlî para cezası korunur; diğer nitelikler ayrı. |
| m. 86/1 + m. 86/3-a, b, c, d veya e | 2 yıl 3 ay – 4 yıl 6 ay | Temel cezanın 1/2 artırılması; başka artırım hariç. |
| m. 86/2 + m. 86/3-a, b, c, d veya e | 9 ay – 2 yıl 3 ay | Seçimlik adlî para cezası da oranla artırılır. Kadın alt sınırı bu satıra dahil değildir. |
| m. 86/2 kadın + m. 86/3-a, b, c, d veya e | 1 yıl 1 ay 15 gün – 2 yıl 3 ay | 9 aylık alt sınırın 1/2 artırılması. |
| m. 86/1 + m. 86/3-f | 3 yıl – 6 yıl | Bir kat artırım. |
| m. 86/2 + m. 86/3-f | 1 yıl – 3 yıl | Seçimlik adlî para cezası da artırılır; kadın alt sınırı hariç. |
| m. 86/2 kadın + m. 86/3-f | 1 yıl 6 ay – 3 yıl | 9 aylık alt sınırın bir kat artırılması. |
| Görev nedeniyle sağlık/eğitim çalışanı; m. 86/1 +3-c + özel 1/2 | 3 yıl 4 ay 15 gün – 6 yıl 9 ay | m. 86/3-c ve özel düzenleme birlikte gerçekleşmiş örnek; TCK 51 erteleme yok. |
| Aynı görev bağlantısı; m. 86/2 +3-c + özel 1/2 | 1 yıl 1 ay 15 gün – 3 yıl 4 ay 15 gün | Kadına özgü alt sınır ve diğer artırımlar hariç; seçimlik ceza niteliği korunur. |
| Spor alanında m. 86/1; başka nitelik yok | 2 yıl 3 ay – 4 yıl 6 ay | 6222 m. 17/1 nedeniyle 1/2 artırım. |
| Spor alanında m. 86/2; başka nitelik yok | 9 ay – 2 yıl 3 ay | Şikâyet şartı kalkar; seçimlik adlî para cezası korunur. |
| 2828 m. 27 kapsamındaki kuruluş görevlisi / bakılan kişi | Genel hükümlere göre belirlenecek süreli hapis veya para cezası 1/3 artırılır. | Kurum kapsamı, failin görevi ve bakım ilişkisi birlikte aranır; diğer nitelikli hâller ayrıca değerlendirilir. |
Dar ekranda tablonun devamı için yana kaydırın.
Hukuki dayanaklar · 6 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu · m. 6–7, 20–44, 49–63, 66–75, 83, 86–89, 94–98; 7550 sayılı Kanun — TBMM kabul metni · m. 9–10, 13–14, 17, 21; 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu · Ek m. 12; 7528 sayılı Öğretmenlik Mesleği Kanunu · m. 33; CMK 100/3-k bağlantısı; 7182 sayılı Kanun — TBMM kabul metni · m. 11–13: 6222 m. 17, 17/A, 18; 2828 sayılı Kanun · m. 27
Şikâyet ve başvuru şartları
m. 86/2’nin tek başına uygulandığı hafif yaralama şikâyete bağlıdır; kadın mağdura yönelik hafif yaralama da yalnız kadın olma nedeniyle resen takibe dönüşmez. m. 86/1, m. 86/3 ve spor alanına ilişkin özel takip kuralı farklıdır.
- Şikâyete bağlı hâlde bir sanık hakkındaki vazgeçme TCK 73/5 gereğince iştirak hâlindeki diğer sanıkları da etkileyebilir; sanığın kabulü ve kesinleşme aşaması dikkate alınır.
- Vazgeçme ile şahsi haklardan da açıkça vazgeçilmesi tazminat taleplerini etkileyebilir. Sıradan bir ödeme, resen takip edilen kamu davasını kendiliğinden bitirmez.
| Hâl | Şikâyet / vazgeçme sonucu |
|---|---|
| Hafif yaralama; nitelik veya özel takip kuralı yok | Fiil ve fail öğrenildikten sonra 6 ay; ayrıca dava zamanaşımı içinde. |
| Kadına karşı hafif yaralama; m. 86/3 koşulu yok | Şikâyete bağlı; CMK 100 katalog düzenlemesi şikâyet şartını kaldırmaz. |
| m. 86/1 veya m. 86/3 bentlerinden biri | Resen soruşturulur; vazgeçme tek başına davayı düşürmez. |
| Görev nedeniyle kamu görevlisi sayılan sağlık/eğitim personeli | m. 86/3-c nedeniyle şikâyet aranmaz; özel düzenlemenin şahıs ve görev kapsamı ispatlanmalıdır. |
| 6222 m. 17/1 kapsamındaki spor alanı olayı | Özel hüküm uyarınca şikâyet aranmaz. |
Hukuki dayanaklar · 4 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu · m. 6–7, 20–44, 49–63, 66–75, 83, 86–89, 94–98; 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu · Ek m. 12; 7528 sayılı Öğretmenlik Mesleği Kanunu · m. 33; CMK 100/3-k bağlantısı; 7182 sayılı Kanun — TBMM kabul metni · m. 11–13: 6222 m. 17, 17/A, 18
Uzlaştırma ve diğer özel usuller
m. 86/1 ve m. 86/2 kural olarak uzlaştırma kapsamındadır; m. 86/3 kapsamındaki nitelikli hâller değildir. Şikâyet, uzlaştırma ve tutuklama katalogları ayrı listelerdir.
- Uzlaşma teklifi suçun kabulü değildir; görüşmelerdeki açıklamalar başka soruşturma veya davada delil olarak kullanılamaz. Edimin kapsamı ve yerine getirilmesi savcılık/mahkeme kararını etkiler.
- Uzlaşma sağlanamazsa soruşturma veya yargılama sürer. Uzlaşma belgesinde bedensel zarar ve bilinen tazminat kalemlerinin hukuki etkisi anlaşılmadan genel ibra verilmemelidir.
| Usul | Bu suç bakımından sonuç |
|---|---|
| Uzlaştırma | CMK 253/1-b-1: m. 86’nın üçüncü fıkrası hariç. Kadına karşı tek başına m. 86/2 de bu ayrım içinde kalır. |
| Birlikte işlenen suç | Aynı mağdura karşı kapsam dışı suçla birlikte işlenmede CMK 253/3 engeli vardır; birlikte işlenen suç önödeme kapsamındaysa güncel istisna uyarınca yaralama bakımından uzlaştırma korunur. |
| Spor alanında temel/hafif yaralama | 6222 m. 17 şikâyet şartını kaldırır; m. 86/3 bulunmayan yaralama, CMK 253’te şikâyetten bağımsız sayılan m. 86 kapsamında değerlendirilir. Ayrı 6222 suçları aynı sonuçla etiketlenmez. |
| Seri muhakeme | m. 86 CMK 250’nin sınırlı listesinde yer almaz. |
| Önödeme | Bu yaralama hâlleri TCK 75 listesinde değildir; para cezasının seçimlik olması, “yalnız para cezası” koşulu değildir. |
| Basit yargılama | Tek başına m. 86/2 ve kadın mağdurlu m. 86/2 üst sınır yönünden uygun olabilir. m. 86/1 ile m. 86/3’lü güncel aralıklar 2 yılı aştığından aynı varsayım uygulanmaz; CMK 251’in kişi ve birlikte suç istisnaları ayrıca aranır. |
Hukuki dayanaklar · 4 kaynak
Dayanak: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu · m. 63–67, 100–109, 147–153, 160–174, 217, 223–226, 231, 234–239, 250–255, 267–273, 286–291; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu · m. 6–7, 20–44, 49–63, 66–75, 83, 86–89, 94–98; 7571 sayılı Kanun — TBMM kabul metni · m. 17, 24, 27 ve yürürlük hükmü; 7182 sayılı Kanun — TBMM kabul metni · m. 11–13: 6222 m. 17, 17/A, 18
Tutuklama ve koruma tedbirleri
Tutuklama için somut delillere dayanan kuvvetli suç şüphesi, tutuklama nedeni ve ölçülülük gerekir. Katalog suç olmak tutuklama zorunluluğu; katalogda olmamak da mutlak tutuklama yasağı değildir.
- m. 100/4’ün 2 yıllık üst sınır nedeniyle tutuklama yasağında vücut dokunulmazlığına karşı kasten işlenen suçlar istisnadır. Hafif yaralamada sırf üst sınır 2 yıldan az diye tutuklama hukuken imkânsız denemez.
- Adli kontrolle amaca ulaşılıp ulaşılamayacağı ve delillerin korunması somut gerekçeyle ele alınır. Yakalama, gözaltı ve tutuklama birbirinden farklı işlemlerdir.
- Aile içi şiddette yaklaşmama, iletişim kurmama veya silah teslimi gibi 6284 kapsamındaki tedbirler ceza davasının sonucunu beklemek zorunda olmayan ayrı koruma mekanizmalarıdır.
| Hâl | CMK 100 kataloğu |
|---|---|
| m. 86/3-b, e, f | Katalogda; m. 100/3-a-4. |
| Kadına karşı kasten yaralama | Katalogda; m. 100/3-i. Hafif hâlde şikâyet şartı ayrıca devam edebilir. |
| Sağlık kurum/kuruluşu personeline görev sırasında veya dolayısıyla | m. 100/3-j kapsamı; 3359 ek 12 ceza artırımının “görevi sebebiyle” şartından ayrı okunur. |
| CMK 100/3-k’da sayılan eğitim çalışanına görev sırasında veya sebebiyle | Katalogda; yalnız meslek adını söylemek yerine kanuni personel kapsamı kontrol edilir. |
| m. 86/1, m. 86/2 veya m. 86/3-a, c, d; başka katalog koşulu yok | Bu hâl tek başına katalogda değil; m. 100/1–2’deki somut koşullara göre karar verilebilir. |
Hukuki dayanaklar · 3 kaynak
Dayanak: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu · m. 63–67, 100–109, 147–153, 160–174, 217, 223–226, 231, 234–239, 250–255, 267–273, 286–291; 7528 sayılı Kanun — TBMM kabul metni · m. 33, 35/2, 37; Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı — Şiddete Maruz Kalındığında · 6284 sayılı Kanun kapsamında koruyucu/önleyici tedbirler
Görevli mahkeme ve yargılama süreci
m. 86 yaralamalarında genel görevli mahkeme Asliye Ceza Mahkemesidir. Çocuk mahkemesi, özel görev veya bağlantı hükümleri ile suç vasfının m. 87/4 ya da öldürmeye teşebbüse dönüşmesi ayrı sonuç doğurabilir.
| Aşama | Bu dosyada öne çıkan işlem |
|---|---|
| İlk başvuru ve soruşturma | İfade, ilk ve kesin adli rapor, kamera, tanık, eşya ve görev/akrabalık kayıtları; şikâyet ve koruma ihtiyacı. |
| Vasıf ve alternatif usul | m. 86/1–2–3 ile m. 87 ayrılır; uzlaştırmaya uygunluk bu vasfa göre değerlendirilir. |
| İddianame ve kovuşturma | İddianamenin kabulü, delillerin tartışılması, gerekirse uzman raporu ve vasıf değişikliğinde ek savunma. |
| Hüküm | Beraat, düşme, ceza verilmesine yer olmadığı, mahkûmiyet veya koşulları varsa HAGB; kararın gerekçesi ve başvuru yolu. |
| Kesinleşme ve infaz | Kanun yolundan sonra kesinleşme şerhi, ilam, mahsup, tekerrür ve infaz hesabı; şikâyetten vazgeçme kesinleşmiş infazı kendiliğinden durdurmaz. |
Süreler ve zamanaşımı
Yetişkin fail için olağan dava zamanaşımı temel/hafif ve m. 86/3-a–e hâllerinde çoğunlukla 8 yıldır; m. 86/1 ile canavarca his birleşiminde üst sınır 6 yıl olduğundan 15 yıldır. Özel artırım birleşimleri ayrı kontrol edilir.
- Dava zamanaşımı, kesinleşmiş cezanın infaz zamanaşımından farklıdır. TCK 67’deki durma ve kesilme sebepleri takvim sonucunu değiştirir; 8 veya 15 yıl ifadesi her dosyada tek başına son günü vermez.
- TCK 66/2 uyarınca suç tarihinde 12–15 yaş grubunda olağan süre yarıya, 15–18 yaş grubunda üçte ikiye iner. TCK 66/6 kapsamındaki çocuk mağdur bakımından özel başlangıç kuralı ayrıca uygulanır.
- Takipsizlik itirazı, tedbire itiraz, basit yargılama itirazı, istinaf ve temyiz farklı kararları hedefler. Aşağıdaki ortak kanun yolu tablosunda karar türü, süre ve başlangıç ayrı gösterilir.
| Süre / durum | Uygulama |
|---|---|
| m. 86/1 ve m. 86/2; başka artırım yok | 8 yıl olağan dava zamanaşımı. |
| m. 86/1 + m. 86/3-a–e | Üst sınır 4 yıl 6 ay: 8 yıl. |
| m. 86/1 + m. 86/3-f | Üst sınır 6 yıl: 15 yıl. |
| m. 86/2 + m. 86/3; başka artırım yok | Gösterilen hâllerde üst sınır 5 yılı aşmaz: 8 yıl. |
| Sağlık/eğitim görevi nedeniyle m. 86/1 +3-c + özel artırım | Gösterilen 6 yıl 9 aylık üst sınır dikkate alındığında 15 yıllık kategori gündeme gelir; uygulanacak özel artırımın nitelendirmesi gerekçede gösterilir. |
| Şikâyete bağlı m. 86/2 | Fiil ve failin öğrenilmesinden 6 ay; bu süre dava zamanaşımı değildir. |
| Çocuk mağdura üstsoy veya hüküm/nüfuz sahibi kişi tarafından işleme | TCK 66/6 gereğince özel başlangıç; her olayda yalnız saldırı tarihine 8 yıl eklenmez. |
Karar türüne göre başvuru süresi
Aşağıdaki tablo güncel olağan süreleri gösterir. İstinaf/temyizin açık olup olmadığı süre hesabından önce belirlenir. Hükümdeki kanun yolu bildirimi, tebligat belgesi ve karar tarihi birlikte saklanmalıdır.
| Karar / başvuru | Süre ve başlangıç | Başvuru yeri / dayanak |
|---|---|---|
| Kovuşturmaya yer olmadığı kararı | Tebliğden itibaren iki hafta. Suçtan zarar görenin başvurusudur. | Yetkili sulh ceza hâkimliği; CMK m. 173. Dilekçede iddianameyi gerektiren olay ve deliller gösterilir. |
| Tutuklama, adli kontrol veya itiraza tabi hâkim kararı | Özel hüküm yoksa CMK m. 35’e göre öğrenmeden itibaren iki hafta. Tahliye istemi ayrıca her aşamada yapılabilir. | Kararı veren mercie; yetkili itiraz merciine gönderilir. CMK m. 104, 111, 267–268. |
| İlk derece mahkemesinin istinafa açık hükmü | Gerekçeli hükmün tebliğinden itibaren iki hafta. | Hükmü veren mahkemeye; CMK m. 272–273. On beş yıl ve üzeri hapis hükümlerinin resen incelenmesi başvuru nedenlerini açıklama ihtiyacını ortadan kaldırmaz. |
| Temyize açık bölge adliye mahkemesi kararı | Gerekçeli hükmün tebliğinden itibaren iki hafta. | Hükmü veren mahkemeye; CMK m. 286, 291–294. Temyiz nedenleri başvuruda gösterilir; her istinaf kararı temyize açık değildir. |
| Güncel HAGB kararı | İstinafa açık ise gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta. | CMK m. 231/12, 272–273. Kanundaki kesinlik ve ilk derece sıfatıyla verilen karar istisnaları saklıdır. |
| HAGB sonrasında açıklanan veya yeni kurulan hüküm | İtiraz için genel iki haftalık süre; öğrenme/tebliğ ve m. 35 dikkate alınır. | CMK m. 231/11 ve 268; inceleme m. 231/11 koşullarıyla sınırlıdır. |
| Seri muhakeme hükmü | Genel itiraz süresi iki hafta. | CMK m. 250/14, 268; inceleme m. 250/3 ve 9 koşullarıyla sınırlıdır. |
| Basit yargılama hükmü | Genel itiraz süresi iki hafta; kararın usulüne uygun öğrenilmesi/tebliği esas alınır. | CMK m. 252, 268. Esasa itirazda genel yargılamaya geçilir; sanığın itirazı 1/4 indirimin korunması bakımından sonuç doğurabilir. |
| İnfaz işlemi veya kurum faaliyetine şikâyet | Öğrenmeden itibaren 15 gün; her hâlde işlem/faaliyetten itibaren 30 gün. | İnfaz hâkimliği; 4675 m. 5. Başvuru infazı kendiliğinden durdurmaz. |
| İnfaz hâkimliği kararı | Tebliğden itibaren iki hafta. | İnfaz hâkimliğinin yargı çevresindeki ağır ceza mahkemesi; 4675 m. 6. |
| Kusursuz kaçırılan usul süresi için eski hâle getirme | Engelin kalkmasından itibaren iki hafta. | İşlemi yapacak mahkemeye; CMK m. 40–41. Kusursuzluk olguları açıklanır ve kaçırılan işlem dilekçeyle birlikte yapılır. |
Dar ekranda tablonun devamı için yana kaydırın.
Genel kanun yolu süreleri bakımından 01.06.2024 ve sonrasında verilen kararlar esas alınmıştır. Eski hâle getirmedeki iki haftalık süre için farklı ölçüt uygulanır: CMK geçici m. 6/1-a uyarınca engelin 01.06.2024 veya sonrasında kalkmış olması gerekir. Önceki durumlar ilgili geçiş hükümlerine tabidir; HAGB satırlarında ayrıca 31.07.2026 değişikliği ve karar dönemi gözetilir.
Şikâyet, dava zamanaşımı ve ceza zamanaşımı farklıdır
Altı aylık şikâyet süresi bütün suçlarda işlemez. Dava zamanaşımı soruşturma/yargılamayı, ceza zamanaşımı kesinleşmiş cezanın infazını ilgilendirir.
| Başlık | Hesapta esas alınan |
|---|---|
| Şikâyet | Kanun şikâyet şartı arıyorsa fiilin ve failin öğrenilmesinden itibaren altı ay; dava zamanaşımı aşılmamalı. Şikâyete bağlı hakarette ayrıca fiilden itibaren iki yıllık üst sınır vardır. Özel kanundaki farklı süreler korunur. |
| Dava zamanaşımı | Ağırlaştırılmış müebbet: 30 yıl; müebbet: 25 yıl; 20 yıl veya üstü hapis gerektiren suç: 20 yıl; beş yıldan fazla ve 20 yıldan az: 15 yıl; en çok beş yıl hapis veya adlî para: sekiz yıl. Kanuni üst sınır ve mevcut delille desteklenen ağır nitelikli hâl esas alınır; hükmedilen ceza esas değildir. |
| Başlangıç | Tamamlanan suçta işlenme, teşebbüste son hareket, kesintisiz suçta kesinti, zincirlemede son fiil. Çocuğa karşı üstsoy veya hüküm/nüfuz sahibi kişinin suçunda m. 66/6 özel başlangıcı vardır. |
| Durma ve kesilme | İzin veya bekletici sorun gibi sebepler durdurabilir. Savcı ifadesi/sorgu, tutuklama, iddianame veya mahkûmiyet gibi m. 67’de sayılan işlemler kesebilir; kesilme nedeniyle uzama olağan sürenin en çok yarısıdır. |
| Çocuk bakımından süre | Fiil tarihinde 12–15 yaş grubunda olağan sürenin yarısı; 15–18 grubunda üçte ikisi uygulanır. Zamanaşımı yaş oranı ile TCK m. 31 ceza indirimi ayrı kurallardır. |
| Ceza zamanaşımı | Kesinleşme/infazın kesilmesi ve kalan ceza esas alınır: ağırlaştırılmış müebbet 40; müebbet 30; 20 yıl veya üzeri hapis 24; beş yıldan fazla hapis 20; en çok beş yıl hapis ve adlî para 10 yıl. M. 68–71 istisna ve kesilme kuralları uygulanır. |
| Zamanaşımı olmayan hâller | Soykırım ve insanlığa karşı suçlar gibi özel istisnalar ile TCK m. 66/7 ve 68/3 koşulları, genel süre tablosunun önüne geçer. İlgili suç sayfasındaki özel kural okunmalıdır. |
Hukuki dayanaklar · 1 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümler · m. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75
Süre hesabında ilk kontrol edilecek belgeler
Kararın verildiği gün, gerekçeli kararın hazırlandığı gün, UYAP’ta görülme ve hukuken tebliğ edilmiş sayılma günü her zaman aynı değildir.
- CMK m. 39 uyarınca günle belirlenen sürede tebligat günü hesaba katılmaz; hafta/ay/yıl süreleri kendi karşılık gününde biter. Son gün tatile rastlarsa ilk iş gününe uzama kuralı uygulanır.
- Tebligatın muhatabı, vekile/müdafie tebliğin etkisi, tebligat usulsüzlüğü ve öğrenme iddiası tebligat belgesi üzerinden değerlendirilir. Elektronik tebligatta sisteme ulaşma ile tebliğ edilmiş sayılma tarihi ayrıdır.
- Tutuklu/hükümlü başvurularında CMK m. 263 gereği kurum müdürüne beyan veya dilekçe verilmesi yolu vardır. Başvuru alındısını ve tarihini saklayın.
- Süreyi kaçırmadan gerekli başvuruyu yapmak ile başvurunun esas yönünden yeterli gerekçeyle hazırlanması ayrı sorumluluklardır. Özellikle temyizde nedenlerin başvuruda gösterilmesi kuralı gözetilmelidir.
Hukuki dayanaklar · 5 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu · m. 6–7, 20–44, 49–63, 66–75, 83, 86–89, 94–98; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu · m. 63–67, 100–109, 147–153, 160–174, 217, 223–226, 231, 234–239, 250–255, 267–273, 286–291; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — süreç, haklar ve kanun yolları · m. 35, 39–42, 45–48, 91, 100–112, 147–156, 172–173, 223, 231, 234–239, 250–253, 260–268, 272–273, 286, 291–294; geçici m. 6; 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu · m. 4–6; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümler · m. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75
Sonuç ceza, HAGB ve erteleme
HAGB, hapis cezasının ertelenmesi ve seçenek yaptırım; mahkemenin kurduğu sonuç ceza ile kişisel şartlara bağlıdır. Kanuni üst sınırın yüksek olması, sonuç cezayı hesaplamadan bu kurumların kesin kapalı olduğu anlamına gelmez.
- Mağdura ödeme, meşru savunma veya tahrik tartışmasını ortadan kaldırmaz. Zarar giderme HAGB için ayrı koşul, ertelemede koşula bağlanabilir bir husus ve takdiri değerlendirmede farklı işleve sahiptir.
- Suçta kullanılan silah/eşya için müsadere, kasıtlı hapis mahkûmiyeti için TCK 53 hak yoksunluğu ve mesleki sonuçlar ayrıca açıklanmalıdır; hepsi her karar türünde aynı değildir.
| Durum | Suça özgü sonuç |
|---|---|
| m. 86/1 alt sınırdan 1 yıl 6 ay | Varsayımsal 1/6 takdiri indirimle 1 yıl 3 ay olur; HAGB/erteleme ceza eşiği bakımından gündeme gelebilir. İndirim ve olumlu karar otomatik değildir. |
| m. 86/1 +3-a–e alt sınırdan 2 yıl 3 ay | 1/6 indirim varsayımıyla 1 yıl 10 ay 15 gün; “nitelikli yaralama olduğu için HAGB asla olmaz” genellemesi yanlıştır. |
| m. 86/1 +3-f alt sınırdan 3 yıl | Yalnız 1/6 indirimle 2 yıl 6 ay; olağan yetişkin için 2 yıllık HAGB/erteleme eşiği aşılır. Başka kanuni indirimler ayrı. |
| m. 86/2’de hapis seçilmesi | Seçimlik adlî para cezası varken hapis seçildikten sonra TCK 50/2 gereği aynı hapis sonradan adlî para cezasına çevrilmez; diğer seçenekler kendi şartlarına tabidir. |
| Sağlık/eğitim personeline görev nedeniyle saldırı | 3359 ek 12 ve 7528 m 33 şartlarında TCK 51 ertelemesi yasaktır. Bu yasak tek başına HAGB yasağı olarak genişletilemez. |
| Kamu görevlisinin görevi sebebiyle kötü muamele niteliğindeki yaralaması | CMK 231/14’teki güncel HAGB yasağı ayrıca uygulanır; salt 2 yıl eşiği yeterli değildir. |
| Kısa süreli hapis | Sonuç 1 yıl veya daha az ise TCK 50 seçenek yaptırımları; şahsi koşullar, seçimlik ceza yasağı ve özel yasaklarla birlikte değerlendirilir. |
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması: koşullar ve sonuç
HAGB, kanundaki ceza üst sınırına bakılarak otomatik verilen bir karar değildir. Artırım ve indirimlerden sonra hükmolunan ceza, kişinin geçmişi, zarar ve yeniden suç işlememe değerlendirmesi birlikte ele alınır.
| Koşul / konu | Genel kural ve uygulamadaki anlamı |
|---|---|
| Ceza eşiği | İki yıl veya daha az süreli hapis veya adlî para cezası. Kanuni alt sınır tek başına yeterli değildir; mahkemenin belirlediği sonuç ceza esas alınır. |
| Önceki mahkûmiyet | Daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmama koşulu aranır. HAGB kararı ile kesinleşmiş mahkûmiyet aynı değildir; denetim süresindeki yeni kasıtlı suç için ayrıca HAGB sınırlaması vardır. |
| Mahkemenin değerlendirmesi | Kişilik özellikleri, duruşmadaki tutum ve davranışlar dikkate alınarak yeniden suç işlemeyeceği kanaati oluşmalıdır. Bir koşulun varlığı tek başına karar hakkı doğurmaz. |
| Zararın giderilmesi | Mağdurun veya kamunun zararı aynen iade, eski hâle getirme veya tazminle tamamen giderilmelidir. Derhal ödeme mümkün değilse denetim boyunca aylık taksitlerle tamamen giderme koşulu konulabilir. Çocuk hakkında suçtan doğan zarar az ise 5395 sayılı Kanun m. 23/3 uyarınca zararın giderilmesi şartı aranmayabilir. |
| Denetim ve yükümlülük | Yetişkin için beş yıl; çocuk için Çocuk Koruma Kanunu m. 23 uyarınca üç yıl. Yetişkinde en çok bir yıl süreli kanuni denetimli serbestlik yükümlülükleri belirlenebilir. HAGB kararı verilen çocuk hakkında, durumuna uygun görülen bir veya birkaç m. 5/A yönlendirme tedbiri denetimli serbestlik tedbiri olarak uygulanır. |
| Başarı / ihlal | Denetim boyunca kasten yeni suç işlenmez ve yükümlülüklere uyulursa hüküm kaldırılıp dava düşürülür. Yeni kasıtlı suç veya yükümlülük ihlali açıklama sürecini doğurabilir; m. 231/11 koşulları ayrıca uygulanır. |
| Birlikte uygulanamayan kurumlar | HAGB kararı verilen hükümde hapis ayrıca ertelenmez ve kısa süreli hapis seçenek yaptırıma çevrilmez. Müsadere HAGB’nin hukuki sonuç doğurmama kuralının dışındadır. |
| Yasaklar | CMK m. 231/14: işkence ve eziyet; kamu görevlisinin görevi sebebiyle işlediği, Anayasa m. 17 kapsamında kötü muamele sayılabilen suçlar. Suçun özel kanunundaki yasaklar da korunur. |
| Başvuru yolu | Güncel HAGB kararında, CMK m. 272/3 kesinlik sınırları saklı kalmak üzere istinaf; bölge adliye mahkemesi kararında m. 286 koşullarıyla temyiz. Açıklanan/yeni kurulan hüküm için m. 231/11’de sınırlı itiraz vardır. Eski kararlar geçiş kurallarına tabidir. |
CMK m. 231 değişikliği 31.07.2026; ilgili yeni çocuk hükümleri 18.08.2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Daha eski HAGB kararlarının kanun yolu ve hukuki etkisi karar tarihine göre belirlenir.
Hukuki dayanaklar · 4 kaynak
Dayanak: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — süreç, haklar ve kanun yolları · m. 35, 39–42, 45–48, 91, 100–112, 147–156, 172–173, 223, 231, 234–239, 250–253, 260–268, 272–273, 286, 291–294; geçici m. 6; 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu · m. 4–5/A, 15–23, 31–35; 7589 sayılı Kanun — HAGB düzenlemesi · m. 15, 26; CMK m. 231; 7593 sayılı Kanun — çocuklara ilişkin ceza ve infaz değişiklikleri · m. 2, 6–7, 12; yürürlük hükmü
Hapis cezasının ertelenmesi
Erteleme bir mahkûmiyettir. Ceza ortadan kaldırılmaz; şartlara uygun denetim sonunda infaz edilmiş sayılır. HAGB ile sicil ve hukuki sonuçları aynı değildir.
| Koşul / konu | Türk Ceza Kanunu m. 51 |
|---|---|
| Süre sınırı | Sonuç hapis cezası iki yıl veya daha az olmalıdır. Fiil tarihinde 18 yaşını doldurmamış veya 65 yaşını bitirmiş kişi için sınır üç yıldır. |
| Önceki ceza | Daha önce kasıtlı bir suçtan üç aydan fazla hapis cezasına mahkûm olmama koşulu vardır. HAGB’deki önceki mahkûmiyet şartıyla aynı eşik değildir. |
| Pişmanlık ve tekrar suç işlememe | Yargılama sürecindeki pişmanlık nedeniyle tekrar suç işlemeyeceği kanaati gerekir; salt cezanın düşük olması yeterli değildir. |
| Zarar ve denetim | Zararın tamamen giderilmesi koşulu konulabilir. Denetim bir–üç yıl arasındadır ve alt sınırı hükmolunan hapis süresinden az olamaz. |
| Sonuç | Koşullara uygun/iyi hâlli geçirilen denetim sonunda ceza infaz edilmiş sayılır. Kasıtlı suç veya uyarıya rağmen yükümlülük ihlalinde cezanın kısmen/tamamen kurumda infazı kararlaştırılabilir. |
| Özel yasak | Sağlık veya eğitim çalışanına karşı görev bağlantılı bazı suçlar gibi özel düzenleme bulunan hâllerde erteleme yasak olabilir. Suç sayfasındaki özel açıklama genel tablodan önce uygulanır. |
Hukuki dayanaklar · 1 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümler · m. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75
Adlî para cezası ve diğer seçenek yaptırımlar
Kanunda doğrudan seçenek olarak yazılan adlî para cezası ile hükmedilen hapsin sonradan para cezasına çevrilmesi farklı işlemlerdir.
| Durum | Türk Ceza Kanunu m. 49–52 bakımından sonuç |
|---|---|
| Genel seçenek yaptırım eşiği | Bir yıl veya daha az süreli hapis kısa sürelidir. Kişilik, sosyal/ekonomik durum, pişmanlık ve suç özellikleri gözetilerek m. 50’deki yaptırımlara çevrilebilir. |
| Zorunlu çevirme | Daha önce hapse mahkûm edilmemiş olmak koşuluyla 30 gün ve daha az hapis; ayrıca fiil tarihinde 18 yaşını doldurmamış veya 65 yaşını bitirmiş kişi için bir yıl veya daha az hapis seçenek yaptırıma çevrilir. Özel kanuni istisnalar saklıdır. |
| Taksirli suç | Bilinçli taksir dışındaki taksirli suçta uzun süreli hapis de diğer koşullarla adlî para cezasına çevrilebilir. Bilinçli taksirde bu geniş istisna yoktur; kısa süreli cezanın genel koşulları farklı değerlendirilir. |
| Kanunda hapis veya para cezası yazıyorsa | Mahkeme seçimlik yaptırımlardan hapsi seçmişse, bu hapis m. 50/2 gereği yeniden adlî para cezasına çevrilemez. |
| Diğer yaptırımlar | Zararın giderilmesi; meslek/sanat eğitimi; belirli yer veya etkinlik yasağı; koşullarıyla ehliyet/ruhsat geri alma veya meslek yasağı; gönüllülükle kamuya yararlı iş. Her yaptırımın kendi süresi ve koşulu vardır. |
| Para tutarı | Gün sayısı ile bir gün karşılığı miktar ayrı belirlenir. Güncel m. 52/2 günlük 100–500 TL aralığı öngörür. Suç tarihindeki daha lehe düzenleme ayrıca karşılaştırılır; bugünkü tutar eski fiile otomatik taşınmaz. |
| Ödeme / ihlal | Mahkeme en çok bir yıl mehil veya en az dört taksit ve en çok iki yıl taksitlendirme belirleyebilir. Para cezasının infazı 5275 m. 106; seçenek tedbirin ihlali m. 50/6–7 kapsamında farklı sonuç doğurur. |
Hukuki dayanaklar · 10 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu · m. 6–7, 20–44, 49–63, 66–75, 83, 86–89, 94–98; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu · m. 63–67, 100–109, 147–153, 160–174, 217, 223–226, 231, 234–239, 250–255, 267–273, 286–291; 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu · Ek m. 12; 7528 sayılı Öğretmenlik Mesleği Kanunu · m. 33; CMK 100/3-k bağlantısı; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — süreç, haklar ve kanun yolları · m. 35, 39–42, 45–48, 91, 100–112, 147–156, 172–173, 223, 231, 234–239, 250–253, 260–268, 272–273, 286, 291–294; geçici m. 6; 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu · m. 4–5/A, 15–23, 31–35; 7589 sayılı Kanun — HAGB düzenlemesi · m. 15, 26; CMK m. 231; 7593 sayılı Kanun — çocuklara ilişkin ceza ve infaz değişiklikleri · m. 2, 6–7, 12; yürürlük hükmü; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümler · m. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75; 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun · m. 4, 16–17, 89, 98–101, 105/A, 106–110; geçici m. 6, 9, 10, 11
Cezanın infazı
m. 86’dan verilen süreli hapis bakımından genel koşullu salıverilme oranı, başka özel rejim yoksa 1/2’dir. Nitelikli yaralama veya katalog suç olma, tek başına bu oranı değiştirmez.
- Mahsup için yakalama, gözaltı, tutuklama ve kanuni diğer özgürlük kısıtlamalarının belgeli tarihleri gerekir. Aynı süre iki ilama iki kez yazılamaz.
- Birden fazla ilamda her suçun rejimi korunur; toplam cezayı tek oranla bölmek yanlış olabilir. İyi hâl, açık kuruma ayrılma, asgari kurumda kalma ve denetimli serbestlik ayrı aşamalardır.
- m. 87/2-d yüzün sürekli değişikliğine dönüşen vasıfta 2/3 istisnası vardır. Bütün “yaralama” kayıtlarına aynı infaz kutusunu kopyalamayın.
| Senaryo | Bu sayfada gösterilebilecek sonuç |
|---|---|
| m. 86 nedeniyle 18 ay kesinleşmiş hapis; olağan rejim | Koşullu salıverilme hesabının ilk basamağı 9 aydır. Bu, denetimli serbestlik/mahsup uygulanmadan önceki oransal süredir; fiilen 9 ay kapalı kurum garantisi değildir. |
| Canavarca his nedeniyle 60 ay sonuç hapis; olağan rejim | 1/2 oranıyla 30 aylık ilk basamak; katalog ve ceza yüksekliği kendiliğinden 2/3 oran yaratmaz. |
| Tekerrür / ikinci defa tekerrür | Hükümdeki tekerrür kararı ve 5275 m 108 rejimi uygulanır; önceki mahkûmiyet, kesinleşme, infaz ve yeni suç tarihleri birlikte gerekir. |
| Yakına veya savunmasız kişiye karşı eski tarihli yaralama | Geçici 6’daki 3 yıllık denetimli serbestlik genişlemesinin istisna listesi önemlidir. Genel 1/2 oranla bu geçici istisna aynı kural değildir. |
| Çocuk fail | TCK 31 ceza indirimi ile infazda 15 yaş altı kurum gününün hesabı farklıdır. m. 86, güncel 107/5’te çift gün hesabı dışında bırakılan suçlar arasında değildir. |
| Adlî para cezası | Gün esaslı para cezasının ödeme ve ödenmeme rejimi uygulanır; 1/2 hapis oranı para tutarına uygulanmaz. |
Suç adı tek başına “yatar” hesabı vermez
İnfaz, kesinleşmiş hükmün türüne ve süresine uygulanır. Koşullu salıverilme tarihi, denetimli serbestliğe ayrılma ve hak ederek tahliye farklı tarihlerdir; hesapta aynı süre iki kez düşülmez.
| Senaryo | Hangi kural uygulanır? |
|---|---|
| Genel süreli hapis rejimi | Özel istisna yoksa, iyi hâl şartıyla cezanın yarısı üzerinden koşullu salıverilme değerlendirmesi yapılır. Oran cezanın kendisini yarıya indirmez. |
| Özel 2/3 rejimi | TCK m. 81–83’te süreli hapis; m. 87/2-d; m. 94–96; m. 102/1, m. 104/1 ve m. 105; m. 132–138; m. 326–339 gibi 5275 m. 107/2’de sayılan hâller. Çocukların cinsel suç/uyuşturucu/örgüt-terör hükümleri ayrıca sayılmıştır. |
| Özel 3/4 rejimi | Yetişkin failin m. 102/2, m. 103, m. 104/2–3 ve m. 188 suçlarından süreli hapsinde m. 108/9; terör suçlarında ilgili özel kanun; ikinci tekerrürde m. 108/3. Çocuklar için m. 108/10 istisnası vardır. |
| Müebbet / ağırlaştırılmış müebbet | Genel rejimde 24 / 30 yıl; örgüt, tekerrür, çocuğa karşı suç ve koşullu salıverilmenin yasak olduğu hâllerde farklı süreler/sonuçlar vardır. Müebbet ceza bir kesirle hesaplanmaz. |
| Çocuğa karşı öldürme — m. 108/8 | Çocuğa karşı öldürme nedeniyle müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet mahkûmiyetinde m. 108/8 atfıyla 33 / 39 yıllık özel eşikler ayrıca değerlendirilir; tekerrür bulunmaması tek başına genel 24 / 30 yıl sonucunu doğurmaz. |
| İlk tekerrür | Hükümde uygulanan m. 58 ve infaz m. 108 uyarınca süreli hapiste kural 2/3; suçun oranı daha yüksekse o oran. Eklenen süre önceki en ağır cezayla sınırlıdır. Müebbet 33, ağırlaştırılmış müebbet 39 yıl rejimi ayrıca düzenlenir. |
| İkinci tekerrür | Süreli hapiste 3/4; m. 108/2’deki önceki ceza ile sınırlama uygulanmaz. “İkinci tekerrürde koşullu salıverilme hiçbir şekilde yoktur” biçimindeki eski genelleme güncel m. 108/3’e uygun değildir. |
| Birden fazla ilam | Her cezanın suç tarihi, türü ve infaz rejimi korunur. İnfaz amaçlı toplama ile m. 107/3, 4 ve m. 108 üst süreleri uygulanır; bütün toplamı tek orana çarpmak güvenilir değildir. |
| Tutukluluk ve diğer mahsup | TCK m. 63 kapsamındaki özgürlüğü sınırlayan süreler cezadan indirilir. Her adli kontrol mahsup edilmez; konutu terk etmeme yükümlülüğünde her iki gün bir gün sayılır. Aynı tutukluluk başka ilamdan tekrar düşülemez. |
| İyi hâl ve koşullu salıverilme ihlali | Takvim süresini doldurmak tek başına tahliye kararı değildir. Kurum değerlendirmesi ve infaz hâkimi kararı gerekir. Geri alma hâlinde aynı hüküm yönünden yeniden koşullu salıverilme uygulanmaması gibi sonuçlar doğabilir. |
| Adlî para cezası | 5275 m. 106’nın ödeme, kamuya yararlı iş ve hapse çevirme kuralları ayrı uygulanır. Para cezasından çevrilen hapis için genel koşullu salıverilme kesri kullanılmaz; çocuklara verilen adlî para hapse çevrilmez. |
Hukuki dayanaklar · 3 kaynak
Dayanak: 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun · m. 4, 16–17, 89, 98–101, 105/A, 106–110; geçici m. 6, 9, 10, 11; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümler · m. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — süreç, haklar ve kanun yolları · m. 35, 39–42, 45–48, 91, 100–112, 147–156, 172–173, 223, 231, 234–239, 250–253, 260–268, 272–273, 286, 291–294; geçici m. 6
Denetimli serbestlik ve geçiş tarihleri
Denetimli serbestlik, cezanın kurum dışında infazına ilişkin şartlı bir usuldür. Suç tarihine bağlanan geçiş hükümleri ile açık kuruma ayrılma koşulları ayrı ayrı sağlanmalıdır.
| Dönem / kural | Şart ve sınır |
|---|---|
| Genel m. 105/A | Açık kurumda veya çocuk eğitimevinde bulunan, iyi hâlli ve koşullu salıverilmesine bir yıl veya daha az kalan hükümlü için talep ve infaz hâkimi kararı. Kanundaki özel kişi/durum hükümleri saklıdır. |
| 04.06.2025 ve sonrasında işlenen suç | M. 105/A değişikliği: koşullu salıverilme için kurumda geçirilmesi gereken sürenin en az 1/10’u, en az beş gün olmak üzere kurumda geçirilmelidir. Bu koşul geçici m. 11 gereği daha önceki suçlara uygulanmaz. |
| 30.03.2020 ve öncesi — geçici m. 6/1 | İstisna suçlar dışındaki hâllerde bir yıllık süre üç yıl olur. Öldürme, kanunda belirtilen yakınlara/savunmasız kişilere yaralama, m. 87/2-d, işkence/eziyet, cinsel suçlar, özel hayat, uyuşturucu ticareti, belirli devlete karşı suçlar ve terör istisnaları vardır. |
| 31.07.2023 ve öncesi — geçici m. 10/6 | Kapsamdaki suçlarda kapalıdan açığa üç yıl erken ayrılma ve en az üç ay açık kurumda kalmak şartıyla denetimli serbestlikten üç yıl erken yararlanma imkânı. Kapalıda toplam ceza 10 yıldan azsa bir ay, 10 yıl ve üzeriyse üç ay ve diğer koşullar aranır. |
| Geçici m. 10/6 istisnaları | M. 82/1-d, e, f; deprem nedeniyle bina/yapı yıkılması, çökmesi veya hasarı sonucu öldürme; m. 102–103 ve m. 104/2–3; kanunda sayılan devlete karşı suçlar; terör ve örgüt faaliyeti kapsamında işlenen suçlar. Bu liste geçici m. 6’nın listesiyle aynı değildir. |
| 28.06.2014 öncesi bazı cinsel suçlar / uyuşturucu | Geçici m. 9/4 kapsamındaki suçlar için süreli hapiste 2/3 koşullu salıverilme kuralı vardır. Bugünkü 3/4 oranı eski suç tarihine denetimsiz uygulanmaz. |
| Yaş, ağır hastalık, engellilik, gebelik ve küçük çocuk | 5275 m. 16, 16/A, 17, 105/A ve 110’da infazın ertelenmesi, özel infaz usulü veya farklı denetimli serbestlik koşulları düzenlenir. Bunlar suç/ceza türü, rapor ve kişi koşulları arar; salt yaş veya gebelik tek başına genel tahliye kuralı değildir. |
Geçiş düzenlemeleri alternatif ve özel koşullarıyla okunur. Süreler mekanik biçimde üst üste eklenmez; kapsam dışı hâl varsa o geçiş kuralı uygulanmaz.
Hukuki dayanaklar · 1 kaynak
Hesap mantığına ilişkin sınırlı örnek
Örnek varsayımı: yetişkin, tek ilam, üç yıl kesinleşmiş süreli hapis, genel 1/2 rejim, tekerrür/özel suç istisnası yok ve üç ay mahsup edilebilir tutukluluk var. Bu örnek seçilen suçun mutlaka üç yıl ceza aldığı anlamına gelmez.
| Aşama | Örnekteki sonuç |
|---|---|
| Koşullu salıverilme eşiği | Üç yıllık cezanın 1/2’si: 18 ay. Bu eşik hâkim kararı ve iyi hâl koşullarına bağlıdır. |
| Mahsup | Mahsuba uygun üç ayın hesaba katılmasıyla, aynı süre başka yerde tekrar düşülmemek üzere kalan infaz ihtiyacı değerlendirilir. Tutukluluk mahsubu sonuç cezayı yeniden indiren bir takdiri indirim değildir. |
| Kurumdan ayrılma | 18 ayın tamamının yeni baştan kapalı cezaevinde geçirilmesi gerektiği söylenemez. Denetimli serbestlik, açık kurum ve varsa geçiş hükümleri ayrıca uygulanır. |
| Kesin tarih | Başlangıç günü, hüküm ve ilamlar, giriş/çıkışlar, tekerrür kararı, mahsup belgeleri, iyi hâl ve uygulanabilir özel hükümler olmadan takvim üzerinde kesin tahliye tarihi verilmez. |
7595 sayılı Kanun: belirli örgüt bağlantılı dosyalarda şartlı özel rejim
Bu hüküm her suç veya her örgüt için genel bir erteleme değildir. Yalnız m. 1’de belirtilen PKK/KCK bağlantılı kapsam ve ayrıca aranan uygulama koşulları birlikte varsa değerlendirilir. Kanunun 18.08.2026 tarihinde yayımlanması, altı aylık başvuru süresini tek başına başlatmaz.
| Kontrol | Kural ve uygulama sınırı |
|---|---|
| Başlatıcı olay ve başvuru | Örgütün fiilî varlığının sona erdiği ve silah tesliminin güvenlik kurumlarınca tespitinin teyidine ilişkin MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanması aranır. Bu yayımı izleyen altı ay içinde, bulunulan yerdeki Cumhuriyet başsavcılığına veya Kurulun görev verdiği kuruma yazılı yararlanma bildirimi gerekir. Kararın künyesi ve başlangıç tarihi dosyada ayrıca doğrulanmalıdır. |
| Kapsam ve istisna | Örgütü kurma/yönetme, üyelik, bilerek yardım, propaganda, bu örgütün faaliyeti kapsamında işlenen suçlar ve bu örgüt lehine 6415 kapsamındaki suçlar. Örgüt faaliyeti çerçevesindeki kasten öldürme ile 01.06.2005 öncesi işlenen müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suçlar, m. 3 ve m. 6’daki ertelemenin dışındadır. |
| Soruşturma ve kovuşturma | Kanuni üst sınırı 15 yıl veya daha az olan kapsam içi suçlarda beş yıl; 15 yıldan fazla, müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet gerektirenlerde on yıl erteleme. Dava zamanaşımı işlemez. Savcı kararına sulh ceza hâkimliğinde, mahkemenin kovuşturmayı erteleme kararına itiraz yoluyla iki hafta içinde başvurulabilir. Başlatıcı karar öncesi fiil için sonradan açılan soruşturmada Kurul izni aranır. |
| Tutuklama, adli kontrol ve kanun yolu | Tedbirler yetkili yargı merciince değerlendirilir; kaldırma, koşulların bulunmasına bağlıdır. Her dosyada kendiliğinden tahliye sonucu doğmaz. Erteleme verilecek suçların istinaf/temyizdeki dosyaları için m. 4’te bozma düzenlenmiştir. |
| Kesinleşmiş cezanın infazı | Kapsama giren toplam hapis 15 yıl veya daha azsa beş; daha fazlaysa veya müebbet/ağırlaştırılmış müebbetse on yıl, infaz hâkimi kararıyla ertelenir. Ceza zamanaşımı işlemez; müsadere uygulanır. İnfaz hâkimi kararına itiraz mümkündür; 4675 m. 6’daki usul ve iki haftalık süre ayrıca okunur. |
| Erteleme süresindeki sonuç | Bu sürede terör suçu işlenmesi ertelemenin kaldırılmasına ve süreç/infazın devamına yol açar. Süre suç işlenmeksizin geçerse soruşturmada kovuşturmaya yer olmadığı, kovuşturmada düşme; infazda cezanın infaz edilmiş sayılması sonucu düzenlenmiştir. Hak yoksunluklarının kaldırılması kendiliğinden gerçekleşmez: Kurulun talebi ve yetkili yargı merciinin kararı gerekir; mahkûmiyetler için beş yıllık ertelemede iki, on yıllık ertelemede üç yıl geçmesi koşulu vardır. |
Kanun metninin yürürlük tarihi doğrulanmıştır. Uygulamayı başlatan MGK kararının Resmî Gazete künyesi bu rehberde teyit edilmiş bir olay tarihi olarak kaydedilmemiştir. Bu nedenle kişiye uygulanmış erteleme, başlamış başvuru süresi veya kesin tahliye tarihi varsayılmaz.
Bu blokta belirtilen düzenlemenin başlangıcı: 18 Ağustos 2026.
Hukuki dayanaklar · 2 kaynak
Dayanak: 7595 sayılı Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun · m. 1, 3–7, 9 ve 11; 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu · m. 4–6
Hukuki dayanaklar · 9 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu · m. 6–7, 20–44, 49–63, 66–75, 83, 86–89, 94–98; 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun · m. 15, 89, 99–101, 105/A–108; geçici m. 6, 10, 11; 7550 sayılı Kanun — TBMM kabul metni · m. 9–10, 13–14, 17, 21; 7593 sayılı Kanun — TBMM kabul metni · m. 2, 4, 6–7 ve yürürlük hükmü; 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun · m. 4, 16–17, 89, 98–101, 105/A, 106–110; geçici m. 6, 9, 10, 11; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümler · m. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — süreç, haklar ve kanun yolları · m. 35, 39–42, 45–48, 91, 100–112, 147–156, 172–173, 223, 231, 234–239, 250–253, 260–268, 272–273, 286, 291–294; geçici m. 6; 7595 sayılı Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun · m. 1, 3–7, 9 ve 11; 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu · m. 4–6
Süreçteki haklarınız
Kasten yaralama dosyasında haklar kişinin sıfatı ve aşamaya göre değişir. Müdafi veya vekil yardımı, rapora karşı açıklama, delil talebi ve kanun yolu birbirini tamamlar.
| Aşama | Şüpheli / sanık | Mağdur / suçtan zarar gören |
|---|---|---|
| Soruşturma | İsnadı öğrenme, susma, müdafi, lehe delil talebi; yakalama ve tedbire başvuru | Şikâyet gerekiyorsa süresinde başvuru; delil ve rapor talebi; koruma ihtiyacını bildirme |
| Kovuşturma | Rapora itiraz, tanık sorgusu, ek savunma, son söz | Katılma, tanık ve belge sunma; zararın ve özel koruma ihtiyacının açıklanması |
| Karar sonrası | Gerekçeli karara uygun itiraz/istinaf/temyiz; kesinleşme ve infaz hesabının kontrolü | Katılma veya suçtan zarar görme sıfatına göre kanun yolu; tazminat ve uzlaşma sonuçlarının takibi |
Dar ekranda tablonun devamı için yana kaydırın.
Aşamaya ve sıfata göre haklar
Suç isnadı mahkûmiyet değildir. Savunma hakkı ile mağdurun korunma ve katılma hakları aynı dosyada birlikte gözetilir.
| Sıfat / aşama | Kullanılabilecek temel hak ve dikkat noktası |
|---|---|
| Şüpheli — ifade ve sorgu | İsnadı öğrenme, susma, müdafi seçme ve yardımından yararlanma, lehe delillerin toplanmasını isteme; zorunlu müdafilik koşullarında istem aranmadan görevlendirme. İfade tutanağının içeriğini kontrol etme. CMK m. 147–150. |
| Yakalanan / tutuklanan | Yakalama ve gözaltı işlemlerine başvuru; tutuklamaya itiraz, tahliye ve adli kontrol istemi; yakınlara bildirim, müdafiyle görüşme. Çocuk ve özel koruma hâllerinin ek güvenceleri vardır. |
| Mağdur — soruşturma | Delil toplanmasını isteme, kanuni sınırlarla belge/dosya örneği, koşullarıyla vekil görevlendirilmesi, takipsizliğe itiraz. Cinsel suç/çocuk/özel ihtiyaç hâllerinde m. 236 koruyucu dinleme usulleri. |
| Mağdur / suçtan zarar gören — duruşma | Duruşmadan haberdar edilme; kamu davasına katılma istemi, tanık/delil istemi, koşullarıyla vekil ve kanun yolu. Şikâyetçi olmak ile katılan sıfatı aynı işlem değildir. |
| Tanık | Doğru beyanda bulunma yükümlülüğü; m. 45–48’deki yakınlık, meslek sırrı veya kendisini/yakınlarını ceza soruşturmasına uğratabilecek hususlarda çekinme güvenceleri. Her tanık için genel susma hakkı bulunduğu söylenemez. |
| Yakın / aile üyesi | Yakın sıfatı her başvuruda otomatik taraf yetkisi doğurmaz. Kanuni temsil, ölen mağdurun hakları, tutuklu/hükümlü başvurusu ve CMK m. 262 ve 4675 sayılı Kanun m. 5 gibi özel yetkiler birbirinden ayrılır. |
| Hüküm ve kesinleşme | Gerekçeli kararı ve kanun yolu bildirimini edinme, uygun kanun yoluna süresinde başvurma; kesinleşme sonrasında infaz hesabı ve işlemine yetkili mercide başvurma. |
Hukuki dayanaklar · 3 kaynak
Dayanak: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — süreç, haklar ve kanun yolları · m. 35, 39–42, 45–48, 91, 100–112, 147–156, 172–173, 223, 231, 234–239, 250–253, 260–268, 272–273, 286, 291–294; geçici m. 6; 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu · m. 4–5/A, 15–23, 31–35; 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu · m. 4–6
Hukuki dayanaklar · 4 kaynak
Dayanak: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu · m. 63–67, 100–109, 147–153, 160–174, 217, 223–226, 231, 234–239, 250–255, 267–273, 286–291; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — süreç, haklar ve kanun yolları · m. 35, 39–42, 45–48, 91, 100–112, 147–156, 172–173, 223, 231, 234–239, 250–253, 260–268, 272–273, 286, 291–294; geçici m. 6; 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu · m. 4–5/A, 15–23, 31–35; 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu · m. 4–6
Hazırlık ve sonraki adım
İlk hazırlık, olayın zaman çizelgesi ile tıbbi bulguların ve nitelikli hâl iddiasının aynı dosyada karşılaştırılmasıdır. Şikâyet süresini beklemek delil kaybına yol açabilir.
- Mağdur bakımından güvenlik ihtiyacı ve tedbir talebi; şüpheli bakımından lehe delil ve rapor çelişkisi önceliklendirilir.
- Başkasının hesabına girmek, delil düzenlemek veya tanığı yönlendirmek yerine hukuka uygun koruma ve toplama talebi kullanılır.
| Belge / veri | Neyi aydınlatır? |
|---|---|
| İlk ve kesin adli rapor, hastane kayıtları | m. 86/1–2 ve m. 87 ayrımı; bulguların olayla bağlantısı. |
| Kamera yeri, tarih/saat, orijinal kayıt | Saldırı sırası, savunma iddiası, failin katkısı ve silah kullanımı. |
| Tanıkların kişisel gözlemleri | İlk haksız hareket, darbe ve saik; duyum ile görgü ayrımı. |
| Nüfus / evlilik / görev kayıtları | m. 86/3-a, c, d ve sağlık/eğitim özel kapsamı. |
| Tebligat, ifade, tedbir ve iddianame | İsnat edilen bent, görevli merci ve işleyen başvuru süresi. |
| Zarar belgeleri ve ödeme/uzlaşma metinleri | HAGB, uzlaşma edimi ve ayrı tazminat taleplerinin kapsamı. |
Kaynaklar, yürürlük ve hukuk kontrolü
Bu içerik, kaynak listesinde erişim tarihi ayrı gösterilen resmî metinlere dayanır. Son kaynak karşılaştırması 5 Kasım 2026 tarihinde tamamlanmıştır. Kaynağın edinildiği tarih, hükmün yürürlük tarihi ve olayda uygulanacak tarih farklıdır.
- 7550 ile 04.06.2025’te değişen m. 86 aralıkları kullanılmış; 3359 ek 12, 7528 m 33 ve 6222 m 17 özel bağları ayrı yazılmıştır. CMK 231’in 31.07.2026 sonrasındaki düzenlemesi dikkate alınmıştır.
- Ceza tabloları yetişkin fail, tamamlanmış fiil ve ayrıca belirtilmeyen başka artırım/indirim bulunmaması varsayımıyla okunur. Kişinin cezası, tutuklanması veya tahliye tarihi hakkında otomatik karar oluşturmaz.
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunum. 6–7, 20–44, 49–63, 66–75, 83, 86–89, 94–98Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026
- 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunum. 63–67, 100–109, 147–153, 160–174, 217, 223–226, 231, 234–239, 250–255, 267–273, 286–291Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026
- 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunm. 15, 89, 99–101, 105/A–108; geçici m. 6, 10, 11Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026
- 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunm. 11–14Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026
- 7550 sayılı Kanun — TBMM kabul metnim. 9–10, 13–14, 17, 21Kaynağa erişim: 4 Kasım 202686–87. maddelerdeki ceza değişiklikleri; Resmî Gazete 04.06.2025, 32920 mükerrer. İlgili ceza hükümleri yayım tarihinde yürürlüğe girmiştir.
- 7550 sayılı Kanun — TBMM kanun bilgileriResmî Gazete tarihi ve sayısıKaynağa erişim: 4 Kasım 2026
- 7571 sayılı Kanun — TBMM kabul metnim. 17, 24, 27 ve yürürlük hükmüKaynağa erişim: 4 Kasım 2026Taksirle yaralama cezaları ve uzlaştırmayla birlikte önödemelik suç işlenmesi ayrımı.
- 7593 sayılı Kanun — TBMM kabul metnim. 2, 4, 6–7 ve yürürlük hükmüKaynağa erişim: 4 Kasım 2026Çocukların ceza sorumluluğu, sosyal inceleme, çocuk eğitimevi ve infazda yaş hesabı. TCK 31/4 ile 5275 m. 107/5 farklı kapsamlara sahiptir.
- 7593 sayılı Kanun — TBMM kanun bilgileriResmî Gazete 18.08.2026, 33344Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026
- 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel KanunuEk m. 12Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026Görevi sebebiyle sağlık personeline karşı m. 86 yaralaması: 1/2 artırım; TCK 51 erteleme yasağı; özel kurum personelinin görev bağlantısında kamu görevlisi sayılması.
- 7528 sayılı Öğretmenlik Mesleği Kanunum. 33; CMK 100/3-k bağlantısıKaynağa erişim: 4 Kasım 2026
- 7528 sayılı Kanun — TBMM kabul metnim. 33, 35/2, 37Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026Sayılı eğitim çalışanlarına görevleri sebebiyle saldırıdaki özel artırım ve erteleme yasağı; tutuklama kataloğunda görev sırasında/görev sebebiyle ayrımı.
- 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu — TBMM metnim. 9 son fıkraKaynağa erişim: 4 Kasım 2026Özel öğretim yöneticisi, öğretmen, uzman öğretici ve usta öğreticinin görev bağlantılı ceza hukuku statüsü; ayrıca güncel resmî karar metniyle karşılaştırıldı.
- Yargıtay — özel öğretim personelinin ceza hukuku statüsü5580 m. 9 uygulamasıKaynağa erişim: 4 Kasım 2026Bu rehberde yalnız kanuni statünün açıklanması için kullanılmıştır; olayın hüküm sonucu başka dosyaya aktarılmamıştır.
- 6222 sayılı Sporda Şiddet ve Düzensizliğin Önlenmesine Dair Kanun — TBMM metnim. 3, 17–18; 7182 değişiklikleriyle birlikteKaynağa erişim: 4 Kasım 2026İlk kabul metni güncel ceza artırımını tek başına göstermez; aşağıdaki 7182 kaynağıyla birlikte kullanılır.
- 7182 sayılı Kanun — TBMM kabul metnim. 11–13: 6222 m. 17, 17/A, 18Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026
- Yargıtay — spor alanında yaralama ve seyirden yasaklanma6222 m. 17/1, 18 uygulamasıKaynağa erişim: 4 Kasım 2026Resmî kayıt m. 17/1 için 1/2 artırımı ve şikâyet aranmamasını aktarır. Kararın konusu seyirden yasaklanmanın sonuçlarıdır; uzlaştırma konusunda bağlayıcı sonuç üretmek için kullanılmamıştır.
- Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı — Şiddete Maruz Kalındığında6284 sayılı Kanun kapsamında koruyucu/önleyici tedbirlerKaynağa erişim: 4 Kasım 2026
- 2828 sayılı Kanunm. 27Kaynağa erişim: 5 Kasım 2026Resmî konsolide metin ile suça özgü bağlantı karşılaştırıldı; ayrı bağımsız suç değildir.
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümlerm. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026Güncel tam metin, Adalet Bakanlığının kamuya açık belge servisinden edinilmiştir. Erişim tarihi yürürlük tarihi değildir.
- 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — süreç, haklar ve kanun yollarım. 35, 39–42, 45–48, 91, 100–112, 147–156, 172–173, 223, 231, 234–239, 250–253, 260–268, 272–273, 286, 291–294; geçici m. 6Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026Güncel tam metin kontrolü; 7589 sayılı Kanunla değişen m. 231 için yürürlük 31.07.2026. Kanun yolu geçişinde karar tarihi ayrıca önemlidir.
- 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunm. 4, 16–17, 89, 98–101, 105/A, 106–110; geçici m. 6, 9, 10, 11Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026Tam metin kontrolü. Suç tarihi, kesinleşme, kurum statüsü ve iyi hâl birbirinden ayrı değerlendirilir.
- 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunum. 4–5/A, 15–23, 31–35Kaynağa erişim: 4 Kasım 20267593 sayılı Kanunla değişen hükümler ve 18.08.2026 yürürlük tarihi gözetilmiştir.
- 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunum. 4–6Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026
- 7589 sayılı Kanun — HAGB düzenlemesim. 15, 26; CMK m. 231Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026Kabul: 16.07.2026; CMK m. 231 bakımından yürürlük: 31.07.2026.
- 7593 sayılı Kanun — çocuklara ilişkin ceza ve infaz değişikliklerim. 2, 6–7, 12; yürürlük hükmüKaynağa erişim: 4 Kasım 2026Kabul: 08.08.2026; yürürlük: 18.08.2026. Ceza sorumluluğu indirimi ile infazda gün sayımı aynı kural değildir.
- 7595 sayılı Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanunm. 1, 3–7, 9 ve 11Kaynağa erişim: 5 Kasım 202618.08.2026 tarihli ve 33344 sayılı Resmî Gazete. Kanunun yürürlüğü ile uygulanmasını başlatan, m. 1’de belirtilen MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanması farklı olaylardır. Bu rehber doğrulanmış bir başlatıcı karar künyesi göstermediğinden otomatik erteleme veya tahliye sonucu üretmez.
Hukuki dayanaklar · 4 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu · m. 6–7, 20–44, 49–63, 66–75, 83, 86–89, 94–98; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu · m. 63–67, 100–109, 147–153, 160–174, 217, 223–226, 231, 234–239, 250–255, 267–273, 286–291; 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun · m. 15, 89, 99–101, 105/A–108; geçici m. 6, 10, 11; 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun · m. 11–14
Kanun metnini inceleyin
Madde 86- (1) Kasten başkasının vücuduna acı veren veya sağlığının ya da algılama yeteneğinin bozulmasına neden olan kişi, bir yıl altı aydan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(2) (Ek fıkra: 31/3/2005 – 5328/4 md.) Kasten yaralama fiilinin kişi üzerindeki etkisinin basit bir tıbbî müdahaleyle giderilebilecek ölçüde hafif olması hâlinde, mağdurun şikâyeti üzerine, altı aydan bir yıl altı aya kadar hapis veya adlî para cezasına hükmolunur. (Ek cümle:12/5/2022-7406/3 md.) Suçun kadına karşı işlenmesi hâlinde cezanın alt sınırı dokuz aydan az olamaz.
(3) Kasten yaralama suçunun;
a) Üstsoya, altsoya, eşe, boşandığı eşe veya kardeşe karşı,
b) Beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumda bulunan kişiye karşı,
c) Kişinin yerine getirdiği kamu görevi nedeniyle,
d) Kamu görevlisinin sahip bulunduğu nüfuz kötüye kullanılmak suretiyle,
e) Silahla,
f) (Ek:14/4/2020-7242/11 md.) Canavarca hisle,
İşlenmesi halinde, şikâyet aranmaksızın, verilecek ceza yarı oranında, (f) bendi bakımından ise bir kat artırılır.
Arama sonucuna ve madde listesine dön
Süreç, haklar ve hazırlık
Bulunduğunuz aşamadan ilerleyin
Şüpheli ve sanık
İfade, savunma, soruşturma ve yargılama adımları.
Ceza yargılaması süreciKarar ve infaz
Kesinleşme, cezanın infazı ve tahliye aşamaları.
İnfaz rehberini inceleyin