Vakıf kuruluşu, vakıf senedi ve mahkeme tescili
- Vakfın amacı, faaliyetleri, adı, merkezi, kuruluş malvarlığı, organları ve temsil yapısını içeren vakıf senedinin hazırlanması
- Vakıf kurma iradesinin resmî senet veya ölüme bağlı tasarrufla açıklanmasına ilişkin hukukî süreçler
- Kuruluş malvarlığının amaca yeterliliğinin ve Vakıflar Meclisince ilgili yıl için belirlenen asgari tutarın kontrolü
- Yetkili asliye hukuk mahkemesinde vakfın tescili, sicile kaydı ve bağlantılı işlemlerin yürütülmesi
- Tescil talebindeki eksikliklerin giderilmesi, Vakıflar Genel Müdürlüğü görüşü ve tescil veya ret kararına ilişkin kanun yolu süreçleri
Vakıf organları, yönetim ve vakıf senedi değişiklikleri
- Yönetim organı, mütevelli heyeti ve diğer organların görev, seçim, toplantı, karar ve temsil hükümlerinin uygulanması
- Yönetici değişikliği, istifa, ölüm, görevden alma ve organ eksikliği hâllerinde hukukî yolun belirlenmesi
- Vakıf senedinde amaç, faaliyet, yönetim, merkez, organ veya diğer hükümlerin değiştirilmesine ilişkin yetkili organ ve mahkeme süreçleri
- Vakfın amacının gerçekleştirilmesinin olanaksızlaşması veya değişen koşullara uyarlanması gereken hâllerde hukukî değerlendirme
- Vakıf yöneticilerinin özen, bağlılık, malvarlığını koruma ve hesap verme sorumlulukları
Vakıf malvarlığı, taşınmazlar ve iktisadi işletmeler
- Vakfa özgülenen nakit, taşınmaz, pay, fikrî hak ve diğer malvarlığı değerlerinin vakıf adına geçirilmesi
- Vakıf taşınmazlarının alımı, satımı, kiralanması, tahsisi, geliştirilmesi ve üzerinde sınırlı ayni hak kurulmasına ilişkin işlemler
- Vakıf kökenli taşınmaz, vakıf şerhi, taviz, mülkiyet, kira, ecrimisil ve tescil uyuşmazlıkları
- Vakıf adına iktisadi işletme veya şirket iştiraki kurulması ve tüzel kişilikler arasındaki mali-hukukî ilişkinin düzenlenmesi
- Bağışçının şartları, özgüleme amacı, malvarlığı getirisi, yatırım politikası ve çıkar çatışması kurallarının değerlendirilmesi
Vakıflarda VBYS, beyanname, iç denetim ve idari gözetim
- Vakıf Bilgi Yönetim Sistemi üzerinden yürütülen bildirim ve kayıt süreçlerinin hukukî takibi
- Yıllık beyanname, faaliyet raporu, mali tablo, şube ve temsilcilik bildirimlerinin kontrolü
- Vakıf iç denetim sisteminin kurulması, raporların hukukî kapsamı ve tespitlerin giderilmesi
- Vakıflar Genel Müdürlüğü veya Bölge Müdürlüğü inceleme ve denetimlerinde belge ve savunma hazırlığı
- Eksiklik, aykırılık, yönetici sorumluluğu, idari yaptırım ve mahkeme başvurularının yönetimi
Vakıf Kuruluşunda Amaç ve Malvarlığı Birlikte Değerlendirilir
Vakıf, belirli ve sürekli bir amaca özgülenen mal ve haklarla kurulur; dernek gibi yalnız kişilerin bir araya gelmesinden oluşmaz. Kuruluş senedi, malvarlığı, organlar ve sürdürülebilir gelir modeli birlikte hazırlanmalıdır.
2026 yılı asgari kuruluş malvarlığı
Vakıflar Genel Müdürlüğünün duyurusuna göre, yeni vakıflar için 2026 yılında özgülenecek asgari malvarlığı 5.000.000 TL olarak belirlenmiştir. Bu tutar bir başvuru harcı değildir; kuruluş amacına tahsis edilecek malvarlığına ilişkindir. Amaca yeterlilik ayrıca değerlendirilir ve sonraki yıllarda güncel tutar kontrol edilir.
Yönetim değişikliği ile senet değişikliği farklıdır
Yöneticinin değişmesi, her durumda vakıf senedinin değişmesi anlamına gelmez. Değiştirilecek hüküm, yetkili organ, mahkeme işlemi ve bildirim ihtiyacı ayrı belirlenir. Vakıf türlerine özgü özel hükümler korunur; yeni vakıf rejimi bütün vakıflara aynen uygulanmaz.
Malvarlığı kişisel tasarruf alanı değildir
Bağış koşulları, vakıf amacı, yönetici menfaati ve işlem yetkisi birlikte incelenir. İlişkili kişi işlemleri ve taşınmaz tasarruflarında gerekçe, karar ve belgelendirme önem taşır. Vergi muafiyeti kuruluşla kendiliğinden doğmaz.