Kırsal Turizm, Agroturizm ve Doğa Konaklaması: Tesis Türleri ve Yatırım Rehberi

Doğada konaklama yatırımı, önce tesisin hukuki türü belirlenerek planlanmalıdır. “Agroturizm”, “bungalov”, “tiny house” veya “retreat” adını seçmek, o faaliyetin belirli bir arazide yapılmasına izin vermez. Yatırımın uygulanabilirliği; arazi kullanım kararı, tesisin fiziksel özellikleri, sunulacak hizmetler ve alınabilecek belgeler birlikte incelendiğinde anlaşılır.

Bu rehber, Türkiye’de kırsal turizm yatırımı yapmak isteyen arazi sahipleri, işletmeciler ve yatırımcılar için tesis modellerini karşılaştırır. Araştırma ve mevzuat kontrol tarihi 11 Ekim 2026’dır. Parsel özelindeki plan notları, tahsis şartları ve idari işlemler ayrıca değerlendirilmelidir.

Kırsal turizm yatırımında ilk soru: Hangi işletmeyi kuruyorsunuz?

Bir tesisin ziyaretçiye sunduğu deneyim ile mevzuattaki sınıfı farklı olabilir. Zeytin hasadına katılım sunan bir işletme, ticari tanıtımında agroturizm tesisi olarak anılabilir; konaklama bölümünün belgelendirilmesi ise kırsal turizm tesisi, pansiyon veya koşulları sağlanan başka bir tür üzerinden yürütülür. Aynı işletmenin restoranı, etkinlik alanı ve sağlık hizmeti sunan birimi için ek yükümlülükler doğabilir.

Doğru yöntem, işletmeyi üç soruyla tarif etmektir: Misafir nerede konaklayacak? Hangi etkinlik ve hizmetleri satın alacak? Bunlar hangi taşınmaz ve yapılar içinde sunulacak? Bu soruların cevabı alınmadan hazırlanan mimari proje, sonradan seçilen tesis türüne uymayabilir. Örneğin dört konaklama birimiyle tasarlanan bir proje, en az beş birim gerektiren mobil ev tesisi olarak belgelendirilemez. [1][2]

Ticari ad, tesis türü ve plan kullanım kararı arasındaki fark

Tablodaki eşleştirme bir ruhsat garantisi değildir. “Ekoturizm alanı” şeklindeki plan kararı da bütün konaklama türlerinin o parselde serbest olduğu anlamına gelmez. Uygulama imar planı, plan notu ve tesis niteliği birlikte okunur. [1][2][3]

Kırsal turizm tesisi ve agroturizm nasıl ayrılır?

Çiftlik evi, köy evi, kır evi, yayla evi ve dağ evi

Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik’in 35. maddesi kırsal turizm tesislerini düzenler. Çiftlik, köy, kır, yayla veya dağ yaşamıyla bağlantılı bu tesisler, yalnızca şehir dışında bulunan küçük otellerden ibaret değildir. Yerel mimari, doğal çevre, yöresel yaşam ve kırsal faaliyetlerle kurulan ilişki tesis modelinin parçasıdır. [1]

Bu türde oda kapasitesi en az beş, en fazla otuz olarak düzenlenmiştir. Yapıların tüm cephelerinden bakıldığında en fazla iki katlı olması ve yöresel özelliklere uygunluğu gibi koşullar proje aşamasında dikkate alınır. Kamu taşınmazı tahsisinde konaklama birimlerine ilişkin özel sınırlamalar ayrıca uygulanır. Bu sayılar, parselin imar hakkını artırmaz; planın izin verdiği yapı alanı ve kapasite daha düşükse yatırım o sınır içinde kalır. [1, m.35]

Bir köy evinin mevcut ve hukuka uygun olması da tek başına turizm tesisi niteliğini kanıtlamaz. Konutun kullanım biçiminin değiştirilmesi, yangın güvenliği, erişilebilirlik, atık su çözümü ve işletme belgeleri birlikte ele alınmalıdır. Mevcut yapının korunarak işletilmesi, bazı projelerde yeni yapılaşmaya göre daha elverişli olabilir; ancak bu, teknik ve hukuki incelemenin sonucudur.

Hasat, bahçecilik ve çiftlik deneyimi sunmak

Agroturizmde tarımsal üretim ziyaretçi deneyiminin gerçek bir parçasıdır. Hasat atölyesi, bağ bozumu, zeytin işleme, hayvan bakımı veya yerel ürün hazırlama etkinlikleri buna örnektir. Tarımsal alanın tamamının konaklama, otopark veya etkinlik alanına dönüştürülmesi hâlinde “çiftlik turizmi” adı, tarım dışı kullanım sorununu ortadan kaldırmaz.

4 Nisan 2026 tarihli Tarım Arazilerinin Korunması ve Kullanılması Hakkında Yönetmelik, tarımsal amaçlı yapıların onaylanan proje ve amaç doğrultusunda kullanılmasını esas alır. Tarımsal depo izni alıp yapıyı misafir konaklamasına dönüştürmek, izin belgesindeki isim korunarak meşrulaştırılamaz. Önceden yapılmış başvuruların hangi düzenlemeye tabi olduğu ayrıca önemlidir; 4 Ağustos 2026 değişikliği, 4 Nisan öncesi belirli başvurular için geçiş hükmü getirmiştir. [4]

Ziyaretçinin çiftlikte çalışması ile deneyim etkinliğine katılması da ayrılmalıdır. Üretim faaliyetinde sürekli ve bağımlı çalışma, “gönüllü misafirlik” adıyla iş ve sosyal güvenlik yükümlülüklerinin dışına çıkarılamaz. Çocukların katıldığı etkinliklerde gözetim, hayvanlarla temas, kullanılan aletler ve gıda hijyeni önceden planlanmalıdır.

Bungalov, mobil ev, kamping ve glamping modelleri

Bungalovun adı neden ruhsat türünü belirlemez?

“Bungalov” bağımsız bir imar muafiyeti değildir. Ahşap, prefabrik veya çelik malzeme kullanılması, yapının hukuki niteliğini tek başına değiştirmez. Konaklama birimlerinin yerleştirilme biçimi, kullanım sürekliliği, altyapısı ve ek yapıları incelenir. Tesisin bütününü oluşturan resepsiyon, restoran, depo, teras ve havuzun durumu da değerlendirmeye dahildir.

Yatırımcı açısından temel risk, satıcının yalnızca ürünün taşınabilirliğini anlatmasına karşılık işletmenin sürekli bir yerleşim düzeni içinde kurulmasıdır. Ürün faturası veya montaj sözleşmesi, parselde turizm işletmesi açılabileceğine ilişkin bir idari izin değildir. Arazi ve yapı incelemesinin ayrıntıları serinin Arazi, İmar ve İnşaat Rehberi başlıklı makalesinde açıklanmaktadır.

Mobil ev tesisi için öne çıkan ölçüler

Yönetmeliğin 35/A maddesindeki mobil ev tesisi, tamamı mobil evlerden oluşan, en az beş ve en fazla kırk dokuz konaklama birimi içeren modeldir. Düzenleme, tahsisli kamu taşınmazlarına ilişkin ayrımı saklı tutarak imar planlarında kamping veya kırsal/ekoturizm kullanımına ayrılan alanları esas alır. Her bir konaklama birimi en az 250 m² alan içinde konumlandırılır. [1, m.35/A]

Bu ölçü, “beş ev için 1.250 m² tarla yeterlidir” şeklinde uygulanamaz. Ortak üniteler, ulaşım, otopark, çekme mesafeleri, altyapı ve plan koşulları için gereken alan ayrıca hesaplanır. Lokanta ve benzeri ortak ünitelerin alanı, birimlere ayrılan alan içine keyfî biçimde katılamaz.

Turizm düzenlemesindeki mobil ev tanımı O2 sınıfı tip onayı ve karayolu mevzuatıyla bağlantılıdır. Birimin tescilinin tesisin belge sahibi veya işletmecisi adına bulunması gibi işletmeye özgü koşullar, başkasına ait araçları yan yana getirerek ortak pazarlama yapmak isteyen modellerde özellikle önemlidir. “Tiny house kooperatifi” veya “yatırım ortaklığı” kurulması, bu belgelendirme koşullarını kaldırmaz. [1]

Mobil ev tesislerine turizm yatırımı belgesi düzenlenmemesi de finansman ve işlem takvimini etkiler. Yatırım belgesi ile işletme belgesi aynı belge değildir; bu modelde yatırım belgesi alınacağını varsayan kredi veya teşvik dosyası hatalı kurgulanabilir. [1, m.6/2]

Kamping ve karavan kampında işletme bütünlüğü

Kampingler, turizm düzenlemesinde en az on kampçı ünitesinden oluşan tesislerdir. Çadır, karavan ve izin verilen diğer birimler; ortak kullanımlar, sıhhi tesisat, su, enerji ve atık yönetimiyle birlikte değerlendirilir. Kamunun işlettiği kampingler ile konaklamalı orman parkları gibi modellerde özel hükümler bulunabilir. Her karavan park alanına aynı yapılaşma oranı ve işletme devri kuralı uygulanmaz. [1, m.36]

Misafirin kendi karavanıyla gelmesi, ticari alanın ruhsatsız işletilebileceği anlamına gelmez. Buna karşılık bir aracın hukuka uygun biçimde park edilmesi ile ücret karşılığı sürekli konaklama hizmeti sunan tesis işletilmesi de aynı olgu değildir. Yatırım dosyasında gelir modeli ve fiilî hizmet kapsamı açıkça gösterilmelidir.

Lüks çadır tesisi ve özel yönetmelik

Lüks Çadır Tesisleri Nitelikler Yönetmeliği, glamping olarak pazarlanan her karma tesisi otomatik olarak kapsamaz. Yönetmelikte en fazla kırk dokuz konaklama ünitesi, üniteler arasında en az yirmi metre mesafe ve doğal çevreyle uyumlu, kalıcı yapı içermeyen yerleşim gibi koşullar vardır. Temelsiz ahşap platform yaklaşımı ve izin verilen hizmet ünitelerinin sınırları birlikte incelenmelidir. [5]

Özel mülkiyetteki taşınmazlarda imar planı ile yerleşim tasarım ve yönetim planı birlikte gündeme gelir. Belirli kamu taşınmazları için düzenlenen özel planlama rejimi, özel mülkiyetteki her tarlaya uygulanamaz. Sit, millî park veya kıyı statüsü bulunduğunda ilgili koruma hükümleri de devreye girer. Dolayısıyla glamping modeli, araziye ilişkin izin sürecini ortadan kaldıran bir yöntem olarak değerlendirilmemelidir.

Retreat, wellness ve esenlik yatırımı nasıl konumlandırılmalı?

Dinlenme programı ile ruhsatlı hizmetin sınırı

Retreat, belirli bir süre boyunca dinlenme, doğada vakit geçirme, egzersiz veya benzeri faaliyetlere odaklanan programları anlatır. Bu ticari isim, bağımsız bir turizm veya sağlık ruhsatı yerine geçmez. Konaklama hizmetinin hangi türde verileceği ve programdaki her faaliyetin hangi mesleki yetkiyi gerektirdiği ayrıca belirlenir.

4 Temmuz 2026 tarihli Esenlik Hizmetleri Yönetmeliği, esenlik hizmetlerini geniş tanımlamıştır. Düzenleme yalnızca tıbbi tedavi iddiası taşıyan faaliyetlerle sınırlı değildir; tanımda meditasyon, egzersiz, beslenme, sauna, fizyoterapi ve çeşitli destekleyici uygulamalar da yer alır. Bu nedenle “tedavi yapmıyoruz” açıklaması, tek başına kapsam dışında kalındığını göstermeye yetmez. Fiilî hizmet organizasyonu ve mevzuattaki merkez/ünite modeli birlikte değerlendirilmelidir. [3]

Esenlik merkezi, esenlik ünitesi ve sağlıklı yaşam tesisi

Esenlik merkezi; en az on odalı turizm işletmesi belgeli konaklama tesisi bünyesinde veya düzenlemedeki diğer kuruluşlarda ya da en az 500 m² kapalı alana sahip müstakil binada kurulabilen modeldir. Esenlik ünitesi bakımından konaklama tesisindeki oda sınırlaması farklıdır; bağımsız modelde en az 300 m² kapalı alan ve müstakil giriş şartı bulunur. Kuruluş bünyesindeki seçeneklerle bağımsız bina seçenekleri birbirine karıştırılmamalıdır. [3, m.4]

Turizm mevzuatındaki sağlıklı yaşam tesisi ise başka bir düzenlemedir. Yönetmeliğin 28. maddesi, sağlık merkezi ile dört veya beş yıldızlı otel unsurunu bir arada ele alır. Küçük bir yoga kampının kendisini bu isimle tanıtması, o tesis türünün koşullarını taşıdığını göstermez. Aynı projede turizm ve sağlık belgelerinin birlikte gerekmesi mümkündür. [1][3]

Esenlik modelinin yatırım maliyeti yalnızca uygulama odalarından oluşmaz. Mesul müdür, yetkili personel, acil durum organizasyonu, kayıt sistemi ve denetim yükümlülükleri sürekli gider doğurur. Bu nedenle birkaç dönem program düzenleme hedefi ile yıl boyunca ruhsatlı merkez işletme hedefi farklı fizibilite gerektirir. Ayrıntılı başvuru düzeni Ruhsatlar, Belgeler ve İşletme Şartları makalesinde yer almaktadır.

Hangi yatırım modeli daha uygun?

Arazi satın almak, kiralamak veya mevcut tesisi işletmek

Arazi satın almak uzun vadeli kontrol sağlar; buna karşılık imar ve izin belirsizliğinin sermayeyi bağlama riski vardır. Kiralama başlangıç maliyetini azaltabilir, ancak kira süresi, yapı ve tesislerin dönem sonundaki durumu, yenileme yatırımlarının geri kazanılması ve ruhsat alınamaması ihtimali sözleşmede çözülmelidir.

Mevcut belgeli tesisi devralmak da bütün sorunların çözüldüğü anlamına gelmez. Fiilî kapasite belgedeki kapasiteyi aşmış olabilir; bazı üniteler ruhsat dışında kalabilir; tahsis sözleşmesi veya kredi teminatı işletme devrini sınırlandırabilir. Belgelerin devri ile ticari işletmenin, taşınmazın veya şirket paylarının devri aynı işlem değildir. Arazi ve kamu taşınmazı sorunları için Hazine ve kamu malı iddiasıyla tapu iptali yazısına bakılabilir.

Şirket, ortaklık ve yabancı yatırımcı

Şirket türü seçilirken yalnız kuruluş gideri değil, ortakların finansman yükümlülüğü, yönetim yetkisi, pay devri ve projeden çıkış ihtimali değerlendirilmelidir. Araziyi bir ortağın, işletme sermayesini diğer ortağın getirdiği projelerde taşınmazın şirkete devredilip devredilmediği açık olmalıdır. Ortaklık payı, kendiliğinden belirli bir konaklama biriminin mülkiyetini sağlamaz.

Yabancı sermayeli yatırımda şirket kurma serbestisi ile taşınmaz edinme ve çalışma hakkı ayrı incelemelerdir. Doğrudan yabancı gerçek kişinin taşınmaz edinmesi, yabancı sermayeli Türk şirketinin edinimi, güvenlik bölgeleri ve sektörel izinler farklı kurallara tabidir. Yabancı ortağın tesiste fiilen çalışacak olması hâlinde çalışma izni boyutu ayrıca çözülür. [8]

Fizibilite: Yatırım bütçesi ve işletme nakdi birlikte hesaplanmalı

İlk yatırım bedeline hangi giderler girer?

Gerçek yatırım bütçesi; taşınmaz veya kullanım hakkı, plan ve proje işleri, etüt, yapı, konaklama birimleri, ulaşım, elektrik kapasitesi, su ve atık su altyapısı, yangın tedbirleri, mobilya, mutfak, yazılım ve açılış öncesi personel giderlerini kapsar. Harçlar, vergiler, finansman giderleri ve beklenmeyen iş kalemleri ayrıca izlenmelidir.

Tedarikçiden yalnız “bir bungalovun fiyatı” alınarak toplam yatırım hesabı yapılması yanıltıcıdır. Yolun genişletilmesi, arıtma kurulması veya elektrik bağlantısının uzatılması bazı projelerde birim maliyetinden daha belirleyici olabilir. Ruhsat sürecindeki gecikme, inşaat bedelini değiştirmese bile faiz ve açılış öncesi giderleri artırır.

Doluluk ve başa baş hesabı nasıl kurulabilir?

Basitleştirilmiş işletme hesabında satışa açık oda veya birim sayısı, açık kalınacak gün sayısı, doluluk, vergi hariç ortalama satış geliri ve değişken giderler ayrı yazılır. Platform komisyonu, temizlik, çamaşır, enerji ve programa katılan kişiye bağlı giderler düşüldükten sonra sabit işletme giderlerini karşılayan katkı bulunur.

Tamamen varsayımsal örnek: On birimin yılda 240 gün satışa açık olduğu bir tesiste 2.400 birim-gece kapasitesi vardır. Satılan birim-gece başına katkının 2.000 TL, yıllık sabit işletme giderinin 2.400.000 TL olduğu kabul edilirse işletme başa baş noktası 1.200 birim-gece, yani %50 doluluktur. Bu hesap yatırımın geri ödeme süresi değildir; kredi anapara ödemesi, vergi, yenileme harcaması ve sermaye maliyeti ayrıca değerlendirilir.

Teşvikler, hibeler ve 2026 vergi değişiklikleri

IPARD kapsamında yer almak, açık çağrı bulunduğu anlamına gelmez

TKDK/IPARD programlarında kırsal turizm ve rekreasyonel faaliyetlere ilişkin destek çerçeveleri bulunabilir. Ancak programdaki sektör tanımı, her tarihte başvuru yapılabildiğini veya her harcamanın desteklendiğini göstermez. Yatırım yeri, başvuru sahibinin niteliği, kapasite, uygun harcama ve faaliyetin sürdürülmesi koşulları ilgili çağrıya göre incelenir.

TKDK’nın 30 Eylül 2026 duyurusu, belirtilen M7 çağrısının ertelendiğini ve çağrı kapsamının “açık alanda bitkisel üretim, arıcılık ve kırsal turizm hariç” olarak belirlendiğini açıklamaktadır. Bu nedenle söz konusu duyuru, kırsal turizm yatırımlarına açık yeni bir başvuru çağrısı gibi gösterilemez. Eski bir çağrının hibe oranını yeni yatırımın kesin finansman kaynağı saymak doğru değildir. [6]

Hibe fizibilitesinde uygun harcama ile toplam yatırım ayrılmalı; KDV, arazi bedeli veya işletme sermayesi gibi kalemlerin hangi kapsamda bulunduğu çağrı belgesinden kontrol edilmelidir. Destek ödemesinin zamanlaması da önemlidir. Sonradan yapılacak ödeme, inşaat dönemindeki nakit ihtiyacını kendiliğinden karşılamaz.

Yatırım teşviki ile istihdam desteği farklıdır

Yatırım teşvik belgesi, turizm yatırım belgesi ve turizm işletmesi belgesi farklı hukuki işlevlere sahiptir. Birinin bulunması diğerinin verileceği sonucunu doğurmaz. Kapasite, yatırım türü, bölge, asgari yatırım tutarı ve başvuru zamanı değerlendirilmeden genel bir teşvik oranı vaat edilmemelidir.

7590 sayılı Kanun’la 4447 sayılı Kanun’a eklenen geçici 36. madde, koşulları sağlayan turizm işletmesi belgeli özel sektör konaklama işyerleri için 2026 Mayıs–Aralık dönemine ilişkin istihdam desteği düzenlemiştir. Bildirimler, prim ve borç koşulları ile yararlanma hesabı ayrı inceleme gerektirir. Bu geçici düzenleme yeni tesisin bütün yatırım bedelini karşılayan bir hibe değildir. [7]

Konaklama vergisinde geçici oranı doğru uygulamak

11263 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı uyarınca konaklama vergisi 1 Mayıs–31 Aralık 2026 arasında %1 olarak uygulanmaktadır. Kanuni oran ile bu geçici uygulama ayrılmalı; yıl sonrasına ait fiyat ve sözleşmeler hazırlanırken yürürlük yeniden kontrol edilmelidir. Gelir İdaresi Başkanlığının 2026 rehberi bu tarih aralığını açıkça belirtir. [9]

Konaklama vergisi, KDV ve turizm payı aynı yükümlülük değildir. Yeme-içme, konaklama, günübirlik program, ürün satışı ve sağlık hizmetinin birlikte fiyatlandırıldığı paketlerde hizmetin niteliği ve vergiyi doğuran olay ayrıca incelenmelidir. “Agroturizm” adı kullanılması işletmenin bütün gelirlerine ortak bir vergi istisnası sağlamaz. Vergi planlaması hukuka uygun belge düzeni ve gerçek hizmet ayrımı üzerinden yapılmalıdır.

İçtihatların yatırım kararına etkisi

Danıştay 4. Dairesinin 2 Aralık 2025 tarihli, E.2023/13548, K.2025/6337 sayılı kararı, Lüks Çadır Tesisleri Nitelikler Yönetmeliği’ndeki belirli hükümlerin denetimine ilişkindir. Karar, eski metindeki “aksi belirtilmediği sürece” ibaresinin üst norma aykırılığını ele alırken diğer dava konusu hükümler yönünden farklı sonuçlara ulaşmıştır. Bu karar “glamping yatırımlarının tamamı iptal edildi” biçiminde okunamaz. Erişilen karar metninde temyiz yolu gösterildiğinden kesinleşmiş olduğu varsayılmamıştır. [10]

Anayasa Mahkemesinin E.2021/100, K.2024/174 sayılı kararı da turizm belgelendirmesine bağlı bazı yaptırım hükümlerini iptal etmiştir. Bununla birlikte belge alma yükümlülüğü ile belirli bir yaptırımın kanuni dayanağı farklı konulardır. Yatırımcı, “iptal kararı var, belge gerekmiyor” varsayımıyla sermaye bağlamamalıdır. Kararın işlem tarihine etkisi, serinin Sözleşmeler, Sorumluluk ve Hukuki Uyuşmazlıklar makalesinde incelenmektedir. [11]

Sonuç

Kırsal turizmde sürdürülebilir yatırım, ticari konsept ile hukuken uygulanabilir tesis modelinin aynı projede buluşmasına bağlıdır. Agroturizm, retreat veya glamping adı başlangıç fikrini anlatır; yatırım kararı ise arazi, plan, yapı, ruhsat, personel ve finansman dosyalarının birlikte değerlendirilmesini gerektirir.

En güçlü başlangıç dosyası; doğru tesis türünü, bu türün parselde uygulanabileceğine ilişkin belgeleri, gerçek kapasiteyi ve gecikme ihtimalini karşılayan nakit planını içerir. Satın alma, kiralama veya tedarik taahhüdü bu dosya esas alınarak kurulmalıdır. İzin alınamaması hâlinde yatırımın hangi aşamada ve hangi maliyetle durdurulabileceği baştan belirlenirse hukuki belirsizlik yönetilebilir bir yatırım riskine dönüşür.

Sıkça Sorulan Sorular

Agroturizm için ayrı bir ruhsat var mı?

Agroturizm, tarımsal üretimle bağlantılı deneyimi anlatır. Konaklama, yeme-içme, etkinlik ve varsa esenlik hizmetleri kendi mevzuatlarına göre değerlendirilir. Tek bir ticari ad bütün faaliyetlerin iznini karşılamaz.

Beş tiny house satın almak tesis açmak için yeterli mi?

Hayır. Asgari birim sayısı yalnızca koşullardan biridir. Plan kararı, yerleşim alanı, teknik nitelikler, tescil, ortak üniteler ve işletme belgeleri de uygun olmalıdır.

Bungalov ile mobil ev aynı yatırım modeli midir?

Değildir. Bungalov çoğunlukla yapı biçimini; mobil ev ise teknik tanımı ve tesis koşulları bulunan ayrı bir modeli anlatır. Fiilî özellikler ve kullanım biçimi belirleyicidir.

Küçük bir retreat tesisi esenlik merkezi olabilir mi?

Konaklama tesisi içindeki merkez ve ünite seçenekleri farklıdır. Oda sayısı, kapalı alan, sunulacak hizmet ve personel koşulları birlikte incelenir. Konseptin küçük olması sağlık mevzuatını kendiliğinden dışlamaz.

IPARD hibesi bütün kırsal turizm projelerine açık mı?

Hayır. İlgili çağrıda kırsal turizmin kapsama alınması ve yatırımın çağrı şartlarını sağlaması gerekir. 30 Eylül 2026 tarihli erteleme duyurusunda belirtilen çağrı kırsal turizmi hariç tutmaktadır.

2026 yılında konaklama vergisi oranı nedir?

1 Mayıs–31 Aralık 2026 döneminde oran %1’dir. Bu geçici dönem dışındaki hizmetler için yürürlükteki oran ayrıca kontrol edilmelidir; KDV ve turizm payı ayrıca değerlendirilir.

Araziyi önce alıp izinleri sonra tamamlamak güvenli mi?

İzin ihtimali araştırılmadan alınan arazi, hedeflenen işletmeye uygun çıkmayabilir. Ön inceleme, izin şartına bağlı sözleşme ve belgelenmiş karar aşamaları yatırım riskini azaltır; hiçbir ön görüş tek başına nihai ruhsat garantisi değildir.

Kaynakça

• [1] Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik, RG 1.6.2019/30791; özellikle m.4–7, 28, 35, 35/A ve 36. Güncel konsolide metin.
• [2] Kültür ve Turizm Bakanlığı, Turizm Tesisi Tür ve Sınıfları ve Başvuruda İstenilen Belgeler.
• [3] Esenlik Hizmetleri Yönetmeliği, RG 4.7.2026/33300. Sağlık Bakanlığı tam metni.
• [4] Tarım Arazilerinin Korunması ve Kullanılması Hakkında Yönetmelik, RG 4.4.2026/33214; 4.8.2026/33330 değişikliği. Konsolide metin; Bakanlık değişiklik duyurusu ve metni.
• [5] Lüks Çadır Tesisleri Nitelikler Yönetmeliği, RG 23.9.2022/31962, 13.1.2024 değişikliği. Konsolide metin.
• [6] TKDK, 30.9.2026 tarihli M7 çağrı erteleme duyurusu.
• [7] 7590 sayılı Kanun, m.11; 4447 sayılı Kanun geçici m.36. TBMM kabul metni.
• [8] 4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu; 2644 sayılı Tapu Kanunu m.35–36; 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu. Mevzuat Bilgi Sistemi.
• [9] Gelir İdaresi Başkanlığı, 2026 Konaklama Vergisi Rehberi; 11263 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, RG 1.5.2026/33240. Resmî rehber.
• [10] Danıştay 4. Daire, 2.12.2025, E.2023/13548, K.2025/6337. Danıştay karar metni.
• [11] AYM, 17.10.2024, E.2021/100, K.2024/174, RG 24.3.2025/32851. AYM kaydı; erişilebilir tam metin aktarımı.