Geçici Koruma İşlemleri ve Uyuşmazlıkları
Geçici koruma, uluslararası korumadan ayrı ve kendine özgü bir toplu koruma rejimidir. Kayıt, kimlik, il değişikliği, yol izin belgesi, hizmetlere erişim, çalışma hakkı, kayıt pasifliği, iptal ve gönüllü geri dönüş işlemleri bu statüye ilişkin özel düzenlemelere tabidir.
Bu alandaki hukukî hizmetlerimiz şunları kapsar:
- Geçici koruma kaydı ve kimlik işlemlerine ilişkin uyuşmazlıklar
- Kayıt güncelleme ve kayıt bilgilerinin düzeltilmesi
- İkamet ili değişikliği ve aile birliği temelli talepler
- Yol izin belgesi ve iller arası hareket kısıtlamaları
- Kaydın pasife alınması, iptali veya sona ermesi
- Eğitim, sağlık ve sosyal hizmetlere erişimle bağlantılı hukukî işlemler
- Çalışma izni ve çalışma izni muafiyeti süreçleri
- Gönüllü geri dönüş işlemlerinin hukukî sonuçları
- Sınır dışı veya idari gözetim işlemleriyle bağlantılı başvurular
Refakatsiz Çocuklar ve Özel İhtiyaç Sahipleri
Refakatsiz çocuklar, engelliler, yaşlılar, hamileler, yalnız ebeveynler, işkence veya ciddi şiddete maruz kalmış kişiler ile özel sağlık ihtiyacı bulunan yabancılar bakımından işlem türüne uygun özel güvencelerin uygulanması gerekir. Çocuğun üstün yararı, aile birliği, temsil, uygun barınma, sağlık hizmetine erişim ve çocuk koruma tedbirleri birlikte değerlendirilir.
Çocuğun yaşı, kimliği veya aile bağı tartışmalıysa nüfus ve soybağı belgeleri, yaş tespiti işlemleri, uluslararası belgeler ve çocuğun beyanı dikkatle incelenir. Gerektiğinde aile hukuku, çocuk koruma ve yabancılar hukuku süreçleri eş zamanlı yürütülür.
İnsan Ticareti Mağdurlarının Korunması
İnsan ticareti mağduru olduğu veya olabileceği yönünde kuvvetli şüphe bulunan kişilerin tanımlama ve destek mekanizmalarına erişimi; güvenlik, sağlık, barınma ve ikamet durumları bakımından özel hükümler içerir. Mağdurun iradesi, güvenliği ve yeniden faillerle temas riski gözetilerek ilgili idari ve ceza süreçleri birbirinden ayrılarak planlanmalıdır.
Bu alanda mağdur tanımlama sürecine erişim, koruma tedbirleri, ikamet ve destek programı bağlantısı, sınır dışı işleminin değerlendirilmesi ve ceza soruşturmasıyla eş güdüm konularında hukukî destek sunulur.
Kayıt İşlemiyle Statü İptalini Ayırın
Geçici koruma, ikamet izni değildir
Geçici koruma kendi özel koşulları olan bir rejimdir. Kayıt güncelleme, adres değişikliği, seyahat, hizmetlere erişim ve çalışma hakkı statünün güncel düzenlemeleriyle birlikte ele alınır. Kimlik kartının bulunması, her ilde serbest ikamet veya her işte izinsiz çalışma hakkı anlamına gelmez.
İptal davalarında otuz günlük özel süre
Danıştay İDDK’nın 14.05.2025 tarihli E.2025/13, K.2025/34 sayılı kararı, geçici koruma statüsünün veya buna bağlı kimlik belgesinin iptali davalarında 6458 m.80/1-ç kapsamındaki otuz günlük süreyi esas alır. Genel altmış günlük süreye güvenerek beklenmemelidir.
Kararda kanun yolu ve özel sürenin anlaşılabilir dilde bildirilmesi de değerlendirilmiştir. Tebligat eksikliği, yalnız “pasif” görünen kayıt veya açık bir iptal kararı bulunmaması ayrı inceleme gerektirir. Kaydın yeniden açılması talebiyle eski bir dava süresinin her durumda yeniden başlayacağı kabul edilemez.
Statü verilmesi talebinin zımnen reddi farklıdır
Geçici koruma statüsü veya kimlik belgesi verilmesi talebinin idarenin sessiz kalmasıyla reddedilmiş sayılması, mevcut statünün iptaliyle aynı işlem değildir. Danıştayın yayımladığı karar bülteni bu zımni ret davaları için altmış günlük genel dava süresini ayrıca belirtir. Başvurunun tarihi, zımni ret oluşumu ve sonradan verilen cevap görülmeden süre hesabı yapılamaz.
Çocuk ve sağlık ihtiyacını ilk aşamada belgeleyin
Refakatsizlik, aile üyelerinin farklı illerde bulunması, gebelik, engellilik ve süregelen tedavi somut belgelerle bildirilmelidir. Çocukla ilgili değerlendirmede yalnız ebeveynin talebi değil, çocuğun üstün yararı ve temsil ihtiyacı gözetilir. Acil sağlık gereksinimi hukukî görüşme tamamlanana kadar bekletilmemelidir.
Gönüllü dönüşte irade ve bilgilendirme
Dönüş belgesinin hangi statüyü etkilediği, yeniden giriş ve kayıt sonuçları, aile bireylerinin durumu ve beyanın gerçek iradeyi yansıtıp yansıtmadığı açıklığa kavuşturulur. İmzalanan belgenin bir örneğini saklayın; anlamadığınız bölümler için tercüme isteyin.
İnsan ticareti veya şiddet riski
İletişim kurulabilecek güvenli kanal, faille temas riski, barınma ve kişisel verilerin korunması özellikle önemlidir. Ceza soruşturması, mağdur destek mekanizması ve göç işlemleri birbirinin yerine geçmez; dosyanın gerektirdiği ölçüde birlikte planlanır.
İlk Görüşmede Gerekli Bilgiler
Kararın bütün sayfaları, tebliğ kaydı, mevcut statünüz, önceki başvurular ve kısa olay sırasını hazırlayın. Yaklaşan sevk veya başvuru süresi varsa ilk iletişimde belirtin. Dosyaya özel belge listesi ve temsil yöntemi görüşmede netleştirilir.
Hazırlık Listesini İndirin · PDF