HUKUK SÖZLÜĞÜ
Siber suç
Siber suç, bilişim sistemlerine ve bu sistemlerdeki verilere yönelen ya da bilişim sistemleri araç olarak kullanılarak işlenen suçları anlatan genel bir terimdir. Türk Ceza Kanununda bu adla ayrı bir suç tipi yoktur; temel hükümler 5237 sayılı Kanunun “Bilişim Alanında Suçlar” bölümündeki m. 243–245/A'dır. Bilişim sistemleri kullanılarak işlenen hırsızlık ve dolandırıcılık ise hırsızlık ve dolandırıcılık suçlarının nitelikli hâlleri olarak daha ağır cezalandırılır.
Kapsam
Türk Ceza Kanununun bilişim alanındaki suçları şunlardır: bir bilişim sistemine hukuka aykırı olarak girme veya orada kalmaya devam etme ve sistemdeki veri nakillerini teknik araçlarla hukuka aykırı olarak izleme (m. 243); sistemin işleyişini engelleme veya bozma, verileri bozma, yok etme, değiştirme ya da erişilmez kılma (m. 244); başkasına ait banka veya kredi kartını rızası olmadan kullanma ve sahte kart üretme veya kullanma (m. 245); bu suçlar için yapılmış cihaz, program veya şifreleri imal etme, satma veya bulundurma (m. 245/A). Bu suçlardan yarar sağlayan tüzel kişiler hakkında güvenlik tedbirlerine hükmolunur (m. 246). Hırsızlık ve dolandırıcılığın bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle işlenmesi nitelikli hâl sayılır (m. 142/2-e, 158/1-f). 7545 sayılı Siber Güvenlik Kanunu da, veri sızıntısıyla siber uzayda yer alan kişisel veya kritik kamu hizmetine ilişkin kurumsal verileri izinsiz erişime açma, paylaşma veya satışa çıkarma gibi ayrı suç tipleri öngörür (m. 16).
Uygulamadaki önemi
Siber suçlarda delil çoğunlukla dijitaldir; şüphelinin bilgisayar ve kayıtlarında arama, kopyalama ve el koyma Ceza Muhakemesi Kanunu m. 134'teki koşullara bağlıdır. Saldırıya uğrayan şirket için kayıtların (log) korunması ve olayın belgelenmesi önem taşır; kişisel veriler başkalarınca ele geçirilmişse veri sorumlusu durumu en kısa sürede ilgililere ve Kişisel Verileri Koruma Kuruluna bildirmekle yükümlüdür (6698 sayılı Kanun m. 12/5). Haksız menfaat amacıyla banka, ödeme veya kripto varlık hesabını dolandırıcılıkta kullanılmak üzere başkasına veren kişi de iştirakten sorumlu tutulabilir; iştirakin bu katkıyla sınırlı kaldığı hâl için ceza indirimi öngörülmüştür (TCK m. 158/4). Sanal Ortamda İşlenen Suçlar Sözleşmesinin onaylanması 6533 sayılı Kanunla uygun bulunmuştur.
Karıştırılan kavramlar
Siber suç, siber olay ve siber saldırıyla karıştırılmamalıdır. 7545 sayılı Kanun siber olayı bilişim sistemlerinin veya verinin gizlilik, bütünlük ya da erişilebilirliğinin ihlali, siber saldırıyı ise bu nitelikleri ortadan kaldırmak amacıyla kasıtlı olarak yapılan işlemler olarak tanımlar (m. 3); her siber olay suç oluşturmaz, suç için fiilin kanunda suç olarak tanımlanmış olması gerekir. Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak kaydedilmesi veya ele geçirilmesi ise bilişim suçlarından ayrı olarak Türk Ceza Kanunu m. 135–136'da düzenlenir; aynı olay her iki gruptaki suçları birlikte gündeme getirebilir.
Kaynaklar ve kapsam
- T.C. Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi — 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu · m. 142/2-e, 158/1-f, 158/4, 243–246(erişim: 24 Eylül 2026)
- T.C. Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi — 7545 sayılı Siber Güvenlik Kanunu · m. 3, 16(erişim: 24 Eylül 2026)
- Resmî Gazete — 6533 sayılı Sanal Ortamda İşlenen Suçlar Sözleşmesinin Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun · m. 1(erişim: 24 Eylül 2026)
Açıklama genel bilgilendirme içindir; somut olay ayrıca değerlendirilmelidir.