Mağdur ve şikâyetçi
Başvuru hazırlığı, deliller ve süreçteki haklarınız.
Şikâyet ve mağdur haklarıSuç dizinine dönAçıklamalı rehber
Hayata Karşı Suçlar
Kasten Öldürme Suçu, Cezası ve Süreç Rehberi
Türk Ceza Kanunu m.81
Bir bakışta
Türk Ceza Kanunu’nun 81. maddesindeki kasten öldürme suçunu; ceza, şikâyet, tutuklama, deliller, yargılama, haklar ve infaz yönlerinden birlikte inceleyin.
- Temel ceza
- Müebbet hapis
- Şikâyet
- Aranmaz
- Uzlaştırma
- Kapsam dışı
- Görevli mahkeme
- Ağır ceza
- Tutuklama kataloğu
- Katalogda
- Dava zamanaşımı
- 25 yıl
Yetişkinler için genel görev
Otomatik tutuklama değildir
Yetişkin, tamamlanmış temel hâl; durma/kesilme hariç
İlgili bilgiyi öne çıkarın
Seçiminiz bu sayfadaki açıklamaları düzenler. Kesin suç vasfı veya kişiye özgü ceza hesabı oluşturmaz.
Suçun kimliği ve kapsamı
Türk Ceza Kanunu m. 81, yaşayan bir insanın kasten öldürülmesinin temel hâlini düzenler. Nitelikli hâller m. 82, icrai harekete eşdeğer ihmal m. 83, intihara yönlendirme m. 84, taksirli ölüm m. 85 kapsamındadır.
Başlıkta “kasten öldürme suçu” kullanılması, uygulamada “adam öldürme” diye aranan konuyu da kapsar. Olayda bir insanın ölmesi, tek başına suçun m. 81 olduğunu göstermez; kast, nedensellik ve hukuka aykırılık ayrıca kanıtlanır.
Hukuki dayanaklar · 2 kaynak
Dayanak: Türk Ceza Kanunu: 81. madde · 5237 sayılı Kanun m. 81; Türk Ceza Kanunu: hayata karşı suçlar ve bağlantılı hükümler · m. 81–85, 87/4 ve 98
Bu suç hangi davranışları kapsar?
Failin ölüm sonucunu bilerek ve isteyerek gerçekleştirmesi veya bu sonucu öngörüp kabullenmesi hâlinde kasten öldürme gündeme gelir. Tamamlanmış suç için ölüm ile fiil arasında hukuken kurulabilir bağ bulunmalıdır.
- Ölüm gerçekleşmeden saldırı engellenmiş veya tıbbi müdahaleyle yaşam kurtarılmışsa, öldürme kastı kanıtlandığında teşebbüs söz konusu olabilir.
- Sadece yaralama kastı ve öngörülebilir ölüm neticesi varsa m. 87/4; dikkat ve özen ihlali varsa m. 85 ayrımı yapılır.
- Hayatı koruma yükümlülüğünü bilerek yerine getirmeme biçimindeki olaylarda m. 83’teki özel şartlar aranır.
Hukuki dayanaklar · 2 kaynak
Dayanak: Türk Ceza Kanunu: 81. madde · 5237 sayılı Kanun m. 81; Türk Ceza Kanunu: sorumluluk ve suçun özel görünüşleri · m. 6–7, 20–34, 35–44; 7593 ile değişen m. 31
Korunan hukuki değer
Korunan hukuki değer insan yaşamıdır. Mağdurun yaşı, sağlık durumu, yaşam beklentisi veya yaşamını sürdürmek istememesi, hayatın ceza hukuku korumasını ortadan kaldırmaz.
Yaşam üzerinde serbestçe tasarruf edilebilen bir haktan söz edilemeyeceği için, mağdurun öldürülmeye rıza gösterdiği iddiası m. 26/2 uyarınca sıradan bir rıza gerekçesi oluşturmaz. Tıbbi müdahalenin sınırları ile aktif olarak yaşamı sona erdirme aynı hukuki durum değildir.
Hukuki dayanaklar · 2 kaynak
Dayanak: Türk Ceza Kanunu: 81. madde · 5237 sayılı Kanun m. 81; Türk Ceza Kanunu: sorumluluk ve suçun özel görünüşleri · m. 6–7, 20–34, 35–44; 7593 ile değişen m. 31
Fail, mağdur ve suçtan zarar gören
Fail gerçek kişidir; mağdur fiil sırasında yaşayan bir insandır. Şirket, kurum veya aile adına hareket edildiği iddiası, gerçek kişilerin şahsi sorumluluğunu kaldırmaz.
| Kişi bakımından özellik | Sonuca etkisi |
|---|---|
| Çocuk fail | Suç tarihindeki yaş ve algılama/yönlendirme yeteneği m. 31’e göre belirlenir. Güncel m. 31/4, m. 81–82 için özel bir düzenleme içerir. |
| Mağdurun kadın veya çocuk olması | Güncel m. 82/1-e veya f gündeme gelir; bu sayfanın temel hâl cezası otomatik uygulanmaz. |
| Yakın akraba, eş veya boşanılan eş | m. 82/1-d’deki sınırlı kişiler ve suç tarihindeki hukuki ilişki belirlenir. |
| Garantör konumundaki kişi | Sorumluluk aktif fiilden değil yaşamı koruma yükümlülüğünün ihmalinden doğuyorsa m. 83’e geçilir. |
Hukuki dayanaklar · 2 kaynak
Dayanak: Türk Ceza Kanunu: 81. madde · 5237 sayılı Kanun m. 81; Türk Ceza Kanunu: sorumluluk ve suçun özel görünüşleri · m. 6–7, 20–34, 35–44; 7593 ile değişen m. 31
Suçun maddi unsurları
Fiil, ölüm, nedensellik ve ölüm sonucunun faile yüklenebilirliği ayrı ayrı gösterilmelidir. Ölümün meydana gelmesi failin kimliğini veya kastı kendiliğinden kanıtlamaz.
Hastanede sonradan gerçekleşen ölüm, önceki fiille bağ bulunduğunda tamamlanmış suça yol açabilir. Tedavide hata iddiası bu bağı otomatik kesmez; uzman raporuyla somut bağlantı açıklanır. Aynı şekilde otopside birden fazla etken bulunması da her sanık için aynı sorumluluğu kurmaz.
| Araştırılacak unsur | Başlıca delil / ayırıcı soru |
|---|---|
| Fail ve fiil | Olay yeri, kamera, tanık, biyolojik iz ve araç incelemesi; hangi kişinin hangi davranışı gerçekleştirdiği. |
| Ölüm nedeni ve zamanı | Otopsi, adli tıp, hastane kayıtları; ölümün hangi tıbbi süreçle meydana geldiği. |
| Nedensellik | Saldırının ölüm üzerindeki etkisi, araya giren bağımsız olaylar ve alternatif ölüm nedenleri. |
| Sonucun yüklenebilirliği | Failin oluşturduğu riskin ölümde gerçekleşip gerçekleşmediği; sırf olay yerinde bulunmak veya mağduru tanımak yeterli değildir. |
| Teşebbüs ile tamamlanma | Mağdurun yaşaması, ölümün gecikerek gerçekleşmesi veya dış müdahalenin sonucu değiştirmesi. |
Hukuki dayanaklar · 3 kaynak
Dayanak: Türk Ceza Kanunu: 81. madde · 5237 sayılı Kanun m. 81; Türk Ceza Kanunu: sorumluluk ve suçun özel görünüşleri · m. 6–7, 20–34, 35–44; 7593 ile değişen m. 31; Ceza Muhakemesi Kanunu: savunma, katılma ve kanun yolları · m. 43–50, 63–67, 147–153, 173, 234–239, 267–268, 272–273, 286, 291 ve 294
Kast ve taksir değerlendirmesi
Öldürme kastı, failin sözleriyle birlikte davranışın bütünü üzerinden belirlenir. Tek başına kullanılan araç, yara sayısı veya mağdurun ölmesi bütün dosyaları çözen bir ölçüt değildir.
- Önceki ilişki ve olay, hedef alınan bölge, saldırının seyri, devam etme imkânı, engel nedeniyle mi yoksa kendi iradesiyle mi durulduğu birlikte değerlendirilir.
- Karar, sadece soyut “öldürmek istemedim” savunmasına veya tek bir bulguya dayanarak kurulmaz; lehe ve aleyhe bulgular gerekçede tartışılır.
| Hukuki nitelendirme | Ayırıcı zihinsel tutum | Temel sonuç |
|---|---|---|
| Doğrudan kast | Ölüm sonucunu bilerek ve isteyerek gerçekleştirme. | m. 81; nitelik varsa m. 82. |
| Olası kast | Ölüm ihtimalini somut olarak öngörüp gerçekleşmesini kabullenerek davranışı sürdürme. | Temel hâlde m. 21/2 ile 20–25 yıl. |
| Bilinçli taksir | Ölümü öngörmesine rağmen gerçekleşmeyeceğine güvenme; sonucu kabullenmeme. | m. 85 ve m. 22/3. |
| Yaralama kastı ile ölüm | Yaralama istenir; ölüm neticesi bakımından en azından taksir bulunur. | Şartları varsa m. 87/4; ölümün olması tek başına öldürme kastını kanıtlamaz. |
Dar ekranda tablonun devamı için yana kaydırın.
Hukuki dayanaklar · 3 kaynak
Dayanak: Türk Ceza Kanunu: sorumluluk ve suçun özel görünüşleri · m. 6–7, 20–34, 35–44; 7593 ile değişen m. 31; Yargıtay: öldürme kastı ile yaralama kastının ayrımı · Suç vasfı değerlendirmesinde olayın bütünü, hedef gözetme ve eyleme son verme koşulları; somut olaya ilişkin karar; Türk Ceza Kanunu: hayata karşı suçlar ve bağlantılı hükümler · m. 81–85, 87/4 ve 98
Hukuka uygunluk ve kusurluluk
Ölümle sonuçlanan fiilde meşru savunma, sınırın aşılması, haksız tahrik ve kusur yeteneği birbirinden farklı sonuçlar doğurur.
Kişinin iradi alkol veya uyuşturucu alımı, tek başına ceza sorumluluğunu kaldıran geçici neden sayılmaz. Mağdura yüklenen davranışlar varsayımla kabul edilemez; tahrik iddiasının olgusal dayanağı araştırılır.
| İddia / durum | Aranan temel koşul | Hukuki ayrım |
|---|---|---|
| Meşru savunma | Devam eden veya gerçekleşmesi/tekrarı muhakkak haksız saldırı; o anda zorunlu ve orantılı savunma. | Koşulları varsa hukuka uygunluk; geçmişteki saldırının intikamı meşru savunma değildir. |
| Korku, heyecan veya telaşla sınır aşımı | Meşru savunma bağlamında mazur görülebilir korku, heyecan veya telaş. | m. 27/2 koşullarında ceza verilmemesi; sırf öfke ile aynı değildir. |
| Haksız tahrik | Haksız fiilin doğurduğu hiddet/şiddetli elem altında işleme ve bağlantı. | m. 29 indirimi; hukuka uygunluk ve otomatik beraat değildir. |
| Akıl hastalığı / yaş | Suç anındaki algılama veya davranış yönlendirme yeteneği; yaşa özgü koşullar. | m. 31–32 ve gerektiğinde güvenlik tedbirleri. |
| Hata | Maddi unsur, nitelikli hâl veya ceza sorumluluğunu kaldıran nedenlerde kanuni hata şartları. | m. 30; her “bilmiyordum” açıklaması cezasızlık sağlamaz. |
Dar ekranda tablonun devamı için yana kaydırın.
Yaş küçüklüğü ve kusur: ceza ile infazı ayırın
Yaş, suçun işlendiği tarihe göre belirlenir. Çocuk failin ceza sorumluluğu, mahkemesi ve infaz rejimi yetişkin varsayımından ayrı tutulur.
| Durum | Genel hüküm / sınır |
|---|---|
| 12 yaşını doldurmamış kişi | TCK m. 31/1 gereği ceza sorumluluğu ve ceza kovuşturması yoktur; çocuklara özgü güvenlik/koruma tedbirleri gündeme gelir. |
| 12–15 yaş | Fiilin anlam ve sonuçlarını algılama ve davranışlarını yönlendirme yeteneği değerlendirilir. Yetenek yoksa ceza sorumluluğu yoktur; varsa m. 31/2 ceza kuralları uygulanır. Sosyal inceleme ve uzman değerlendirmeleri önemlidir. |
| 15–18 yaş | M. 31/3 genel indirimi ve suç özelindeki m. 31/4 istisnası birlikte değerlendirilir. Yetişkin ceza aralığı çocuğa doğrudan uygulanmaz. |
| 18.08.2026 tarihli yeni istisna | M. 81–82 ve m. 87/2,4 bakımından m. 31/4’teki kusurun ağırlığı, amaç/saik, işleniş biçimi ve önceki kasıtlı hapis mahkûmiyeti ölçütleriyle, 15–18 yaş indirimi uygulanmayabilir; ceza sorumluluğu bulunan 12–15 yaş grubuna m. 31/3 rejimi uygulanabilir. Bu otomatik bir yaş kuralı değildir. Eski fiillerde lehe kanun karşılaştırması gerekir. |
| Akıl hastalığı | M. 32 uyarınca algılama/yönlendirme yeteneğine etkisi ceza sorumluluğunu kaldırabilir veya azaltabilir; hastalık adı tek başına yeterli değildir. Sağlık kuruluna dayalı değerlendirme ve güvenlik tedbiri ayrı konulardır. |
| İnfazda gün sayımı | M. 107/5 genel olarak 15 yaşına kadar kurumda geçen bir günü iki gün sayar; m. 81–83,102–103,188,220 istisnadır. TCK m. 31/4 listesiyle aynı değildir. 30.03.2020 ve öncesi suçlarda geçici m. 6/4 özel hesabı ayrıca vardır. |
Hukuki dayanaklar · 4 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümler · m. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75; 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu · m. 4–5/A, 15–23, 31–35; 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun · m. 4, 16–17, 89, 98–101, 105/A, 106–110; geçici m. 6, 9, 10, 11; 7593 sayılı Kanun — çocuklara ilişkin ceza ve infaz değişiklikleri · m. 2, 6–7, 12; yürürlük hükmü
Hukuki dayanaklar · 5 kaynak
Dayanak: Türk Ceza Kanunu: sorumluluk ve suçun özel görünüşleri · m. 6–7, 20–34, 35–44; 7593 ile değişen m. 31; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümler · m. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75; 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu · m. 4–5/A, 15–23, 31–35; 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun · m. 4, 16–17, 89, 98–101, 105/A, 106–110; geçici m. 6, 9, 10, 11; 7593 sayılı Kanun — çocuklara ilişkin ceza ve infaz değişiklikleri · m. 2, 6–7, 12; yürürlük hükmü
Teşebbüs, iştirak ve içtima
Öldürmeye teşebbüste, ölüm gerçekleşmese de doğrudan icra ve öldürme kastı kanıtlanmış olmalıdır. Her sanığın katılım biçimi ayrı belirlenir.
Olası kast ile teşebbüsün bağdaşıp bağdaşmadığı uygulamada özel değerlendirme gerektiren bir alandır. “Ölmedi” ve “olası kast” seçeneklerini mekanik biçimde birleştirerek ceza üretilmez.
| Görünüm | Bu suçta açıklama |
|---|---|
| Teşebbüs | Elverişli hareketlerle doğrudan icra başlamış; ölüm failin elinde olmayan nedenle gerçekleşmemiştir. Güncel temel hâl aralığı 10–18 yıldır. |
| Gönüllü vazgeçme | İcradan gönüllü vazgeçme veya kendi çabasıyla ölümün gerçekleşmesini önleme m. 36 kapsamında değerlendirilir. Tamamlanan yaralama gibi ayrı suçlar cezasız kalmaz. |
| Müşterek faillik | Birlikte icra ve fiil üzerinde ortak hâkimiyet; olay yerinde bulunma, akrabalık veya dostluk tek başına yeterli değildir. |
| Azmettirme | Öldürme kararını başkasında oluşturma; m. 38’in koşullarıyla işlenen suçun cezası. |
| Yardım etme | Suçu bilerek kolaylaştıran maddi/manevi katkı; m. 39’daki daha düşük ceza rejimi. Suçtan sonra yardım, önceden vaat veya ayrı suç koşulları yönünden ayrılır. |
| Birden çok mağdur | m. 43/3 nedeniyle kasten öldürmede zincirleme suç hükümleri uygulanmaz; her mağdura yönelen fiil ve netice ayrı değerlendirilir. |
Temel ve nitelikli hâller
Temel hâl, olası kast, teşebbüs ve m. 82’deki nitelikli hâller birbirinden ayrılmalıdır.
Aşağıdaki seçenekler bilgilendirme amaçlıdır. Olayın hukuki niteliği, kullanıcının seçimiyle kesinleşmez; seçenekler bir hesap makinesi gibi birleştirilmez.
| Hâl | Ayırıcı nokta |
|---|---|
| Tamamlanmış temel hâl | Ölüm gerçekleşmiş; m. 82 kapsamında ağırlaştırıcı hâl belirlenmemiştir. |
| Olası kast | Ölüm ihtimali ve failin buna ilişkin tutumu değerlendirilir. |
| Öldürmeye teşebbüs | Öldürme kastıyla doğrudan icra başlamış; ölüm failin elinde olmayan nedenle gerçekleşmemiştir. |
| Nitelikli öldürme | m. 82’de tek tek sayılan şartlardan en az birinin oluşması gerekir. |
Cezası ne kadar?
Tamamlanmış temel hâlin kanuni cezası müebbet hapistir.
Aşağıdaki aralıklar, belirtilen tek hukuki durumun kanuni karşılığıdır; haksız tahrik, yardım etme, yaş küçüklüğü ve diğer koşullar birlikte uygulanarak kişiye özgü sonuç ceza hesaplanmış değildir.
- Eski tarihli olaylarda özellikle teşebbüs cezası için önceki ve sonraki düzenleme karşılaştırılmalıdır.
- Hak yoksunluğu, suçta kullanılan eşya bakımından müsadere ve adli sicil sonuçları ayrıca değerlendirilir.
| Hâl | Kanuni karşılık | Dayanak |
|---|---|---|
| Doğrudan kastla tamamlanmış temel hâl | Müebbet hapis | m. 81 |
| Olası kastla temel hâl | 20–25 yıl hapis | m. 21/2 ve 81 |
| Temel öldürmeye teşebbüs | 10–18 yıl hapis | m. 35/2 ve 81; 7550/8 değişikliği |
| Nitelikli öldürme | Ağırlaştırılmış müebbet hapis | m. 82; ayrı ayrıntı sayfası |
Dar ekranda tablonun devamı için yana kaydırın.
Hukuki dayanaklar · 4 kaynak
Dayanak: Türk Ceza Kanunu: 81. madde · 5237 sayılı Kanun m. 81; Türk Ceza Kanunu: sorumluluk ve suçun özel görünüşleri · m. 6–7, 20–34, 35–44; 7593 ile değişen m. 31; Türk Ceza Kanunu: cezanın belirlenmesi ve diğer sonuçlar · m. 46–55, 58, 61–63; 7550 sayılı değişiklik kanunu · m. 8: teşebbüs cezaları; m. 13–14: denetimli serbestlik ve tekerrür
Şikâyet ve başvuru şartları
Kasten öldürme şikâyete bağlı değildir; Cumhuriyet savcılığı suç şüphesini öğrendiğinde re’sen soruşturma yürütür.
Şikâyetten vazgeçilmesi veya tarafların kendi aralarında anlaşması kamu davasını kendiliğinden sona erdirmez. Şikâyete bağlı suçlara özgü altı aylık süre bu suçun takip şartı değildir.
Kamu görevi veya özel bir mesleki faaliyetle bağlantılı olaylarda, varsa izin ve diğer özel soruşturma şartları ayrıca incelenir. Re’sen takip, bu istisnaların hiç bulunmadığı anlamına gelmez.
Uzlaştırma ve diğer özel usuller
Bu suç için uzlaştırma, önödeme ve seri muhakeme yolu öngörülmemiştir.
Basit yargılama bakımından kanuni cezanın üst sınırı esas alınır; mahkemenin sonunda indirimlerle daha düşük ceza belirlemesi, bu usulü kendiliğinden uygulanabilir hâle getirmez.
Kamu davasının açılmasının ertelenmesi ile hükmün açıklanmasının geri bırakılması farklı kurumlardır. Sonuç cezaya bağlı olabilecek seçenekler aşağıdaki bireyselleştirme bölümünde ayrıca açıklanmıştır.
- Uzlaştırma: Ceza Muhakemesi Kanunu m. 253 kapsamına girmez.
- Önödeme: Türk Ceza Kanunu m. 75 kapsamına girmez.
- Seri muhakeme: Ceza Muhakemesi Kanunu m. 250 listesindeki suçlardan değildir.
- Basit yargılama: Kanuni ceza sınırı nedeniyle uygulanmaz.
Tutuklama ve koruma tedbirleri
Türk Ceza Kanunu m. 81, 82 ve 83, tutuklama nedeninin varsayılabildiği katalog suçlar arasındadır.
Katalogda bulunmak otomatik tutuklama kararı anlamına gelmez. Somut delillere dayanan kuvvetli suç şüphesi, tutuklama nedeni, ölçülülük ve adli kontrolün yeterliliği dosyaya göre değerlendirilir.
Yakalama ve gözaltı, tutuklama ve adli kontrol farklı tedbirlerdir. Arama, elkoyma ve dijital inceleme için de kendi kanuni koşulları ve denetim yolları bulunur.
- Tutuklamaya itiraz ve tahliye talebi ayrı başvuru yollarıdır; gerekçeli karar ve bildirim tarihi korunmalıdır.
- Tanık veya mağdur üzerinde baskı, delil karartma ve kaçma tehlikesi değerlendirmesi somut olgulara dayanmalıdır.
- Bu rehber, kişiye özgü tutuklanma yüzdesi veya tutukluluk süresi tahmini üretmez.
Görevli mahkeme ve yargılama süreci
Yetişkinler bakımından genel görevli mahkeme ağır ceza mahkemesidir.
Çocuklara ve özel yargılama usulüne tabi kişilere ilişkin görev hükümleri saklıdır. Yer bakımından yetki ayrıca belirlenir.
- Soruşturma: Savcılık olay yeri, otopsi, beyan ve teknik delilleri toplar; koruma tedbirleri gerekirse hâkim denetimine sunulur.
- İddianame: Kamu davası açılması için yeterli şüphe değerlendirilir; iddianamenin kabulüyle kovuşturma başlar.
- Duruşma: İddia, savunma ve deliller tartışılır; suçun niteliği ve sorumluluk belirlenir.
- Hüküm ve kanun yolları: Beraat, ceza verilmesine yer olmadığı veya mahkûmiyet gibi kararlar, koşullarına göre istinaf ve temyiz denetimine konu olur.
- Kesinleşme ve infaz: Mahkûmiyet kesinleşirse cezanın infazı ayrı kurallarla yürütülür.
Hukuki dayanaklar · 4 kaynak
Dayanak: Ceza mahkemelerinin görevine ilişkin kanun · 5235 sayılı Kanun m. 11–14; çocuklara özgü görev hükümleri saklıdır; Ceza Muhakemesi Kanunu: soruşturma ve özel usuller · m. 160, 170–174, 175, 223, 231, 250–253; Ceza Muhakemesi Kanunu: savunma, katılma ve kanun yolları · m. 43–50, 63–67, 147–153, 173, 234–239, 267–268, 272–273, 286, 291 ve 294; Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun · 5275 sayılı Kanun m. 4–5, 99, 105/A, 107–108; ilgili geçici hükümler
Süreler ve zamanaşımı
Yetişkin failin tamamlanmış temel kasten öldürme suçu için olağan dava zamanaşımı 25 yıldır.
Bu süre şikâyet süresi değildir. Başlangıç, durma ve kesilme sebepleri ile nitelikli hâl, çocukluk ve diğer özel hükümler ayrıca değerlendirilir.
Müebbet cezanın infazına ilişkin ceza zamanaşımı ayrı bir kurumdur; kanundaki genel süre 30 yıldır. Kesinleşme ve infaz işlemleri incelenmeden bir dosyanın zamanaşımına uğradığı sonucuna varılamaz.
Güncel genel istinaf süresi, gerekçeli hükmün tebliğinden itibaren iki haftadır. Eski kararlar, diğer kanun yolları ve özel usuller kendi geçiş ve süre hükümleriyle incelenir.
Karar türüne göre başvuru süresi
Aşağıdaki tablo güncel olağan süreleri gösterir. İstinaf/temyizin açık olup olmadığı süre hesabından önce belirlenir. Hükümdeki kanun yolu bildirimi, tebligat belgesi ve karar tarihi birlikte saklanmalıdır.
| Karar / başvuru | Süre ve başlangıç | Başvuru yeri / dayanak |
|---|---|---|
| Kovuşturmaya yer olmadığı kararı | Tebliğden itibaren iki hafta. Suçtan zarar görenin başvurusudur. | Yetkili sulh ceza hâkimliği; CMK m. 173. Dilekçede iddianameyi gerektiren olay ve deliller gösterilir. |
| Tutuklama, adli kontrol veya itiraza tabi hâkim kararı | Özel hüküm yoksa CMK m. 35’e göre öğrenmeden itibaren iki hafta. Tahliye istemi ayrıca her aşamada yapılabilir. | Kararı veren mercie; yetkili itiraz merciine gönderilir. CMK m. 104, 111, 267–268. |
| İlk derece mahkemesinin istinafa açık hükmü | Gerekçeli hükmün tebliğinden itibaren iki hafta. | Hükmü veren mahkemeye; CMK m. 272–273. On beş yıl ve üzeri hapis hükümlerinin resen incelenmesi başvuru nedenlerini açıklama ihtiyacını ortadan kaldırmaz. |
| Temyize açık bölge adliye mahkemesi kararı | Gerekçeli hükmün tebliğinden itibaren iki hafta. | Hükmü veren mahkemeye; CMK m. 286, 291–294. Temyiz nedenleri başvuruda gösterilir; her istinaf kararı temyize açık değildir. |
| Güncel HAGB kararı | İstinafa açık ise gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta. | CMK m. 231/12, 272–273. Kanundaki kesinlik ve ilk derece sıfatıyla verilen karar istisnaları saklıdır. |
| HAGB sonrasında açıklanan veya yeni kurulan hüküm | İtiraz için genel iki haftalık süre; öğrenme/tebliğ ve m. 35 dikkate alınır. | CMK m. 231/11 ve 268; inceleme m. 231/11 koşullarıyla sınırlıdır. |
| Seri muhakeme hükmü | Genel itiraz süresi iki hafta. | CMK m. 250/14, 268; inceleme m. 250/3 ve 9 koşullarıyla sınırlıdır. |
| Basit yargılama hükmü | Genel itiraz süresi iki hafta; kararın usulüne uygun öğrenilmesi/tebliği esas alınır. | CMK m. 252, 268. Esasa itirazda genel yargılamaya geçilir; sanığın itirazı 1/4 indirimin korunması bakımından sonuç doğurabilir. |
| İnfaz işlemi veya kurum faaliyetine şikâyet | Öğrenmeden itibaren 15 gün; her hâlde işlem/faaliyetten itibaren 30 gün. | İnfaz hâkimliği; 4675 m. 5. Başvuru infazı kendiliğinden durdurmaz. |
| İnfaz hâkimliği kararı | Tebliğden itibaren iki hafta. | İnfaz hâkimliğinin yargı çevresindeki ağır ceza mahkemesi; 4675 m. 6. |
| Kusursuz kaçırılan usul süresi için eski hâle getirme | Engelin kalkmasından itibaren iki hafta. | İşlemi yapacak mahkemeye; CMK m. 40–41. Kusursuzluk olguları açıklanır ve kaçırılan işlem dilekçeyle birlikte yapılır. |
Dar ekranda tablonun devamı için yana kaydırın.
Genel kanun yolu süreleri bakımından 01.06.2024 ve sonrasında verilen kararlar esas alınmıştır. Eski hâle getirmedeki iki haftalık süre için farklı ölçüt uygulanır: CMK geçici m. 6/1-a uyarınca engelin 01.06.2024 veya sonrasında kalkmış olması gerekir. Önceki durumlar ilgili geçiş hükümlerine tabidir; HAGB satırlarında ayrıca 31.07.2026 değişikliği ve karar dönemi gözetilir.
Şikâyet, dava zamanaşımı ve ceza zamanaşımı farklıdır
Altı aylık şikâyet süresi bütün suçlarda işlemez. Dava zamanaşımı soruşturma/yargılamayı, ceza zamanaşımı kesinleşmiş cezanın infazını ilgilendirir.
| Başlık | Hesapta esas alınan |
|---|---|
| Şikâyet | Kanun şikâyet şartı arıyorsa fiilin ve failin öğrenilmesinden itibaren altı ay; dava zamanaşımı aşılmamalı. Şikâyete bağlı hakarette ayrıca fiilden itibaren iki yıllık üst sınır vardır. Özel kanundaki farklı süreler korunur. |
| Dava zamanaşımı | Ağırlaştırılmış müebbet: 30 yıl; müebbet: 25 yıl; 20 yıl veya üstü hapis gerektiren suç: 20 yıl; beş yıldan fazla ve 20 yıldan az: 15 yıl; en çok beş yıl hapis veya adlî para: sekiz yıl. Kanuni üst sınır ve mevcut delille desteklenen ağır nitelikli hâl esas alınır; hükmedilen ceza esas değildir. |
| Başlangıç | Tamamlanan suçta işlenme, teşebbüste son hareket, kesintisiz suçta kesinti, zincirlemede son fiil. Çocuğa karşı üstsoy veya hüküm/nüfuz sahibi kişinin suçunda m. 66/6 özel başlangıcı vardır. |
| Durma ve kesilme | İzin veya bekletici sorun gibi sebepler durdurabilir. Savcı ifadesi/sorgu, tutuklama, iddianame veya mahkûmiyet gibi m. 67’de sayılan işlemler kesebilir; kesilme nedeniyle uzama olağan sürenin en çok yarısıdır. |
| Çocuk bakımından süre | Fiil tarihinde 12–15 yaş grubunda olağan sürenin yarısı; 15–18 grubunda üçte ikisi uygulanır. Zamanaşımı yaş oranı ile TCK m. 31 ceza indirimi ayrı kurallardır. |
| Ceza zamanaşımı | Kesinleşme/infazın kesilmesi ve kalan ceza esas alınır: ağırlaştırılmış müebbet 40; müebbet 30; 20 yıl veya üzeri hapis 24; beş yıldan fazla hapis 20; en çok beş yıl hapis ve adlî para 10 yıl. M. 68–71 istisna ve kesilme kuralları uygulanır. |
| Zamanaşımı olmayan hâller | Soykırım ve insanlığa karşı suçlar gibi özel istisnalar ile TCK m. 66/7 ve 68/3 koşulları, genel süre tablosunun önüne geçer. İlgili suç sayfasındaki özel kural okunmalıdır. |
Hukuki dayanaklar · 1 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümler · m. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75
Süre hesabında ilk kontrol edilecek belgeler
Kararın verildiği gün, gerekçeli kararın hazırlandığı gün, UYAP’ta görülme ve hukuken tebliğ edilmiş sayılma günü her zaman aynı değildir.
- CMK m. 39 uyarınca günle belirlenen sürede tebligat günü hesaba katılmaz; hafta/ay/yıl süreleri kendi karşılık gününde biter. Son gün tatile rastlarsa ilk iş gününe uzama kuralı uygulanır.
- Tebligatın muhatabı, vekile/müdafie tebliğin etkisi, tebligat usulsüzlüğü ve öğrenme iddiası tebligat belgesi üzerinden değerlendirilir. Elektronik tebligatta sisteme ulaşma ile tebliğ edilmiş sayılma tarihi ayrıdır.
- Tutuklu/hükümlü başvurularında CMK m. 263 gereği kurum müdürüne beyan veya dilekçe verilmesi yolu vardır. Başvuru alındısını ve tarihini saklayın.
- Süreyi kaçırmadan gerekli başvuruyu yapmak ile başvurunun esas yönünden yeterli gerekçeyle hazırlanması ayrı sorumluluklardır. Özellikle temyizde nedenlerin başvuruda gösterilmesi kuralı gözetilmelidir.
Hukuki dayanaklar · 5 kaynak
Dayanak: Türk Ceza Kanunu: süreler ve takip şartları · m. 66–73 ve 75; Ceza Muhakemesi Kanunu: savunma, katılma ve kanun yolları · m. 43–50, 63–67, 147–153, 173, 234–239, 267–268, 272–273, 286, 291 ve 294; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — süreç, haklar ve kanun yolları · m. 35, 39–42, 45–48, 91, 100–112, 147–156, 172–173, 223, 231, 234–239, 250–253, 260–268, 272–273, 286, 291–294; geçici m. 6; 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu · m. 4–6; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümler · m. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75
Sonuç ceza, HAGB ve erteleme
Müebbet hapis hükmü HAGB’ye, hapis ertelemesine veya seçenek yaptırıma doğrudan konu olmaz. Birden çok kanuni indirim sonunda süreli ceza oluştuğunda değerlendirme sonuç cezaya ve özel yasaklara göre yapılır.
Çocuklara ilişkin ağırlaştırıcı 2026 değişiklikleri eski tarihli fiillere otomatik uygulanmaz; suç tarihindeki ve sonraki kanunlar lehe kanun ilkesiyle karşılaştırılır. m. 31/4’ün varlığı her çocuk için yaş indiriminin kaldırılması anlamına gelmez.
Bu suç için zararın ödenmesine bağlanan genel bir etkin pişmanlık indirimi yoktur. Pişmanlığın takdiri indirime etkisi ile suçu kabul etmeye zorlama birbirinden ayrıdır.
| Durum | m. 81 bakımından etkisi |
|---|---|
| Takdiri indirim tek başına uygulanırsa | Müebbet yerine 25 yıl hapis; bu miktar HAGB ve erteleme eşiklerinin üzerindedir. İndirim otomatik değildir. |
| Haksız tahrik tek başına uygulanırsa | Müebbet yerine 12–18 yıl; tahrik olgusu ve yoğunluğu gerekçelendirilmelidir. |
| Yardım eden | Müebbet gerektiren suça yardımda m. 39/1 uyarınca 10–15 yıl; bu tablo başka indirimleri içermez. |
| Çocuk – 12–15 yaş | Ceza sorumluluğu varsa güncel m. 31/2 müebbet yerine 10–12 yıl öngörür; m. 31/4 koşullarında m. 31/3 uygulanabilmesi ayrıca gerekçelendirilir. |
| Çocuk – 15–18 yaş | Güncel m. 31/3’te müebbet yerine 15–18 yıl; m. 31/4’te sayılan koşullarla bu indirimin uygulanmaması mümkündür. |
| HAGB / erteleme / seçenek yaptırım | Kanuni ad tek başına sonuç üretmez; sonuç ceza ve ortak koşullar gerekir. Görev sebebiyle Anayasa m. 17 kapsamında kötü muamele niteliği bulunan kamu görevlisi fiillerinde CMK 231/14 yasağı göz ardı edilemez. |
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması: koşullar ve sonuç
HAGB, kanundaki ceza üst sınırına bakılarak otomatik verilen bir karar değildir. Artırım ve indirimlerden sonra hükmolunan ceza, kişinin geçmişi, zarar ve yeniden suç işlememe değerlendirmesi birlikte ele alınır.
| Koşul / konu | Genel kural ve uygulamadaki anlamı |
|---|---|
| Ceza eşiği | İki yıl veya daha az süreli hapis veya adlî para cezası. Kanuni alt sınır tek başına yeterli değildir; mahkemenin belirlediği sonuç ceza esas alınır. |
| Önceki mahkûmiyet | Daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmama koşulu aranır. HAGB kararı ile kesinleşmiş mahkûmiyet aynı değildir; denetim süresindeki yeni kasıtlı suç için ayrıca HAGB sınırlaması vardır. |
| Mahkemenin değerlendirmesi | Kişilik özellikleri, duruşmadaki tutum ve davranışlar dikkate alınarak yeniden suç işlemeyeceği kanaati oluşmalıdır. Bir koşulun varlığı tek başına karar hakkı doğurmaz. |
| Zararın giderilmesi | Mağdurun veya kamunun zararı aynen iade, eski hâle getirme veya tazminle tamamen giderilmelidir. Derhal ödeme mümkün değilse denetim boyunca aylık taksitlerle tamamen giderme koşulu konulabilir. Çocuk hakkında suçtan doğan zarar az ise 5395 sayılı Kanun m. 23/3 uyarınca zararın giderilmesi şartı aranmayabilir. |
| Denetim ve yükümlülük | Yetişkin için beş yıl; çocuk için Çocuk Koruma Kanunu m. 23 uyarınca üç yıl. Yetişkinde en çok bir yıl süreli kanuni denetimli serbestlik yükümlülükleri belirlenebilir. HAGB kararı verilen çocuk hakkında, durumuna uygun görülen bir veya birkaç m. 5/A yönlendirme tedbiri denetimli serbestlik tedbiri olarak uygulanır. |
| Başarı / ihlal | Denetim boyunca kasten yeni suç işlenmez ve yükümlülüklere uyulursa hüküm kaldırılıp dava düşürülür. Yeni kasıtlı suç veya yükümlülük ihlali açıklama sürecini doğurabilir; m. 231/11 koşulları ayrıca uygulanır. |
| Birlikte uygulanamayan kurumlar | HAGB kararı verilen hükümde hapis ayrıca ertelenmez ve kısa süreli hapis seçenek yaptırıma çevrilmez. Müsadere HAGB’nin hukuki sonuç doğurmama kuralının dışındadır. |
| Yasaklar | CMK m. 231/14: işkence ve eziyet; kamu görevlisinin görevi sebebiyle işlediği, Anayasa m. 17 kapsamında kötü muamele sayılabilen suçlar. Suçun özel kanunundaki yasaklar da korunur. |
| Başvuru yolu | Güncel HAGB kararında, CMK m. 272/3 kesinlik sınırları saklı kalmak üzere istinaf; bölge adliye mahkemesi kararında m. 286 koşullarıyla temyiz. Açıklanan/yeni kurulan hüküm için m. 231/11’de sınırlı itiraz vardır. Eski kararlar geçiş kurallarına tabidir. |
CMK m. 231 değişikliği 31.07.2026; ilgili yeni çocuk hükümleri 18.08.2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Daha eski HAGB kararlarının kanun yolu ve hukuki etkisi karar tarihine göre belirlenir.
Hukuki dayanaklar · 4 kaynak
Dayanak: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — süreç, haklar ve kanun yolları · m. 35, 39–42, 45–48, 91, 100–112, 147–156, 172–173, 223, 231, 234–239, 250–253, 260–268, 272–273, 286, 291–294; geçici m. 6; 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu · m. 4–5/A, 15–23, 31–35; 7589 sayılı Kanun — HAGB düzenlemesi · m. 15, 26; CMK m. 231; 7593 sayılı Kanun — çocuklara ilişkin ceza ve infaz değişiklikleri · m. 2, 6–7, 12; yürürlük hükmü
Hapis cezasının ertelenmesi
Erteleme bir mahkûmiyettir. Ceza ortadan kaldırılmaz; şartlara uygun denetim sonunda infaz edilmiş sayılır. HAGB ile sicil ve hukuki sonuçları aynı değildir.
| Koşul / konu | Türk Ceza Kanunu m. 51 |
|---|---|
| Süre sınırı | Sonuç hapis cezası iki yıl veya daha az olmalıdır. Fiil tarihinde 18 yaşını doldurmamış veya 65 yaşını bitirmiş kişi için sınır üç yıldır. |
| Önceki ceza | Daha önce kasıtlı bir suçtan üç aydan fazla hapis cezasına mahkûm olmama koşulu vardır. HAGB’deki önceki mahkûmiyet şartıyla aynı eşik değildir. |
| Pişmanlık ve tekrar suç işlememe | Yargılama sürecindeki pişmanlık nedeniyle tekrar suç işlemeyeceği kanaati gerekir; salt cezanın düşük olması yeterli değildir. |
| Zarar ve denetim | Zararın tamamen giderilmesi koşulu konulabilir. Denetim bir–üç yıl arasındadır ve alt sınırı hükmolunan hapis süresinden az olamaz. |
| Sonuç | Koşullara uygun/iyi hâlli geçirilen denetim sonunda ceza infaz edilmiş sayılır. Kasıtlı suç veya uyarıya rağmen yükümlülük ihlalinde cezanın kısmen/tamamen kurumda infazı kararlaştırılabilir. |
| Özel yasak | Sağlık veya eğitim çalışanına karşı görev bağlantılı bazı suçlar gibi özel düzenleme bulunan hâllerde erteleme yasak olabilir. Suç sayfasındaki özel açıklama genel tablodan önce uygulanır. |
Hukuki dayanaklar · 1 kaynak
Dayanak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümler · m. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75
Adlî para cezası ve diğer seçenek yaptırımlar
Kanunda doğrudan seçenek olarak yazılan adlî para cezası ile hükmedilen hapsin sonradan para cezasına çevrilmesi farklı işlemlerdir.
| Durum | Türk Ceza Kanunu m. 49–52 bakımından sonuç |
|---|---|
| Genel seçenek yaptırım eşiği | Bir yıl veya daha az süreli hapis kısa sürelidir. Kişilik, sosyal/ekonomik durum, pişmanlık ve suç özellikleri gözetilerek m. 50’deki yaptırımlara çevrilebilir. |
| Zorunlu çevirme | Daha önce hapse mahkûm edilmemiş olmak koşuluyla 30 gün ve daha az hapis; ayrıca fiil tarihinde 18 yaşını doldurmamış veya 65 yaşını bitirmiş kişi için bir yıl veya daha az hapis seçenek yaptırıma çevrilir. Özel kanuni istisnalar saklıdır. |
| Taksirli suç | Bilinçli taksir dışındaki taksirli suçta uzun süreli hapis de diğer koşullarla adlî para cezasına çevrilebilir. Bilinçli taksirde bu geniş istisna yoktur; kısa süreli cezanın genel koşulları farklı değerlendirilir. |
| Kanunda hapis veya para cezası yazıyorsa | Mahkeme seçimlik yaptırımlardan hapsi seçmişse, bu hapis m. 50/2 gereği yeniden adlî para cezasına çevrilemez. |
| Diğer yaptırımlar | Zararın giderilmesi; meslek/sanat eğitimi; belirli yer veya etkinlik yasağı; koşullarıyla ehliyet/ruhsat geri alma veya meslek yasağı; gönüllülükle kamuya yararlı iş. Her yaptırımın kendi süresi ve koşulu vardır. |
| Para tutarı | Gün sayısı ile bir gün karşılığı miktar ayrı belirlenir. Güncel m. 52/2 günlük 100–500 TL aralığı öngörür. Suç tarihindeki daha lehe düzenleme ayrıca karşılaştırılır; bugünkü tutar eski fiile otomatik taşınmaz. |
| Ödeme / ihlal | Mahkeme en çok bir yıl mehil veya en az dört taksit ve en çok iki yıl taksitlendirme belirleyebilir. Para cezasının infazı 5275 m. 106; seçenek tedbirin ihlali m. 50/6–7 kapsamında farklı sonuç doğurur. |
Hukuki dayanaklar · 12 kaynak
Dayanak: Türk Ceza Kanunu: 81. madde · 5237 sayılı Kanun m. 81; Türk Ceza Kanunu: cezanın belirlenmesi ve diğer sonuçlar · m. 46–55, 58, 61–63; Türk Ceza Kanunu: sorumluluk ve suçun özel görünüşleri · m. 6–7, 20–34, 35–44; 7593 ile değişen m. 31; Ceza Muhakemesi Kanunu: soruşturma ve özel usuller · m. 160, 170–174, 175, 223, 231, 250–253; 7593 sayılı değişiklik kanunu · m. 2: çocukların ceza sorumluluğu; m. 4: sosyal inceleme; m. 7: çocukların infaz hesabı; 7589 sayılı Kanun: HAGB ve yürürlük · m. 15 ve 26; 31 Temmuz 2026 tarihli yayıma bağlı hükümler; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — süreç, haklar ve kanun yolları · m. 35, 39–42, 45–48, 91, 100–112, 147–156, 172–173, 223, 231, 234–239, 250–253, 260–268, 272–273, 286, 291–294; geçici m. 6; 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu · m. 4–5/A, 15–23, 31–35; 7589 sayılı Kanun — HAGB düzenlemesi · m. 15, 26; CMK m. 231; 7593 sayılı Kanun — çocuklara ilişkin ceza ve infaz değişiklikleri · m. 2, 6–7, 12; yürürlük hükmü; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümler · m. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75; 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun · m. 4, 16–17, 89, 98–101, 105/A, 106–110; geçici m. 6, 9, 10, 11
Cezanın infazı
Kasten öldürmede infaz, müebbet hapis için süre; süreli hapse dönüşmüş mahkûmiyet için özel oran üzerinden değerlendirilir. Genel 1/2 oranı bu suçun süreli hapislerine uygulanmaz.
Örnek yalnız oranı gösterir: m. 81 nedeniyle kesinleşmiş 12 yıl süreli hapis, genel 2/3 rejiminde 8 yıllık koşullu salıverilme süresine karşılık gelir. Tutukluluk mahsubu, birden fazla ilam, iyi hâl ve denetimli serbestlik uygulanmadan bu sayı fiilî cezaevi süresi olarak kullanılamaz.
Müebbet, ağırlaştırılmış müebbet veya birden fazla cezanın birlikte bulunması, m. 107/3 ve gerektiğinde m. 108’de ayrı toplama eşikleri doğurur. Farklı suçlara ait cezaları tek bir oranla çarpmak doğru değildir.
| Hüküm / durum | Bu suç bakımından temel infaz sonucu |
|---|---|
| Tek müebbet – genel rejim | İyi hâlle koşullu salıverilme eşiği 24 yıl; kesin tahliye tarihi değildir. |
| Tek müebbet – tekerrür | m. 108 rejiminde 33 yıl eşiği; hükümdeki tekerrür uygulaması ve infaz koşulları gerekir. |
| Süreli hapis | m. 107/2’de m. 81–83 için 2/3; ikinci defa tekerrürde süreli cezada 3/4. |
| 15 yaşına kadar kurumda geçirilen süre | Güncel m. 107/5, m. 81–83’ü bir günün iki gün sayılması kuralının dışında bırakır; önceki fiillerde zaman bakımından uygulama ayrıca belirlenir. |
| 30 Mart 2020 ve öncesi fiiller | Geçici m. 6/1’deki üç yıllık denetimli serbestlik genişlemesinden m. 81 açıkça hariçtir. |
| 31 Temmuz 2023 ve öncesi fiiller | Geçici m. 10/6’nın ayrı koşulları incelenir. Bu maddede m. 82/d, e, f ile belirli diğer suçlar ayrıca dışlanmıştır; m. 81 için otomatik genel af veya tahliye sonucu yoktur. |
Suç adı tek başına “yatar” hesabı vermez
İnfaz, kesinleşmiş hükmün türüne ve süresine uygulanır. Koşullu salıverilme tarihi, denetimli serbestliğe ayrılma ve hak ederek tahliye farklı tarihlerdir; hesapta aynı süre iki kez düşülmez.
| Senaryo | Hangi kural uygulanır? |
|---|---|
| Genel süreli hapis rejimi | Özel istisna yoksa, iyi hâl şartıyla cezanın yarısı üzerinden koşullu salıverilme değerlendirmesi yapılır. Oran cezanın kendisini yarıya indirmez. |
| Özel 2/3 rejimi | TCK m. 81–83’te süreli hapis; m. 87/2-d; m. 94–96; m. 102/1, m. 104/1 ve m. 105; m. 132–138; m. 326–339 gibi 5275 m. 107/2’de sayılan hâller. Çocukların cinsel suç/uyuşturucu/örgüt-terör hükümleri ayrıca sayılmıştır. |
| Özel 3/4 rejimi | Yetişkin failin m. 102/2, m. 103, m. 104/2–3 ve m. 188 suçlarından süreli hapsinde m. 108/9; terör suçlarında ilgili özel kanun; ikinci tekerrürde m. 108/3. Çocuklar için m. 108/10 istisnası vardır. |
| Müebbet / ağırlaştırılmış müebbet | Genel rejimde 24 / 30 yıl; örgüt, tekerrür, çocuğa karşı suç ve koşullu salıverilmenin yasak olduğu hâllerde farklı süreler/sonuçlar vardır. Müebbet ceza bir kesirle hesaplanmaz. |
| Çocuğa karşı öldürme — m. 108/8 | Çocuğa karşı öldürme nedeniyle müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet mahkûmiyetinde m. 108/8 atfıyla 33 / 39 yıllık özel eşikler ayrıca değerlendirilir; tekerrür bulunmaması tek başına genel 24 / 30 yıl sonucunu doğurmaz. |
| İlk tekerrür | Hükümde uygulanan m. 58 ve infaz m. 108 uyarınca süreli hapiste kural 2/3; suçun oranı daha yüksekse o oran. Eklenen süre önceki en ağır cezayla sınırlıdır. Müebbet 33, ağırlaştırılmış müebbet 39 yıl rejimi ayrıca düzenlenir. |
| İkinci tekerrür | Süreli hapiste 3/4; m. 108/2’deki önceki ceza ile sınırlama uygulanmaz. “İkinci tekerrürde koşullu salıverilme hiçbir şekilde yoktur” biçimindeki eski genelleme güncel m. 108/3’e uygun değildir. |
| Birden fazla ilam | Her cezanın suç tarihi, türü ve infaz rejimi korunur. İnfaz amaçlı toplama ile m. 107/3, 4 ve m. 108 üst süreleri uygulanır; bütün toplamı tek orana çarpmak güvenilir değildir. |
| Tutukluluk ve diğer mahsup | TCK m. 63 kapsamındaki özgürlüğü sınırlayan süreler cezadan indirilir. Her adli kontrol mahsup edilmez; konutu terk etmeme yükümlülüğünde her iki gün bir gün sayılır. Aynı tutukluluk başka ilamdan tekrar düşülemez. |
| İyi hâl ve koşullu salıverilme ihlali | Takvim süresini doldurmak tek başına tahliye kararı değildir. Kurum değerlendirmesi ve infaz hâkimi kararı gerekir. Geri alma hâlinde aynı hüküm yönünden yeniden koşullu salıverilme uygulanmaması gibi sonuçlar doğabilir. |
| Adlî para cezası | 5275 m. 106’nın ödeme, kamuya yararlı iş ve hapse çevirme kuralları ayrı uygulanır. Para cezasından çevrilen hapis için genel koşullu salıverilme kesri kullanılmaz; çocuklara verilen adlî para hapse çevrilmez. |
Hukuki dayanaklar · 3 kaynak
Dayanak: 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun · m. 4, 16–17, 89, 98–101, 105/A, 106–110; geçici m. 6, 9, 10, 11; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümler · m. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — süreç, haklar ve kanun yolları · m. 35, 39–42, 45–48, 91, 100–112, 147–156, 172–173, 223, 231, 234–239, 250–253, 260–268, 272–273, 286, 291–294; geçici m. 6
Denetimli serbestlik ve geçiş tarihleri
Denetimli serbestlik, cezanın kurum dışında infazına ilişkin şartlı bir usuldür. Suç tarihine bağlanan geçiş hükümleri ile açık kuruma ayrılma koşulları ayrı ayrı sağlanmalıdır.
| Dönem / kural | Şart ve sınır |
|---|---|
| Genel m. 105/A | Açık kurumda veya çocuk eğitimevinde bulunan, iyi hâlli ve koşullu salıverilmesine bir yıl veya daha az kalan hükümlü için talep ve infaz hâkimi kararı. Kanundaki özel kişi/durum hükümleri saklıdır. |
| 04.06.2025 ve sonrasında işlenen suç | M. 105/A değişikliği: koşullu salıverilme için kurumda geçirilmesi gereken sürenin en az 1/10’u, en az beş gün olmak üzere kurumda geçirilmelidir. Bu koşul geçici m. 11 gereği daha önceki suçlara uygulanmaz. |
| 30.03.2020 ve öncesi — geçici m. 6/1 | İstisna suçlar dışındaki hâllerde bir yıllık süre üç yıl olur. Öldürme, kanunda belirtilen yakınlara/savunmasız kişilere yaralama, m. 87/2-d, işkence/eziyet, cinsel suçlar, özel hayat, uyuşturucu ticareti, belirli devlete karşı suçlar ve terör istisnaları vardır. |
| 31.07.2023 ve öncesi — geçici m. 10/6 | Kapsamdaki suçlarda kapalıdan açığa üç yıl erken ayrılma ve en az üç ay açık kurumda kalmak şartıyla denetimli serbestlikten üç yıl erken yararlanma imkânı. Kapalıda toplam ceza 10 yıldan azsa bir ay, 10 yıl ve üzeriyse üç ay ve diğer koşullar aranır. |
| Geçici m. 10/6 istisnaları | M. 82/1-d, e, f; deprem nedeniyle bina/yapı yıkılması, çökmesi veya hasarı sonucu öldürme; m. 102–103 ve m. 104/2–3; kanunda sayılan devlete karşı suçlar; terör ve örgüt faaliyeti kapsamında işlenen suçlar. Bu liste geçici m. 6’nın listesiyle aynı değildir. |
| 28.06.2014 öncesi bazı cinsel suçlar / uyuşturucu | Geçici m. 9/4 kapsamındaki suçlar için süreli hapiste 2/3 koşullu salıverilme kuralı vardır. Bugünkü 3/4 oranı eski suç tarihine denetimsiz uygulanmaz. |
| Yaş, ağır hastalık, engellilik, gebelik ve küçük çocuk | 5275 m. 16, 16/A, 17, 105/A ve 110’da infazın ertelenmesi, özel infaz usulü veya farklı denetimli serbestlik koşulları düzenlenir. Bunlar suç/ceza türü, rapor ve kişi koşulları arar; salt yaş veya gebelik tek başına genel tahliye kuralı değildir. |
Geçiş düzenlemeleri alternatif ve özel koşullarıyla okunur. Süreler mekanik biçimde üst üste eklenmez; kapsam dışı hâl varsa o geçiş kuralı uygulanmaz.
Hukuki dayanaklar · 1 kaynak
Hesap mantığına ilişkin sınırlı örnek
Örnek varsayımı: yetişkin, tek ilam, üç yıl kesinleşmiş süreli hapis, genel 1/2 rejim, tekerrür/özel suç istisnası yok ve üç ay mahsup edilebilir tutukluluk var. Bu örnek seçilen suçun mutlaka üç yıl ceza aldığı anlamına gelmez.
| Aşama | Örnekteki sonuç |
|---|---|
| Koşullu salıverilme eşiği | Üç yıllık cezanın 1/2’si: 18 ay. Bu eşik hâkim kararı ve iyi hâl koşullarına bağlıdır. |
| Mahsup | Mahsuba uygun üç ayın hesaba katılmasıyla, aynı süre başka yerde tekrar düşülmemek üzere kalan infaz ihtiyacı değerlendirilir. Tutukluluk mahsubu sonuç cezayı yeniden indiren bir takdiri indirim değildir. |
| Kurumdan ayrılma | 18 ayın tamamının yeni baştan kapalı cezaevinde geçirilmesi gerektiği söylenemez. Denetimli serbestlik, açık kurum ve varsa geçiş hükümleri ayrıca uygulanır. |
| Kesin tarih | Başlangıç günü, hüküm ve ilamlar, giriş/çıkışlar, tekerrür kararı, mahsup belgeleri, iyi hâl ve uygulanabilir özel hükümler olmadan takvim üzerinde kesin tahliye tarihi verilmez. |
7595 sayılı Kanun: belirli örgüt bağlantılı dosyalarda şartlı özel rejim
Bu hüküm her suç veya her örgüt için genel bir erteleme değildir. Yalnız m. 1’de belirtilen PKK/KCK bağlantılı kapsam ve ayrıca aranan uygulama koşulları birlikte varsa değerlendirilir. Kanunun 18.08.2026 tarihinde yayımlanması, altı aylık başvuru süresini tek başına başlatmaz.
| Kontrol | Kural ve uygulama sınırı |
|---|---|
| Başlatıcı olay ve başvuru | Örgütün fiilî varlığının sona erdiği ve silah tesliminin güvenlik kurumlarınca tespitinin teyidine ilişkin MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanması aranır. Bu yayımı izleyen altı ay içinde, bulunulan yerdeki Cumhuriyet başsavcılığına veya Kurulun görev verdiği kuruma yazılı yararlanma bildirimi gerekir. Kararın künyesi ve başlangıç tarihi dosyada ayrıca doğrulanmalıdır. |
| Kapsam ve istisna | Örgütü kurma/yönetme, üyelik, bilerek yardım, propaganda, bu örgütün faaliyeti kapsamında işlenen suçlar ve bu örgüt lehine 6415 kapsamındaki suçlar. Örgüt faaliyeti çerçevesindeki kasten öldürme ile 01.06.2005 öncesi işlenen müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suçlar, m. 3 ve m. 6’daki ertelemenin dışındadır. |
| Soruşturma ve kovuşturma | Kanuni üst sınırı 15 yıl veya daha az olan kapsam içi suçlarda beş yıl; 15 yıldan fazla, müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet gerektirenlerde on yıl erteleme. Dava zamanaşımı işlemez. Savcı kararına sulh ceza hâkimliğinde, mahkemenin kovuşturmayı erteleme kararına itiraz yoluyla iki hafta içinde başvurulabilir. Başlatıcı karar öncesi fiil için sonradan açılan soruşturmada Kurul izni aranır. |
| Tutuklama, adli kontrol ve kanun yolu | Tedbirler yetkili yargı merciince değerlendirilir; kaldırma, koşulların bulunmasına bağlıdır. Her dosyada kendiliğinden tahliye sonucu doğmaz. Erteleme verilecek suçların istinaf/temyizdeki dosyaları için m. 4’te bozma düzenlenmiştir. |
| Kesinleşmiş cezanın infazı | Kapsama giren toplam hapis 15 yıl veya daha azsa beş; daha fazlaysa veya müebbet/ağırlaştırılmış müebbetse on yıl, infaz hâkimi kararıyla ertelenir. Ceza zamanaşımı işlemez; müsadere uygulanır. İnfaz hâkimi kararına itiraz mümkündür; 4675 m. 6’daki usul ve iki haftalık süre ayrıca okunur. |
| Erteleme süresindeki sonuç | Bu sürede terör suçu işlenmesi ertelemenin kaldırılmasına ve süreç/infazın devamına yol açar. Süre suç işlenmeksizin geçerse soruşturmada kovuşturmaya yer olmadığı, kovuşturmada düşme; infazda cezanın infaz edilmiş sayılması sonucu düzenlenmiştir. Hak yoksunluklarının kaldırılması kendiliğinden gerçekleşmez: Kurulun talebi ve yetkili yargı merciinin kararı gerekir; mahkûmiyetler için beş yıllık ertelemede iki, on yıllık ertelemede üç yıl geçmesi koşulu vardır. |
Kanun metninin yürürlük tarihi doğrulanmıştır. Uygulamayı başlatan MGK kararının Resmî Gazete künyesi bu rehberde teyit edilmiş bir olay tarihi olarak kaydedilmemiştir. Bu nedenle kişiye uygulanmış erteleme, başlamış başvuru süresi veya kesin tahliye tarihi varsayılmaz.
Bu blokta belirtilen düzenlemenin başlangıcı: 18 Ağustos 2026.
Hukuki dayanaklar · 2 kaynak
Dayanak: 7595 sayılı Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun · m. 1, 3–7, 9 ve 11; 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu · m. 4–6
Hukuki dayanaklar · 10 kaynak
Dayanak: Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun · 5275 sayılı Kanun m. 4–5, 99, 105/A, 107–108; ilgili geçici hükümler; 5275 sayılı Kanun: özel ve geçici infaz hükümleri · m. 89, 99, 105/A, 107–110; geçici m. 6, 10 ve 11; Türk Ceza Kanunu: cezanın belirlenmesi ve diğer sonuçlar · m. 46–55, 58, 61–63; 7550 sayılı değişiklik kanunu · m. 8: teşebbüs cezaları; m. 13–14: denetimli serbestlik ve tekerrür; 7593 sayılı değişiklik kanunu · m. 2: çocukların ceza sorumluluğu; m. 4: sosyal inceleme; m. 7: çocukların infaz hesabı; 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun · m. 4, 16–17, 89, 98–101, 105/A, 106–110; geçici m. 6, 9, 10, 11; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümler · m. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — süreç, haklar ve kanun yolları · m. 35, 39–42, 45–48, 91, 100–112, 147–156, 172–173, 223, 231, 234–239, 250–253, 260–268, 272–273, 286, 291–294; geçici m. 6; 7595 sayılı Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun · m. 1, 3–7, 9 ve 11; 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu · m. 4–6
Süreçteki haklarınız
Savunma, mağduriyet ve tanıklık ayrı konumlardır; dosyaya erişim, delil talebi ve başvuru hakları bu konuma göre kullanılır.
Alt sınırı beş yıldan fazla hapis gerektiren isnatta müdafii bulunmayan şüpheli/sanık için zorunlu müdafilik uygulanır. Çocukluk veya kendini savunamama gibi nedenler, ceza sınırından bağımsız zorunlu müdafilik doğurabilir. Mağdurun istem üzerine avukat görevlendirilmesi koşulları ile şüphelinin zorunlu müdafiliği aynı kural değildir.
| Konum / aşama | Bu dosyada kullanılabilecek temel hak |
|---|---|
| Şüpheli – ifade ve sorgu | İsnadı öğrenme, müdafiyle görüşme, susma, lehe delillerin toplanmasını isteme, tercüman ve usule uygun tutanak güvenceleri. |
| Sanık – kovuşturma | İddianame ve delilleri tartışma, tanığa veya bilirkişiye soru yöneltilmesini isteme, savunma için süre ve hukuka aykırı delile itiraz. |
| Mağdur veya suçtan zarar gören | Soruşturmada delil toplanmasını ve belge örneği isteme; kovuşturmada kanuni koşullarla davaya katılma; ilgili kararlara başvurma. |
| Ölenin yakını | Suçtan doğrudan zarar görme ve katılma ehliyeti somut yakınlık ve menfaatle belirlenir; mirasçılık belgesi tek başına bütün ceza muhakemesi haklarının ölçüsü değildir. |
| Tanık | Doğru beyanda bulunma yükümlülüğü yanında kanuni çekinme ve kendisini/yakınını suçlamama güvenceleri; tehdit durumunda koruma istemi. |
Aşamaya ve sıfata göre haklar
Suç isnadı mahkûmiyet değildir. Savunma hakkı ile mağdurun korunma ve katılma hakları aynı dosyada birlikte gözetilir.
| Sıfat / aşama | Kullanılabilecek temel hak ve dikkat noktası |
|---|---|
| Şüpheli — ifade ve sorgu | İsnadı öğrenme, susma, müdafi seçme ve yardımından yararlanma, lehe delillerin toplanmasını isteme; zorunlu müdafilik koşullarında istem aranmadan görevlendirme. İfade tutanağının içeriğini kontrol etme. CMK m. 147–150. |
| Yakalanan / tutuklanan | Yakalama ve gözaltı işlemlerine başvuru; tutuklamaya itiraz, tahliye ve adli kontrol istemi; yakınlara bildirim, müdafiyle görüşme. Çocuk ve özel koruma hâllerinin ek güvenceleri vardır. |
| Mağdur — soruşturma | Delil toplanmasını isteme, kanuni sınırlarla belge/dosya örneği, koşullarıyla vekil görevlendirilmesi, takipsizliğe itiraz. Cinsel suç/çocuk/özel ihtiyaç hâllerinde m. 236 koruyucu dinleme usulleri. |
| Mağdur / suçtan zarar gören — duruşma | Duruşmadan haberdar edilme; kamu davasına katılma istemi, tanık/delil istemi, koşullarıyla vekil ve kanun yolu. Şikâyetçi olmak ile katılan sıfatı aynı işlem değildir. |
| Tanık | Doğru beyanda bulunma yükümlülüğü; m. 45–48’deki yakınlık, meslek sırrı veya kendisini/yakınlarını ceza soruşturmasına uğratabilecek hususlarda çekinme güvenceleri. Her tanık için genel susma hakkı bulunduğu söylenemez. |
| Yakın / aile üyesi | Yakın sıfatı her başvuruda otomatik taraf yetkisi doğurmaz. Kanuni temsil, ölen mağdurun hakları, tutuklu/hükümlü başvurusu ve CMK m. 262 ve 4675 sayılı Kanun m. 5 gibi özel yetkiler birbirinden ayrılır. |
| Hüküm ve kesinleşme | Gerekçeli kararı ve kanun yolu bildirimini edinme, uygun kanun yoluna süresinde başvurma; kesinleşme sonrasında infaz hesabı ve işlemine yetkili mercide başvurma. |
Hukuki dayanaklar · 3 kaynak
Dayanak: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — süreç, haklar ve kanun yolları · m. 35, 39–42, 45–48, 91, 100–112, 147–156, 172–173, 223, 231, 234–239, 250–253, 260–268, 272–273, 286, 291–294; geçici m. 6; 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu · m. 4–5/A, 15–23, 31–35; 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu · m. 4–6
Hukuki dayanaklar · 5 kaynak
Dayanak: Ceza Muhakemesi Kanunu: savunma, katılma ve kanun yolları · m. 43–50, 63–67, 147–153, 173, 234–239, 267–268, 272–273, 286, 291 ve 294; Ceza Muhakemesi Kanunu: soruşturma ve özel usuller · m. 160, 170–174, 175, 223, 231, 250–253; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — süreç, haklar ve kanun yolları · m. 35, 39–42, 45–48, 91, 100–112, 147–156, 172–173, 223, 231, 234–239, 250–253, 260–268, 272–273, 286, 291–294; geçici m. 6; 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu · m. 4–5/A, 15–23, 31–35; 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu · m. 4–6
Hazırlık ve sonraki adım
Önce olayın zaman çizelgesi, her kişinin fiili ve ölümün tıbbi nedeni birlikte kurulmalıdır. Dosyanın en kritik ayrımı çoğu kez öldürme kastı, yaralama kastı ve taksir arasındadır.
- Delilin aslını saklayın; hukuka aykırı erişim, tanığa yön verme veya dosya belgelerini sosyal medyada yayma delil koruma yöntemi değildir.
- Yakın bakımından soruşturma dosyası numarası, ölüm belgesi ve doğrudan zarar ilişkisinin dayanakları; şüpheli bakımından müdafi ve lehe delil kaynakları ilk hazırlık dosyasını oluşturur.
| Belge / bilgi | Ne için gerekli? |
|---|---|
| Otopsi, kesin adli rapor ve tedavi dosyası | Ölüm nedeni, fiil-netice bağlantısı ve alternatif tıbbi nedenleri değerlendirmek. |
| Kamera, iletişim kayıtları ve olay yeri belgeleri | Saldırının seyri, fail/mağdur konumları ve müdahale imkânını belirlemek. |
| Olay öncesi tehdit, başvuru ve koruma kararları | Kast, hazırlık, nitelikli hâl ve mevcut güvenlik ihtiyacını değerlendirmek. |
| İfade/sorgu ve tutuklama kararları | İsnat edilen madde, deliller, müdafi güvencesi ve başvuru başlangıcını saptamak. |
| Her sanığın ayrı katkısı | Müşterek faillik, azmettirme, yardım etme ve salt bulunma ayrımını yapmak. |
Hukuki dayanaklar · 3 kaynak
Dayanak: Ceza Muhakemesi Kanunu: savunma, katılma ve kanun yolları · m. 43–50, 63–67, 147–153, 173, 234–239, 267–268, 272–273, 286, 291 ve 294; Ceza Muhakemesi Kanunu: soruşturma ve özel usuller · m. 160, 170–174, 175, 223, 231, 250–253; Türk Ceza Kanunu: hayata karşı suçlar ve bağlantılı hükümler · m. 81–85, 87/4 ve 98
Kaynaklar, yürürlük ve hukuk kontrolü
Bu içerik, kaynak listesinde erişim tarihi ayrı gösterilen resmî metinlere dayanır. Son kaynak karşılaştırması 5 Kasım 2026 tarihinde tamamlanmıştır. Kaynağın edinildiği tarih, hükmün yürürlük tarihi ve olayda uygulanacak tarih farklıdır.
Kanun hükümlerinin uygulanmasına ilişkin açıklamalar, olayın hukuki değerlendirilmesini kolaylaştırmak içindir. Delil yeterliliği veya kişiye özgü sonuç ceza, yalnız seçilen bir suç adından çıkarılamaz.
İçtihatlardan yalnız erişilebilen gerekçeler için yararlanılmıştır. Görülmeyen daire, esas veya karar numarası üretilmemiştir. Ortak süre, bireyselleştirme ve infaz açıklamaları ile bu sayfanın özel hükümleri birlikte okunmalıdır.
- Türk Ceza Kanunu: 81. madde5237 sayılı Kanun m. 81Kaynağa erişim: 4 Kasım 20264 Kasım 2026 tarihinde erişilen resmî konsolide tam metinle karşılaştırıldı. Erişim tarihi yürürlük tarihi değildir.
- Türk Ceza Kanunu: sorumluluk ve suçun özel görünüşlerim. 6–7, 20–34, 35–44; 7593 ile değişen m. 31Kaynağa erişim: 4 Kasım 20264 Kasım 2026 tarihinde erişilen resmî konsolide tam metinle karşılaştırıldı. Erişim tarihi yürürlük tarihi değildir.
- Türk Ceza Kanunu: cezanın belirlenmesi ve diğer sonuçlarm. 46–55, 58, 61–63Kaynağa erişim: 4 Kasım 20264 Kasım 2026 tarihinde erişilen resmî konsolide tam metinle karşılaştırıldı. Erişim tarihi yürürlük tarihi değildir.
- Türk Ceza Kanunu: süreler ve takip şartlarım. 66–73 ve 75Kaynağa erişim: 4 Kasım 20264 Kasım 2026 tarihinde erişilen resmî konsolide tam metinle karşılaştırıldı. Erişim tarihi yürürlük tarihi değildir.
- Ceza Muhakemesi Kanunu: koruma tedbirlerim. 90–91, 100–101, 104, 108–109, 116–134Kaynağa erişim: 4 Kasım 20264 Kasım 2026 tarihinde erişilen resmî konsolide tam metinle karşılaştırıldı. Erişim tarihi yürürlük tarihi değildir.
- Ceza Muhakemesi Kanunu: soruşturma ve özel usullerm. 160, 170–174, 175, 223, 231, 250–253Kaynağa erişim: 4 Kasım 20264 Kasım 2026 tarihinde erişilen resmî konsolide tam metinle karşılaştırıldı. Erişim tarihi yürürlük tarihi değildir.
- Ceza Muhakemesi Kanunu: savunma, katılma ve kanun yollarım. 43–50, 63–67, 147–153, 173, 234–239, 267–268, 272–273, 286, 291 ve 294Kaynağa erişim: 4 Kasım 20264 Kasım 2026 tarihinde erişilen resmî konsolide tam metinle karşılaştırıldı. Erişim tarihi yürürlük tarihi değildir.
- Ceza mahkemelerinin görevine ilişkin kanun5235 sayılı Kanun m. 11–14; çocuklara özgü görev hükümleri saklıdırKaynağa erişim: 4 Kasım 20264 Kasım 2026 tarihinde erişilen resmî konsolide tam metinle karşılaştırıldı. Erişim tarihi yürürlük tarihi değildir.
- Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun5275 sayılı Kanun m. 4–5, 99, 105/A, 107–108; ilgili geçici hükümlerKaynağa erişim: 4 Kasım 20264 Kasım 2026 tarihinde erişilen resmî konsolide tam metinle karşılaştırıldı. Erişim tarihi yürürlük tarihi değildir.
- 7550 sayılı değişiklik kanunum. 8: teşebbüs cezaları; m. 13–14: denetimli serbestlik ve tekerrürKaynağa erişim: 4 Kasım 2026
- 7593 sayılı değişiklik kanunum. 2: çocukların ceza sorumluluğu; m. 4: sosyal inceleme; m. 7: çocukların infaz hesabıKaynağa erişim: 4 Kasım 2026
- Yargıtay: öldürme kastı ile yaralama kastının ayrımıSuç vasfı değerlendirmesinde olayın bütünü, hedef gözetme ve eyleme son verme koşulları; somut olaya ilişkin kararKaynağa erişim: 4 Kasım 2026
- Türk Ceza Kanunu: hayata karşı suçlar ve bağlantılı hükümlerm. 81–85, 87/4 ve 98Kaynağa erişim: 4 Kasım 20264 Kasım 2026 tarihinde erişilen resmî konsolide tam metinle karşılaştırıldı. Erişim tarihi yürürlük tarihi değildir.
- 7589 sayılı Kanun: HAGB ve yürürlükm. 15 ve 26; 31 Temmuz 2026 tarihli yayıma bağlı hükümlerKaynağa erişim: 4 Kasım 2026
- 31 Temmuz 2026 tarihli Resmî Gazete7589 sayılı Kanun, Sayı 33326Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026
- 5275 sayılı Kanun: özel ve geçici infaz hükümlerim. 89, 99, 105/A, 107–110; geçici m. 6, 10 ve 11Kaynağa erişim: 4 Kasım 20264 Kasım 2026 tarihinde erişilen resmî konsolide tam metinle karşılaştırıldı. Erişim tarihi yürürlük tarihi değildir.
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — genel hükümlerm. 7, 21–22, 25–32, 35–44, 49–55, 58, 61–75Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026Güncel tam metin, Adalet Bakanlığının kamuya açık belge servisinden edinilmiştir. Erişim tarihi yürürlük tarihi değildir.
- 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — süreç, haklar ve kanun yollarım. 35, 39–42, 45–48, 91, 100–112, 147–156, 172–173, 223, 231, 234–239, 250–253, 260–268, 272–273, 286, 291–294; geçici m. 6Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026Güncel tam metin kontrolü; 7589 sayılı Kanunla değişen m. 231 için yürürlük 31.07.2026. Kanun yolu geçişinde karar tarihi ayrıca önemlidir.
- 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunm. 4, 16–17, 89, 98–101, 105/A, 106–110; geçici m. 6, 9, 10, 11Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026Tam metin kontrolü. Suç tarihi, kesinleşme, kurum statüsü ve iyi hâl birbirinden ayrı değerlendirilir.
- 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunum. 4–5/A, 15–23, 31–35Kaynağa erişim: 4 Kasım 20267593 sayılı Kanunla değişen hükümler ve 18.08.2026 yürürlük tarihi gözetilmiştir.
- 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunum. 4–6Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026
- 7589 sayılı Kanun — HAGB düzenlemesim. 15, 26; CMK m. 231Kaynağa erişim: 4 Kasım 2026Kabul: 16.07.2026; CMK m. 231 bakımından yürürlük: 31.07.2026.
- 7593 sayılı Kanun — çocuklara ilişkin ceza ve infaz değişikliklerim. 2, 6–7, 12; yürürlük hükmüKaynağa erişim: 4 Kasım 2026Kabul: 08.08.2026; yürürlük: 18.08.2026. Ceza sorumluluğu indirimi ile infazda gün sayımı aynı kural değildir.
- 7595 sayılı Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanunm. 1, 3–7, 9 ve 11Kaynağa erişim: 5 Kasım 202618.08.2026 tarihli ve 33344 sayılı Resmî Gazete. Kanunun yürürlüğü ile uygulanmasını başlatan, m. 1’de belirtilen MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanması farklı olaylardır. Bu rehber doğrulanmış bir başlatıcı karar künyesi göstermediğinden otomatik erteleme veya tahliye sonucu üretmez.
Hukuki dayanaklar · 7 kaynak
Dayanak: Türk Ceza Kanunu: 81. madde · 5237 sayılı Kanun m. 81; Türk Ceza Kanunu: sorumluluk ve suçun özel görünüşleri · m. 6–7, 20–34, 35–44; 7593 ile değişen m. 31; Ceza Muhakemesi Kanunu: soruşturma ve özel usuller · m. 160, 170–174, 175, 223, 231, 250–253; Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun · 5275 sayılı Kanun m. 4–5, 99, 105/A, 107–108; ilgili geçici hükümler; 7550 sayılı değişiklik kanunu · m. 8: teşebbüs cezaları; m. 13–14: denetimli serbestlik ve tekerrür; 7589 sayılı Kanun: HAGB ve yürürlük · m. 15 ve 26; 31 Temmuz 2026 tarihli yayıma bağlı hükümler; 7593 sayılı değişiklik kanunu · m. 2: çocukların ceza sorumluluğu; m. 4: sosyal inceleme; m. 7: çocukların infaz hesabı
Kanun metnini inceleyin
Madde 81- (1) Bir insanı kasten öldüren kişi, müebbet hapis cezası ile cezalandırılır.
Arama sonucuna ve madde listesine dön
Süreç, haklar ve hazırlık
Bulunduğunuz aşamadan ilerleyin
Şüpheli ve sanık
İfade, savunma, soruşturma ve yargılama adımları.
Ceza yargılaması süreciKarar ve infaz
Kesinleşme, cezanın infazı ve tahliye aşamaları.
İnfaz rehberini inceleyin