Mal paylaşımı davasında doğru talep, doğru mal ve doğru usul birlikte kurulmalıdır. Boşanma davası açılmış olması, tasfiye alacağının da dava edildiği anlamına gelmez. Görev, yetki, harç, ispat ve geçici koruma ayrı değerlendirilir.
2026’da dava türü bakımından ne değişti?
31 Temmuz 2026’da yürürlüğe giren 7589 sayılı Kanun, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun belirsiz alacak davasını düzenleyen 107. maddesini kaldırmıştır. Güncel 109. maddenin dördüncü fıkrası, kısmi davada bir kez, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmadan, tahkikatın sonuna kadar talep artırımına izin verir. Artırılan kısım bakımından zamanaşımı dava tarihinden kesilmiş sayılır. [2, 5]
7589 sayılı Kanun’un geçici 1. maddesinin onuncu fıkrası, yürürlükten kaldırılmadan önce açılmış davalar için eski 107. maddenin uygulanmasını sürdürür. Bu nedenle mevcut dosya ile yeni dava aynı açıklamaya tabi tutulmamalıdır. Yeni düzenlemenin zamanaşımı sonucu, faiz ve yeni mal ekleme sorunlarını kendiliğinden çözmez.
Dava dosyasının temel yapısı
| Bölüm | Açıklanması gereken husus |
|---|---|
| Dönem | Evlilik, sözleşme, boşanma davası ve kesinleşme |
| Mal listesi | Kimlik, sahip, edinim ve finansman |
| Talep | Alacak türü, her mal için istenen tutar, faiz |
| Delil | Her iddiayla bağlantılı belge ve kurum kaydı |
| Koruma | Somut tehlike, hedef mal, ölçülülük ve teminat |
Harç ve giderler nasıl planlanır?
Parasal talep için değer üzerinden harç, gider avansı ve gerekli bilirkişi incelemesi gündeme gelir. Sabit bir “mal paylaşımı davası ücreti” bütün dosyaları açıklamaz. Taşınmaz, şirket ve hesap incelemesinin kapsamı maliyeti değiştirir. Adli yardım şartları oluşmuşsa buna ilişkin gelir ve gider belgeleriyle başvuru yapılabilir.
Boşanma henüz kesinleşmediyse ne olur?
Tasfiye davasının açılması ile esası hakkında hüküm kurulması ayrıdır. Boşanma sonucunun bekletici mesele yapılması gerekebilir. Tasfiye talebi, boşanmanın reddi veya farklı biçimde sona ermesi ihtimaline göre de değerlendirilmelidir. Dilekçenin adı değil, ileri sürülen olaylar ve istenen sonuç belirleyicidir.
Mal rejimi davası nasıl açılır?
Eşlerden biri kısıtlıysa davayı kim yürütür?
Kısıtlı eş adına vasi dava takip edebilir; ancak Türk Medeni Kanunu madde 462/8 uyarınca acele hâller dışında dava açma, sulh olma, tahkim ve konkordato için vesayet makamının izni gerekir. Mal rejimi sözleşmesi ve miras paylaşımı gibi işlemlerde de özel izin hükümleri vardır. Vasi ile kısıtlının veya iki eşin menfaati çatışıyorsa temsil kayyımı gerekebilir. İzinsiz feragat/sulh veya eksik temsil, işlemin geçerliliğini ve kesin hükmü etkileyebilir.
Dava hangi aşamalardan geçer?
| Aşama | Yapılan işlem | Kritik kontrol |
|---|---|---|
| Dosya hazırlığı | Rejim/tarih matrisi, mal ve borç envanteri, kayıt ve tedbir analizi | Mal kaçırma riski ile süreler bekletilmemeli |
| Dava açılışı | Talep türü, miktar, harç, faiz, delil ve tedbir sunulur | Her mal ve hukukî sebep mümkün olduğunca somutlaştırılmalı |
| Dilekçeler | Cevap, cevaba cevap, ikinci cevap ve varsa karşı dava | Yeni vakıa ve talep için usul süreleri korunmalı |
| Ön inceleme | Dava şartları, ilk itirazlar, uyuşmazlık noktaları ve deliller belirlenir | Eksik kurum kayıtları ve bekletici sorun talepleri açıkça tutanağa geçirilmeli |
| Tahkikat | Tapu, banka, şirket, vergi ve diğer kayıtlar toplanır; tanık ve keşif yapılabilir | Kayıtların dönem ve hesap bazında tam gelip gelmediği denetlenmeli |
| Bilirkişi | Hukuk, finans, şirket, gayrimenkul, aktüerya veya bilişim uzmanlığına göre rapor alınır | Hukukî nitelendirme hâkime aittir; hesap varsayımları tek tek sınanmalı |
| Hüküm | Alacak, faiz, yargılama gideri ve vekâlet ücreti karara bağlanır | Talep aşımı, eksik hüküm ve infaz kabiliyeti kontrol edilmeli |
| Kanun yolu | Şartları varsa istinaf ve temyiz | Aleyhe hesap, delil reddi ve gerekçe eksikliği somutlaştırılmalı |
| İcra/ödeme | Para alacağı, aynen ödeme, erteleme, teminat ve yabancı ülkede icra değerlendirilir | Hükmün kesinleşme ve infaz koşulları bölüm bazında incelenmeli |
Bu aşamalar için sabit bir sonuç süresi yoktur. Boşanmanın kesinleşmesi, yabancı ülke araştırması, şirket değerlemesi, üçüncü kişi davaları, bilirkişi sayısı ve kanun yolları toplam süreyi belirler.
Adli yardım istenebilir mi?
Yargılama giderlerini ödeme gücünden yoksun olan kişi, Hukuk Muhakemeleri Kanunu madde 334 ve devamındaki koşullarla adlî yardım isteyebilir. Talep yalnız gelir beyanına bırakılmamalı; malvarlığı, gelir, gider, bakmakla yükümlü olunan kişiler ve davanın açıkça dayanaksız olmadığını gösteren belgeler sunulmalıdır. Adlî yardım, karşı tarafa ödenecek borcu veya dava sonunda doğabilecek bütün mali sonuçları otomatik olarak ortadan kaldırmaz.
Mal rejimi davası nasıl açılır?
Dava boşanma davasıyla birlikte mi, ayrı mı açılmalıdır?
Her iki yol da mümkündür. Boşanma dilekçesinde ayrı bir talep sonucu ve gerekli harçla ileri sürülen mal rejimi talebi genellikle tefrik edilir. Ayrı dava açılmışsa boşanma kararının kesinleşmesi bekletici sorun yapılır. Strateji; tedbir ihtiyacı, zamanaşımı, delillerin kaybolma riski, harç ve yargılamanın yönetimi birlikte değerlendirilerek seçilmelidir.
Dava şartı arabuluculuk var mıdır?
Mal rejiminin tasfiyesinden doğan aile hukuku alacakları için genel bir zorunlu arabuluculuk dava şartı yoktur. Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebildiği uyuşmazlıklarda ihtiyari arabuluculuk değerlendirilebilir. Aile içi şiddet iddiasını içeren uyuşmazlıklar 6325 sayılı Kanun kapsamında arabuluculuğa elverişli değildir. Taşınmaz devrinin şekli ve üçüncü kişi hakları ayrıca gözetilir. Bir dosyada ticari, iş veya başka dava şartına tabi bağımsız talepler de bulunuyorsa her talebin rejimi ayrıca incelenir.
Görevli mahkeme neresidir?
4787 sayılı Kanun uyarınca mal rejiminin tasfiyesi uyuşmazlıklarında aile mahkemesi görevlidir. Aile mahkemesi bulunmayan yerde asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla yargılama yapar. Üçüncü kişiyle muvazaa, tapu iptali, ortaklığın giderilmesi veya istihkak gibi taleplerde görev aynı olmayabilir.
Yetkili mahkeme nasıl belirlenir?
Türk Medeni Kanunu madde 214’e göre:
- Mal rejimi ölümle sona ermişse ölenin son yerleşim yeri mahkemesi
- Boşanma, evliliğin iptali veya hâkim kararıyla mal ayrılığına geçiş söz konusuysa bu davalarda yetkili mahkeme
- Diğer hâllerde davalı eşin yerleşim yeri mahkemesi
yetkilidir. Yabancılık unsuru, karşı dava veya üçüncü kişi davası yetki incelemesini değiştirebilir.
Dava hangi aşamalardan geçer?
| Aşama | Yapılan işlem | Kritik kontrol |
|---|---|---|
| Dosya hazırlığı | Rejim/tarih matrisi, mal ve borç envanteri, kayıt ve tedbir analizi | Mal kaçırma riski ile süreler bekletilmemeli |
| Dava açılışı | Talep türü, miktar, harç, faiz, delil ve tedbir sunulur | Her mal ve hukukî sebep mümkün olduğunca somutlaştırılmalı |
| Dilekçeler | Cevap, cevaba cevap, ikinci cevap ve varsa karşı dava | Yeni vakıa ve talep için usul süreleri korunmalı |
| Ön inceleme | Dava şartları, ilk itirazlar, uyuşmazlık noktaları ve deliller belirlenir | Eksik kurum kayıtları ve bekletici sorun talepleri açıkça tutanağa geçirilmeli |
| Tahkikat | Tapu, banka, şirket, vergi ve diğer kayıtlar toplanır; tanık ve keşif yapılabilir | Kayıtların dönem ve hesap bazında tam gelip gelmediği denetlenmeli |
| Bilirkişi | Finans, şirket, gayrimenkul, aktüerya veya bilişim uzmanlığına göre rapor alınır | Hukukî nitelendirme hâkime aittir; hesap varsayımları tek tek sınanmalı |
| Hüküm | Alacak, faiz, yargılama gideri ve vekâlet ücreti karara bağlanır | Talep aşımı, eksik hüküm ve infaz kabiliyeti kontrol edilmeli |
| Kanun yolu | Şartları varsa istinaf ve temyiz | Aleyhe hesap, delil reddi ve gerekçe eksikliği somutlaştırılmalı |
| İcra/ödeme | Para alacağı, aynen ödeme, erteleme, teminat ve yabancı ülkede icra değerlendirilir | Hükmün kesinleşme ve infaz koşulları bölüm bazında incelenmeli |
Harç, bilirkişi ve yargılama giderleri nasıl planlanmalıdır?
Mal rejimi alacağı para ile ölçülebildiği için harç ve karşı vekâlet ücreti riski talep miktarıyla bağlantılıdır. Başlangıçtaki harç, talep artırımı/ıslah harcı, tebligat ve müzekkere giderleri, keşif ve farklı uzmanlık alanlarına ait bilirkişi ücretleri ayrı kalemlerdir. Yıllık tarifeler değiştiğinden ana makalede sabit rakam verilmemeli; dava açılacağı tarihte yürürlükte olan Harçlar Kanunu tarifesi, gider avansı tarifesi, bilirkişilik tarifesi ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi resmî kaynaklardan kontrol edilmelidir.
Güncel kontrol için Adalet Bakanlığı Bilirkişilik Asgari Ücret Tarifeleri ile Türkiye Barolar Birliği Avukatlık Asgari Ücret Tarifeleri kullanılabilir. Bunlar müvekkille serbestçe kararlaştırılacak avukatlık ücretini, somut gider avansını veya mahkemenin takdir edeceği bilirkişi ücretini tek başına göstermez.
Talebin gereğinden yüksek kurulması yalnız ek harç değil, reddedilen bölüm yönünden karşı vekâlet ücreti ve yargılama gideri riski yaratabilir. Gereğinden düşük veya yanlış dava türüyle kurulması ise zamanaşımı, talep artırımı ve eksik hüküm riski doğurabilir.
Dava dilekçesinde hangi talepler açıkça yazılmalıdır?
Dilekçe, yalnız “malların yarısının verilmesi” şeklinde kurulmamalıdır. En azından:
- Evlilik, boşanma ve mal rejimi tarihleri
- Bilinen her malın ayırt edici kaydı
- Malın edinim tarihi ve ileri sürülen finansman kaynağı
- Katılma, değer artış payı, katkı, denkleştirme, iade veya aynî hakkın hukukî sebebi
- Bilinmeyen kayıtların hangi kurumdan isteneceği
- Dava türü ve başlangıç talep miktarı
- Faiz, tedbir ve yargılama gideri talepleri
- Karşılıksız devir, üçüncü kişi ve eklenecek değer vakıaları
somutlaştırılmalıdır.
Sonradan yeni mal eklenebilir mi?
Talep sonucunda veya vakıalarda hiç yer almayan bağımsız bir malvarlığı kaleminin yargılamanın ileri aşamasında yalnız ıslahla eklenebileceği varsayılmamalıdır. İddia ve savunmanın genişletilmesi yasağı, karşı tarafın açık muvafakati, tam/kısmî ıslah, ek dava ve birleştirme seçenekleri dosyaya göre incelenir. Bu nedenle dava öncesi malvarlığı araştırması ve dilekçede kayıtların somutlaştırılması kritik önemdedir.
Sık sorulan sorular
Mal paylaşımını boşanma dosyasında mı, ayrı bir davada mı istemeliyim?
Mal rejimi alacağı, boşanma kararının kendiliğinden hükme bağlanan bir sonucu değildir. Ayrı bir talep, vakıa anlatımı ve alacak için gereken harç gerekir. Aynı dilekçede ileri sürülmüş olsa bile tasfiye talebi ayrılabilir; boşanma henüz kesinleşmemişse sonucu beklenebilir. Boşanma dilekçesinde yalnız “haklarım saklıdır” yazılması alacak davası açıldığı anlamına gelmez.
Boşanma dosyasından ayrılan mal paylaşımı davasında yeniden delil sunulabilir mi?
Dosyanın ayrılması, geçmiş bütün usul işlemlerini sıfırlamaz. Süresinde gösterilmiş deliller ayrılan dosyaya aktarılmalı; yeni delilin hangi vakıayı ispatladığı açıklanmalıdır. Sonradan delil sunulması Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun süre, iddia ve savunmanın genişletilmesi ile gecikmiş delil kurallarına tabidir. Ayrılma kararı, tarafın kaçırdığı bütün süreleri yeniden başlatan genel bir imkân değildir.
Eşlerin birbirine açtığı mal paylaşımı davaları birlikte görülebilir mi?
Davalar arasında bağlantı varsa birleştirme değerlendirilebilir. Ancak her eş kendi alacağını, dayandığı malları ve vakıaları usulüne uygun ileri sürmelidir. Aynı kişiler arasındaki her dava mutlaka birleştirilmez. Görev, yetki, dava aşaması ve 2026’da değişen birleştirme hükümleri kontrol edilir. Birleştirme, karşı tarafın ayrı talep etmediği bir alacağın kendiliğinden hükme bağlanmasını sağlamaz.
Mal paylaşımı dilekçesinde hangi taleplerin açıkça yazılması gerekir?
Her malın kimliği, edinme tarihi, para kaynağı, yapılan katkı, alacağın talep edilen tutarı ve faiz istemi açıkça yazılmalıdır. Koruma gerekiyorsa tedbirin konusu ve gerekçesi ayrıca belirtilir. Birden çok alacak veya mal varsa tutarlar ve olaylar ayrıştırılır. Hâkimin hukuki nitelendirme yetkisi, dilekçede bulunmayan olayları ya da istenmeyen bir sonucu kendiliğinden eklemesini sağlamaz.
Mal paylaşımı uyuşmazlığına hangi mahkeme bakar?
Eşler arasındaki mal rejimi tasfiyesi uyuşmazlığı aile mahkemesinde görülür. Aile mahkemesinin bulunmadığı yerde görevlendirilen asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla görev yapar. Aynı olayla bağlantılı olsa da üçüncü kişiye karşı muvazaa veya ortaklığın giderilmesi gibi taleplerde görev ayrıca belirlenir. Mahkeme seçimi yalnız tarafların evli veya eski eş olmasına dayanmaz.
Mal paylaşımı davasını hangi şehirde açabilirim?
Ölümle sona ermede ölen eşin son yerleşim yeri; boşanma, iptal veya mahkeme kararıyla mal ayrılığında bu davalar için yetkili mahkeme esas alınır. Diğer hâllerde davalı eşin yerleşim yeri dikkate alınır. Bu kurallar Türk Medeni Kanunu’nun 214. maddesinde düzenlenir. Taşınmazın bulunduğu yer, her para alacağı davasında kendiliğinden tek yetkili yer değildir.
Malın değerini bilmiyorsam 2026’da hangi dava türünü kullanabilirim?
9 Ekim 2026 itibarıyla yeni açılacak davalar için önceki “belirsiz alacak davası” anlatımı kullanılmamalıdır. 7589 sayılı Kanun ile Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 107. maddesi kaldırılmış; 109. maddeye kısmi davada özel talep artırımı eklenmiştir. Değeri henüz belirlenemeyen alacakta talebin kapsamı, başlangıç tutarı ve artırım zamanı bu yeni kurala göre kurulmalıdır. Önceden açılmış davalarda geçiş hükmü ayrıca uygulanır.
Mal paylaşımı alacağının yalnız bir bölümünü dava etmek mümkün mü?
Bölünebilir alacağın bir kısmı dava edilebilir. Güncel 109. maddenin dördüncü fıkrası, aynı davada bir kez ve tahkikatın sonuna kadar talep artırımı imkânı verir; artırılan bölüm için zamanaşımı dava tarihinden kesilmiş sayılır. Bu kural, her malın veya yeni bir alacağın sınırsız eklenmesi demek değildir. Talep kapsamı, harç ve faiz ayrıca incelenir.
Dilekçede alacağın adını yanlış yazmak davanın sonucunu nasıl etkileyebilir?
Hâkim hukuku kendiliğinden uygular; tarafın alacağın adını yanlış kullanması her durumda davayı kaybettirmez. Ancak hâkim ileri sürülmeyen vakıaları ekleyemez veya talep edilmeyen farklı bir sonucu veremez. Bu nedenle edinim tarihi, katkı, kaynak ve istenen tutar açık olmalıdır. Hukuki adlandırmadaki düzeltme ile yeni mal veya yeni alacak ileri sürülmesi farklı usul meseleleridir.
Dava açarken yalnız bildiğim veya seçtiğim mallar için talepte bulunabilir miyim?
Bilinen veya seçilen mallar üzerinden talep kurulabilir; ancak bunun kısmi alacak davasından farkı vardır. Bir malı hiç talep kapsamına almamakla o mala ilişkin alacağın yalnız bir bölümünü istemek aynı değildir. Sonradan yeni mal eklenmesi iddianın genişletilmesi, ıslah veya ayrı dava bakımından incelenir. Saklı tutma kaydı her usul engelini ortadan kaldırmaz.
Karşı dava açmayan eşin alacağı da kendiliğinden hesaplanır mı?
Hâkim her iki eşin bütün bağımsız alacaklarına talep olmadan karar vermez. Davalı kendi lehine hüküm kurulmasını istiyorsa karşı dava veya ayrı dava gerekebilir. Buna karşılık takas savunması ve 236. maddede düzenlenen karşılıklı alacak hesabı farklı işlev görür. Savunma ile bağımsız tahsil talebi ayrılmalı; ileri sürülen olgular ve tutarlar açıklaştırılmalıdır.
Bilirkişi hesabı talep ettiğim tutardan yüksek çıkarsa hangi usul yolları incelenir?
Mahkeme talep sonucunu aşamaz. Yeni kısmi davalarda 109. maddenin dördüncü fıkrasındaki bir kez ve tahkikat sonuna kadar artırım imkânı değerlendirilir; gerekli harç tamamlanır. 31 Temmuz 2026 öncesinde açılmış belirsiz alacak davalarında geçiş hükmü gereği eski düzen ayrıca önemlidir. Bilirkişi raporunun yüksek çıkması, talebin kendiliğinden yükseldiği anlamına gelmez.
Katkı payı davasında başvurulacak mahkeme nasıl belirlenir?
Evlilikte uygulanan mal rejiminden doğan katkı uyuşmazlıkları aile mahkemesinin görev alanındadır. Nişanlılık veya evlilik dışı ortak yatırımın dayandığı borç ilişkisi ise aynı görev kuralına otomatik tabi olmaz. Davanın başlığına “katkı payı” yazılması görev sorununu çözmez. Olayların zamanı, tarafların ilişkisi ve talebin hukuki sebebi birlikte incelenmelidir.
Katkı payı davasında davalının da alacak istemesi için karşı dava gerekir mi?
Davalı yalnız davanın reddini istiyorsa savunma yapar; kendisi lehine bağımsız alacağa hükmedilmesini istiyorsa karşı dava veya ayrı dava değerlendirilir. Takas savunmasının işlevi farklıdır ve şartları ayrıca aranır. “Ben de para ödedim” beyanı her durumda tahsil talebine dönüşmez. Süre, harç, vakıalar ve karşı alacağın tutarı açık kurulmalıdır.
Katkı payı alacağının bir bölümü için dava açmak mümkün mü?
Bölünebilir katkı payı alacağının bir kısmı dava edilebilir. Güncel kısmi dava hükümleri talep artırımının zamanını, bir defalık imkânı ve zamanaşımı etkisini düzenler. Dava konusu edilen mal ve katkı ile başlangıç tutarı açıkça gösterilmelidir. Talep artırımının faiz, harç ve yeni vakıa ileri sürme bakımından bütün sonuçları aynı değildir.
İlgili yazılar
- Boşanmada Mal Paylaşımı Nasıl Yapılır? Mal Rejimi Davaları Rehberi
- Boşanmada Mal Kaçırma Nasıl Önlenir? İhtiyati Tedbir ve Üçüncü Kişiye Devir
- Mal Paylaşımı Davasında Malvarlığı Nasıl Araştırılır? Banka, Tapu ve Diğer Deliller
- Mal Paylaşımı Davasında Zamanaşımı: Başlangıç Tarihi ve Hak Kaybı Riskleri
- Mal Paylaşımında Ekonomik Şiddet ve Güvenli Belge Toplama: Haklar Nasıl Korunur?
Görüşmeye hazırlık belgeleri
Malvarlığınızı ve borçlarınızı ayrı kaydetmek, olay tarihlerini düzenlemek ve eksik belgeleri belirlemek için malvarlığı ve borç envanteri, olay ve ödeme tarihleri çizelgesi ve ilk avukat görüşmesine hazırlık formu kullanılabilir. Bu çalışma belgeleri kendiliğinden dava veya hukuki süre hesabı oluşturmaz.
Bu yazı genel hukuki bilgilendirme içindir. Somut uyuşmazlıkta olay tarihleri, belgeler, talep türü ve süreler birlikte değerlendirilir.
Kaynakça
- 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu
- 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanun
- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu
- 7589 sayılı Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun