BEYEN EL MUHAMMED (2022/91430)

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

İKİNCİ BÖLÜM

KARAR

BEYEN EL MUHAMMED BAŞVURUSU

(Başvuru Numarası: 2022/91430)

Karar Tarihi: 3/3/2026

 

 

İKİNCİ BÖLÜM

KARAR

​

Başkan	:	Basri BAĞCI
Üyeler	:	Engin YILDIRIM Yıldız SEFERİNOĞLU Kenan YAŞAR Metin KIRATLI
Raportör	:	Merve ARSLANTÜRK
Başvurucu	:	Beyen EL MUHAMMED
Vekili	:	Av. Mehmet Yusuf GÜNAL

​

I. BAŞVURUNUN ÖZETİ

1. Başvuru, sınır dışı etme kararının aile bütünlüğünü bozması nedeniyle aile hayatına saygı hakkının, bu karara karşı açılan davanın haksız gerekçelerle reddedilmesi nedeniyle de adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.

2. Suriye Arap Cumhuriyeti vatandaşı başvurucu hakkında Kilis İl Göç İdaresi Müdürlüğünce 20/6/2022 tarihinde, 4/4/2013 tarihli ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun 54. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (b), (d) ve (k) bentleri uyarınca sınır dışı etme ve aynı Kanun'un 57. maddesi kapsamında altı ay süreyle idari gözetim kararı alınmıştır. Sınır dışı etme kararında, başvurucunun menşe ülkesine gönderilmesinin 6458 sayılı Kanun'un 4. maddesi ve 55. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (a) bendi kapsamında sakıncalı olduğu değerlendirilmiştir. Bu nedenle başvurucunun gidebileceği güvenli üçüncü bir ülkeye sınır dışı edilmesine veya gönüllü olması hâlinde menşe ülkesine çıkışının sağlanmasına karar verilmiştir.

3. Başvurucunun anılan kararın iptali istemiyle açtığı dava Gaziantep 1. İdare Mahkemesi tarafından 15/9/2022 tarihinde 6458 sayılı Kanun'un 54. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (d) bendi yönünden kesin olarak reddedilmiştir.

4. Başvurucu, nihai kararı 12/10/2022 tarihinde öğrendikten sonra 14/10/2022 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.

5. Başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

6. Göç İdaresi Başkanlığının cevabi yazı ve eklerinde yer alan bilgilere göre başvurucu 29/8/2024 tarihinde Kilis Öncüpınar Kara Hudut Kapısı'ndan gönüllü geri dönüş kapsamında Türkiye'den çıkış yapmıştır. Gönüllü geri dönüş formunun başvurucunun anladığı dilde ve Türkçe olarak düzenlendiği, formda başvurucunun yanı sıra tercüman ve kurum veya kuruluş yetkilisinin (Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği yetkilisi, Kızılay temsilcisi, ulusal/uluslararası sivil toplum kuruluşu temsilcisi veya Valilik İnsan Hakları ve Eşitlik Birimi görevlisi) de imzasının bulunduğu görülmüştür.

II. DEĞERLENDİRME

7. Başvurucu; sınır dışı kararının hukuki dayanağı olmadığını, bu kapsamda somut bir delil olmaksızın yalnızca Millî İstihbarat Teşkilatı raporuna istinaden suç isnadı yapıldığını, işlemediği bir suçtan dolayı mağduriyet yaşadığını belirterek adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür. Ayrıca altı yaşında bir çocuğu olduğunu, sınır dışı edilmesi hâlinde çocuğunun ortada kalacağını, bu nedenle aile hayatına saygı hakkının ihlal edildiğini iddia etmiştir.

8. Adalet Bakanlığı (Bakanlık) görüşünde, başvurucunun iddialarının değerlendirilmesinde Anayasa ve ilgili mevzuat hükümleri ile Anayasa Mahkemesinin benzer başvurularda benimsediği ilkelerin dikkate alınması gerektiği belirtilmiştir. Başvurucu, Bakanlık görüşüne karşı beyanda bulunmamıştır.

9. Sınır dışı etme kararının uygulanmasının olası sonuçları ve/veya bu kararın iptali için açılan davayla ilgili yargı sürecine yönelik iddiaların incelenebilmesi için sınır dışı kararının uygulanması ya da uygulanmasının önünde bir engel bulunmaması gerekir (benzer değerlendirme için bkz. M.L. ve diğerleri [1. B.], B. No: 2019/20735, 28/12/2021, § 23).

10. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 80. maddesinin (1) numaralı fıkrasında başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden görülmemesi hâlinde de düşme kararı verilebileceği belirtilmiş ancak aynı maddenin (2) numaralı fıkrasında Anayasa'nın uygulanması ve yorumlanması veya temel hakların kapsamının ve sınırlarının belirlenmesi ya da insan haklarına saygının gerekli kıldığı hâllerde incelemeye devam edilebileceği hüküm altına alınmıştır.

11. Başvurucu, resmî makamlarca düzenlenen forma göre kendi rızasıyla menşe ülkesine gitmiştir. Başvurucu da ülkesine dönüşünün iradesine aykırı olduğuna ilişkin herhangi bir iddia ileri sürmemiştir. Bu nedenle sınır dışı etme kararının başvurucu hakkında uygulanması söz konusu değildir. Dolayısıyla başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden bulunmamaktadır. Ayrıca Anayasa'nın uygulanması ve yorumlanması veya temel hakların kapsamının ve sınırlarının belirlenmesi ya da insan haklarına saygı, başvurunun incelenmesini gerekli kılmamaktadır.

12. Açıklanan gerekçelerle başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden bulunmaması nedeniyle düşmesine karar verilmesi gerekir.

III. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. Başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden bulunmaması nedeniyle DÜŞMESİNE,

B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA 3/3/2026 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.