Yatırım yoluyla ikamet izni nedir ve hukuki dayanağı nedir?
11994 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, Türkiye’de çalışmayan ve Karar’ın ekindeki tutarlara uygun yatırım yapacak yabancılar için ikamet izninin süresini ve kabul edilen yatırım biçimlerini düzenlemektedir. Karar’ın dayanağı 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu’nun 31. maddesi; özellikle birinci fıkrasının (j) bendi ve beşinci fıkrasıdır. Düzenleme, yatırım yoluyla istisnai Türk vatandaşlığından farklıdır: başvurucunun hukuki konumu ikamet izni bakımından değerlendirilir.
Bu sistemin uluslararası yatırım yoluyla ikamet (residency by investment) modelleriyle kavramsal benzerliği bulunsa da, başvuru koşulları yalnızca Türkiye’de yürürlükte bulunan mevzuat uyarınca belirlenir. “Golden Visa” ifadesi Karar’da adı konulan ayrı bir izin türü değildir.
Yatırım yoluyla ikamet izni için ne kadar yatırım yapılmalı?
| Asgari yatırım | Karar’da öngörülen ikamet izni | Yatırımın korunması / sistemde kalma |
|---|---|---|
| 150.000 ABD doları veya karşılığı döviz | 3 yıl | 1,5 yıl (18 ay) |
| 200.000 ABD doları veya karşılığı döviz | 5 yıl | 2,5 yıl (30 ay) |
Tablodaki tutarlar ve izin süreleri Karar’ın ekindeki listede yer alıyor. Koruma süreleri, Karar’ın 2. maddesinde yatırımın veya ilgili sistemde kalışın ikamet izni süresinin yarısı kadar devam etmesi şartından hesaplanıyor. Karar iki parasal eşik öngörmektedir; ek listede ayrı bir Türk lirası tutarı bulunmamaktadır.
150.000 ABD doları yatırımla üç yıllık ikamet izni
Bu seçenek için uygun yatırımın en az 150.000 ABD doları veya karşılığı döviz tutarında olması ve yetkili kurum tarafından tespit edilmesi gerekir. Üç yılın yarısı olan 18 ay boyunca ilgili yatırımın korunması ya da bireysel emeklilik seçeneğinde sistemde kalınması öngörülmektedir.
200.000 ABD doları yatırımla beş yıllık ikamet izni
Bu seçenekte asgari yatırım 200.000 ABD doları veya karşılığı dövizdir. İlgili yatırımın korunması veya bireysel emeklilik sisteminde kalınması gereken dönem 30 aydır. Yatırım tutarının tek başına tamamlanması, yatırımın tespiti ve ikamet izninin idarece düzenlenmesi aşamalarını ortadan kaldırmaz.
Hangi yatırım türleri kabul ediliyor ve hangi kurum tespit ediyor?
Karar’ın 2. maddesinde dört finansal yatırım yöntemi ve bu yöntemleri tespit edecek kurumlar ayrı ayrı sayılmıştır.
Türkiye’de faaliyet gösteren bankalarda mevduat
Yabancı yatırımcı, gerekli tutarı Türkiye’de faaliyet gösteren bankalara yatırabilir. Mevduatın ikamet izni süresinin yarısı süresince tutulması gerekmektedir. Bu yatırımın gerçekleştiğinin tespiti Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) tarafından yapılır.
Devlet borçlanma araçları
Yatırımcı, gerekli tutarda devlet borçlanma aracı satın alabilir. Araçların ikamet izni süresinin yarısı süresince elde tutulması gerekir. Yatırımın tespiti Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından gerçekleştirilir.
Gayrimenkul yatırım fonu veya girişim sermayesi yatırım fonu
Yatırım, gayrimenkul yatırım fonu katılma payı ya da girişim sermayesi yatırım fonu katılma payı satın alınarak gerçekleştirilebilir. Katılma paylarının izin süresinin yarısı süresince tutulması şarttır. Yetkili tespit kurumu Sermaye Piyasası Kurulu (SPK)’dur.
Gayrimenkul yatırım fonu ile doğrudan taşınmaz satın alınması farklıdır
Karar, gayrimenkul yatırım fonu katılma payını saymaktadır. Doğrudan konut, villa, arsa veya işyeri satın alınması bu dört yatırım seçeneğinden biri olarak yer almamaktadır. Taşınmaz sahipliğine dayalı diğer ikamet izinleri varsa bunlar ayrı hukuki hükümler uyarınca değerlendirilir; bu Karar’a otomatik olarak dahil edilmez.
Girişim sermayesi yatırım fonu katılma payı
Bu seçenek, girişim sermayesi yatırım fonundaki katılma payının edinilmesine ilişkindir. Karar’da doğrudan herhangi bir şirkete sermaye konulması, fon katılma payıyla aynı yöntem olarak sayılmamıştır.
Bireysel emeklilik sistemi
Yatırımcı, gerekli katkı payını bireysel emeklilik sistemine yatırabilir. Ancak katılımın, Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) tarafından kapsamı belirlenen emeklilik planları içinde olması ve ikamet izni süresinin yarısı boyunca sistemde kalınması gerekir. Yatırımın gerçekleştiğini tespit edecek kurum da SEDDK’dır.
Yatırımın korunması neden şarttır?
Karar, mevduatın, devlet borçlanma araçlarının ve fon katılma paylarının ilgili ikamet süresinin yarısı boyunca tutulmasını; bireysel emeklilik bakımından ise aynı oranda sistemde kalınmasını şart koşmaktadır. Dolayısıyla yalnız yatırımın bir gün için gerçekleştirilmiş olması yeterli değildir.
Karar, yatırımın erken çekilmesi veya finansal araçların değiştirilmesi halinde uygulanacak bütün idari sonuçları ayrıntılı olarak açıklamamıştır. Bu nedenle erken çekmenin mutlaka otomatik iptal veya belirli bir para cezasına yol açacağı şeklinde, Karar’da bulunmayan kesin bir sonuç ileri sürülemez. Konunun idari usul ve esaslar ile uygulanabilir diğer hükümler kapsamında ayrıca incelenmesi gerekir.
Yabancı yatırımcının eşi ve çocukları ikamet izninden yararlanabilir mi?
Karar’ın 1. maddesi, Türkiye’de çalışmayan yatırımcının yanı sıra yabancı eşini, yatırımcının veya eşinin ergin olmayan ya da bağımlı yabancı çocuğunu kapsamaktadır. Böylece kapsam yalnızca yatırımı yapan kişi ile sınırlandırılmamıştır.
Yabancı eş
Yatırımcının yabancı eşinin Karar’daki kapsama dahil olduğu açıkça düzenlenmiştir. Bu durum, başka bir izin türünün aile birleşimi hükümleriyle karıştırılmamalıdır.
Ergin olmayan veya bağımlı çocuklar
Karar, hem yatırımcının hem eşinin ergin olmayan veya bağımlı yabancı çocuklarını belirtmektedir. “Bağımlı çocuk” statüsünü kanıtlamak için hangi somut belgelerin isteneceği Karar’ın altı maddesinde sayılmamıştır; ilgili idari uygulama esasları ayrıca önem taşımaktadır.
Başvuru usul ve esasları ile yetkili makamlar nasıl ayrılıyor?
Karar’ın 2. maddesi yatırımın gerçekleştiğini tespit edecek kurumları, 3. maddesi ise yabancılara sunulacak hizmetler ve diğer işlemlerin usul ve esaslarını belirleyecek makamı düzenlemektedir. Usul ve esasları İçişleri Bakanlığı belirleyecektir; Karar’ın 6. maddesi uyarınca hükümleri İçişleri Bakanı yürütür.
Finansal yatırımın tespiti ile ikamet izni aynı işlem değildir
BDDK, Hazine ve Maliye Bakanlığı, SPK veya SEDDK tarafından yatırımın tespit edilmesi; Karar’daki finansal şartın yerine getirildiğine ilişkin aşamadır. İkamet izninin idari değerlendirmesiyle birebir aynı işlem olarak sunulmamalıdır.
Karar’da ayrıntılı başvuru belgesi ve işlem süresi belirtilmemiştir
11994 sayılı Karar’ın kendi metninde pasaport, sağlık sigortası, randevu, harç, yabancı ülke belgelerinin tercümesi veya başvurunun sonuçlanacağı gün sayısı hakkında ayrıntılı bir liste bulunmamaktadır. Bu hususlarda Karar’da yazılmayan koşulların Karar hükmü gibi aktarılmasından kaçınılmalıdır. İdari usul ve ilgili diğer yürürlükteki düzenlemeler ayrıca incelenmelidir.
Yatırım yoluyla ikamet izni Türk vatandaşlığı kazandırır mı?
Hayır, bu Karar tek başına istisnai Türk vatandaşlığı hakkı kazandırmaz. Karar’ın 4. maddesi, bu düzenlemeye dayanılarak verilen ikamet izinlerinin 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 12. maddesi kapsamında değerlendirilmeyeceğini açıkça belirtmektedir.
İstisnai vatandaşlık ile yatırımcı ikamet izni arasındaki ayrım
11994 sayılı Karar’ın yatırım ve ikamet rejimi, 5901 sayılı Kanun m.12 kapsamında istisnai vatandaşlık için öngörülen ayrı süreçle özdeş değildir. Bu nedenle yatırımcı, 150.000 veya 200.000 ABD doları tutarını yatırdığında otomatik Türk vatandaşlığı kazanacağı sonucuna ulaşamaz.
Diğer vatandaşlık yolları açısından sınır
Karar’ın 4. maddesi yalnızca 5901 sayılı Kanun’un 12. maddesini belirtmektedir. Bu hükümden diğer vatandaşlık yollarındaki bütün ikamet değerlendirmelerine ilişkin kapsamlı bir yasak çıkarılması doğru olmaz. Diğer yollar kendi kanuni koşullarına göre ayrıca değerlendirilmelidir.
Kararın tarihi, yürürlüğü ve doğrudan resmi metne erişim
11994 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı 17 Kasım 2026 tarihinde alınmış, 18 Kasım 2026 tarihli ve 33434 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. Karar’ın 5. maddesi uyarınca yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir. Yürütme görevi 6. madde uyarınca İçişleri Bakanına aittir.
Karar’ın bütün altı maddesi ve ekindeki iki yatırım eşiği, Resmî Gazete’nin özgün üç sayfalık PDF dosyasında görülebilir. Ayrıca 18 Kasım 2026 tarihli Resmî Gazete’nin tüm sayısına ulaşılabilir.
Sonuç
11994 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, Türkiye’de çalışmayan yabancılar için dört belirli finansal yatırım yöntemi üzerinden üç ve beş yıllık ikamet izni düzenlemesini getirmiştir. Düzenlemenin belirleyici koşulları yalnız yatırım tutarı değildir: yatırımın uygun türde olması, yetkili kurum tarafından tespit edilmesi, izin süresinin yarısı boyunca korunması veya sistemde kalınması ve idari usule uygunluk birlikte önem taşır.
Üç yıllık seçenekte 150.000 ABD doları ve 1,5 yıl, beş yıllık seçenekte 200.000 ABD doları ve 2,5 yıl esas alınır. Yabancı eş ve ergin olmayan veya bağımlı çocuklar kapsamdadır. Yeni düzenleme istisnai Türk vatandaşlığı için bağımsız bir yol değildir; kararın 4. maddesindeki m.12 sınırı korunmalıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
150.000 dolar yatırımla kaç yıllık ikamet izni alınabilir?
Karar’ın ek listesine göre, diğer şartları da sağlayan en az 150.000 ABD doları veya karşılığı döviz tutarındaki yatırım için üç yıl öngörülüyor.
200.000 dolar yatırım yapan kişi için süre nedir?
Gerekli şartları sağlayan en az 200.000 ABD doları veya karşılığı döviz tutarındaki yatırım için beş yıl öngörülüyor.
Yatırım kaç yıl korunmalıdır?
Üç yıllık izin için 1,5 yıl (18 ay), beş yıllık izin için 2,5 yıl (30 ay). Bu süreler Karar’ın 2. maddesindeki yarı süre koşulundan kaynaklanır.
Banka mevduatı dışında hangi yatırımlar kabul ediliyor?
Devlet borçlanma araçları; gayrimenkul veya girişim sermayesi yatırım fonu katılma payları; belirlenen bireysel emeklilik planları. Her seçenek için ilgili tespit kurumu bulunur.
Doğrudan ev veya arsa satın almak bu Karar için yeterli midir?
Hayır. Karar’ın yatırım türleri arasında doğrudan taşınmaz alımı sayılmamıştır; gayrimenkul yatırım fonu katılma payı ise sayılmıştır.
Yatırımcının eşi ve çocukları kapsama dahil midir?
Evet. Yabancı eş ve yatırımcının veya eşinin ergin olmayan ya da bağımlı yabancı çocukları düzenleme kapsamında belirtilmiştir.
Yatırım yoluyla ikamet izni Türk vatandaşlığı sağlar mı?
Hayır. Bu Karar’a dayalı ikamet izinleri 5901 sayılı Kanun’un 12. maddesi kapsamında değerlendirilmez.
Başvuru belgeleri Karar’da tek tek gösterildi mi?
Hayır. Karar, hizmetler ve diğer işlemler bakımından usul ve esasları belirleme yetkisini İçişleri Bakanlığına vermiştir.
İlgili yazılar: 11994 sayılı Karar: yatırım yoluyla ikamet izni haberi · Türkiye’de ev alarak ikamet izni: 200.000 USD konut şartı · Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı 2026: yatırım türleri, avantajlar ve riskler · Türkiye’de ikamet izni nedir, nasıl alınır?
Kaynakça
- 11994 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, Yabancı Yatırımcılara Düzenlenecek İkamet İzinlerine Dair Karar, 18.11.2026, Resmî Gazete, Sayı 33434, maddeler 1–6 ve ek Liste. Resmi PDF.
- 18 Kasım 2026 tarihli Resmî Gazete, Sayı 33434, tam sayı.
- 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu, m.31/1-(j), m.31/5 (Karar’ın atıfta bulunduğu hükümler).
- 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu, m.12 (Karar’ın vatandaşlık yönünden açıkça kapsam dışında bıraktığı hüküm).