Hukuk Sözlüğü

Anonim şirket, esas sermayesi paylara bölünen ve borçlarından yalnızca kendi malvarlığıyla sorumlu olan sermaye şirketidir. Türk Ticaret Kanunu'nun 329 ve devamı maddelerinde düzenlenir. Pay sahipleri kural olarak yalnız taahhüt ettikleri sermaye payını ödemekle yükümlüdür ve şirket borçlarından kişisel olarak sorumlu tutulmaz. Başlıca organları genel kurul ve yönetim kuruludur; tek pay sahibiyle kurulabilir ve kanunen yasak olmayan her türlü ekonomik amaç için faaliyet gösterebilir.

Poliçe bedelinin tamamının veya bir kısmının ödenmesini aval vererek güvenceye alan kişidir.

Ticari faaliyetlerinde gerekli öngörü, dikkat ve özeni göstermesi beklenen tacirdir.

Birleşme, iki veya daha fazla ticaret şirketinin malvarlıklarını tek bir şirkette bir araya getirdiği ve devrolunan şirketin ortaklarının devralan şirketin ortağı olduğu şirketler hukuku işlemidir. Türk Ticaret Kanunu'nun 134 ve devamı maddelerinde düzenlenir. Devralma veya yeni kuruluş şeklinde yapılabilir; ticaret siciline tescille geçerlilik kazanır ve devrolunan şirket sona erer.

Geminin gemi adamlarıyla birlikte işletilmesi hizmeti üstlenilmeksizin, belirli süre ve kira bedeli karşılığında kiracının kullanımına bırakıldığı gemi kira sözleşmesidir.

Bölünme, bir sermaye şirketinin veya kooperatifin malvarlığının tamamını ya da bir bölümünü, karşılığında pay verilmek üzere başka şirketlere devrettiği şirketler hukuku işlemidir. Türk Ticaret Kanunu'nun 159 ve devamı maddelerinde düzenlenir. Tam bölünmede bölünen şirket sona erer; kısmi bölünmede varlığını sürdürür. Paylar bölünen şirketin ortaklarına ya da kısmi bölünmede şirketin kendisine verilir.

Kişinin hayatı, kazaya uğraması, hastalığı veya sağlık giderleri gibi kişiye ilişkin rizikolara karşı yapılan sigortalar grubudur.

Deniz ticaretinde geminin belirli süre veya yolculuk için tahsisine ilişkin sözleşmelerde kullanılan terimdir.

Sigortalının kaza sonucu ölümü, geçici veya sürekli engelliliği ya da iş göremezliği için prim karşılığında teminat sağlayan sigortadır.

Genel kurul, anonim ve limited şirketlerde ortakların şirket işlerine ilişkin haklarını kullandıkları ve kanunla kendisine bırakılan temel kararları aldıkları organdır. Türk Ticaret Kanunu'nda anonim şirket için 407, limited şirket için 616 ve devamı maddelerinde düzenlenir. Esas sözleşmenin değiştirilmesi, yönetim organının seçimi ve ibrası ile finansal tabloların onayı gibi yetkiler genel kurula aittir ve devredilemez.

Haksız rekabet, rakipler arasındaki veya tedarikçilerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen, aldatıcı ya da dürüstlük kuralına başka biçimde aykırı davranış ve ticari uygulamaları ifade eder. Türk Ticaret Kanunu'nun 54 ve devamı maddelerinde düzenlenir. Kötüleme, yanıltıcı açıklama, karıştırılmaya yol açma, iş sırlarının ifşası ve sözleşmeyi ihlale yöneltme başlıca örneklerdir; tespit, men, eski hâle getirme ve tazminat davalarına konu olabilir.

Pay senedinin belirli bir kişi adına düzenlenmediği anonim şirket payı türüdür.

Sigortacının prim karşılığında, sigortalının ölümü veya hayatta kalması hâlinde sigorta bedelini sigorta ettirene ya da belirlenen kişiye ödemeyi üstlendiği sigortadır.

Şirket ortaklığı bakımından, kanun ve esas sözleşmeye göre dağıtılmasına karar verilen kârdan pay sahibine düşen tutardır.

Ticari muhasebe bakımından, gerçekleşmesi şüpheli yükümlülükler ve askıdaki işlemlerden doğabilecek muhtemel kayıplar için ayrılan tutarlardır.

Limited şirket, esas sermayesi ortakların esas sermaye paylarının toplamından oluşan ve en çok elli ortakla kurulabilen sermaye şirketidir. Türk Ticaret Kanunu'nun 573 ve devamı maddelerinde düzenlenir. Ortaklar kural olarak şirket borçlarından sorumlu değildir; taahhüt ettikleri sermaye payını ödemek ve şirket sözleşmesindeki ek ödeme ve yan edim yükümlülüklerini yerine getirmekle yükümlüdür. Kamu alacakları bu kuralın önemli bir istisnasıdır.

Bir mala ilişkin rizikonun gerçekleşmemesinde ekonomik menfaati bulunan kişinin bu menfaatini güvence altına aldığı sigortadır.

Şirkete para olarak konulması veya ödenmesi taahhüt edilen sermayedir.

Şirketin dağıtımına karar verdiği kâr payının pay sahibine para olarak ödenmesidir.

Anonim şirkette belirli kişi adına düzenlenen pay veya pay senedidir.