HUKUK SÖZLÜĞÜ
Halka arz
Halka arz, sermaye piyasası araçlarının satın alınması için herhangi bir yolla kamuya yönelik genel bir çağrı yapılması ve bu çağrı üzerine satışın gerçekleştirilmesidir. Şirket payları veya borçlanma araçları bu yolla belirsiz sayıda yatırımcıya sunulur. Kural olarak Sermaye Piyasası Kurulunca onaylanmış bir izahname gerekir; izahnamedeki yanlış, yanıltıcı veya eksik bilgilerden doğan zararlardan öncelikle ihraççı, kanundaki koşullarla halka arz edenler ve yönetim kurulu üyeleri gibi diğer ilgililer sorumludur.
Kapsam
Halka arz, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu (SPKn) m. 3/1-f'de tanımlanır. İhraç ise daha geniş bir kavramdır ve araçların ihraççı tarafından çıkarılıp halka arz edilerek veya edilmeksizin satışını ifade eder (m. 3/1-ğ). Halka arz eden, yalnız yeni pay çıkaran şirket değil, sahip olduğu sermaye piyasası araçlarını halka arz etmek için Kurula başvuran gerçek veya tüzel kişi de olabilir (m. 3/1-g).
Sermaye piyasası araçlarının halka arz edilebilmesi veya borsada işlem görebilmesi için izahname hazırlanması ve Kurulca onaylanması zorunludur (m. 4). Onay, izahnamedeki bilgilerin doğruluğunun Kurulca üstlenildiği ya da bir yatırım tavsiyesi verildiği anlamına gelmez (m. 6/1). Kanun ayrıca, payları borsada işlem görmeyen ve pay sahibi sayısı kanundaki eşiği aşan anonim ortaklıkların paylarını halka arz edilmiş sayar (m. 16).
Uygulamadaki önemi
Halka arza hazırlanan şirket için esas sözleşmenin sermaye piyasası mevzuatına uyarlanması, finansal tabloların bağımsız denetimi, izahname ve halka arz sonrası kamuyu aydınlatma yükümlülükleri öne çıkar. İzahnamedeki yanlış, yanıltıcı veya eksik bilgilerden doğan zararlardan öncelikle ihraççı sorumludur; zarar ondan karşılanamazsa halka arz edenler, lider aracı kurum, varsa garantör ve yönetim kurulu üyeleri kusurlarına göre sorumlu tutulabilir (m. 10). Onaylı izahname olmadan halka arz suçtur (m. 109).
Karıştırılan kavramlar
Halka arz ile ihraç aynı şey değildir: ihraç, nitelikli yatırımcılara veya belirli kişilere satış gibi halka arz edilmeksizin de yapılabilir; bu durumda izahname yerine Kurulca onaylanan ihraç belgesi gerekir (m. 11). Halka arz, borsada işlem görmeye başlamakla da karıştırılır; borsa kotuna alınma, ilgili düzenlemelerdeki şartlara bağlı ayrı bir aşamadır (m. 68). Kitle fonlaması da halktan para toplamanın bir yoludur, ancak Kurulca izin verilen platformlar aracılığıyla yapılır ve izahname hazırlama yükümlülüğüne tabi değildir (m. 4/1).
Kaynaklar ve kapsam
- T.C. Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi — 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu · m. 3/1-f, g, ğ; m. 4, 6, 10, 11, 16, 68, 109(erişim: 24 Eylül 2026)
Açıklama genel bilgilendirme içindir; somut olay ayrıca değerlendirilmelidir.