HUKUKÎ DEĞERLENDİRME

Vatandaşlık Yolunu ve Hukukî Durumunuzu Birlikte Belirliyoruz

Türk vatandaşlığı dosyasında ilk soru, hangi başvuru yolunun kişisel durumunuza uygun olduğudur. Doğum ve soybağı nedeniyle zaten kazanılmış bir vatandaşlığın tespiti; ikamet, evlilik veya yatırım temelinde yeni bir başvuru yapılması; ret kararına karşı dava açılması farklı incelemeler gerektirir. Güneş & Güneş Hukuk Bürosu, kişinin mevcut vatandaşlığını, Türkiye ile bağını, aile kayıtlarını ve önceki işlemleri birlikte değerlendirir.

Kanuni şartları taşımak veya yatırım uygunluk belgesi almak, yetkili makam kararıyla vatandaşlığın kesin olarak kazanılacağı anlamına gelmez. Başvurunun dayanağına göre belge doğruluğu, ikamet ve aile durumu, millî güvenlik ve kamu düzeni yönünden inceleme yapılır. İdarenin kararları da kanunun öngördüğü sınırlar içinde yargısal denetime tabidir. Başvuru hazırlığı ile olası uyuşmazlık riskini aynı dosya planında ele alırız.

HİZMET KAPSAMI

Vatandaşlık Başvuruları ve Uyuşmazlıklarında Hizmetlerimiz

İhtiyacınıza uygun başlığı inceleyin. Üstlenilecek işlemler, belgeler ve dosyanın koşulları değerlendirilerek belirlenir.

Doğum, Soybağı ve Yurt Dışı Doğum Kayıtları

Türk vatandaşı ana veya babayla soybağını, doğum tarihindeki vatandaşlık durumunu ve yabancı kayıtları inceleriz. Türkiye’de doğumun vatandaşlık doğurup doğurmadığı, çocuğun başka bir devlet vatandaşlığını kazanabilmesi dikkate alınarak değerlendirilir.

Yurt dışında doğan ve nüfusa bildirilmemiş çocukların tescili; on sekiz yaşından sonraki bildirimlerde vatandaşlık tespiti
Evlilik dışı doğumda tanıma, babalık kararı ve soybağı belgelerinin değerlendirilmesi
Vatansızlık, bulunmuş çocuk ve doğum yeri hükümlerinin somut kayıtlara uygulanması

Genel Yoldan Vatandaşlık Başvurusu

Başvuru tarihinden geriye doğru beş yıllık kesintisiz ikameti, izin türünü ve Türkiye’de yerleşme iradesini inceleriz. Erginlik ve ayırt etme gücü, Türkçe yeterliliği, gelir veya meslek, sağlık, iyi ahlak ve millî güvenlik ile kamu düzeni şartları birlikte değerlendirilir.

İkamet izinleri ile giriş-çıkışların tarih sırasıyla karşılaştırılması
Aile, iş, şirket, eğitim ve mülkiyet ilişkilerini gösteren belgelerin hazırlanması
Adli kayıtlar ve devam eden işlemlerin dosyaya etkisinin değerlendirilmesi

Evlenme Yoluyla Vatandaşlık

Türk vatandaşıyla en az üç yıldır devam eden evlilikte, aile birliği içinde yaşama ve diğer kanuni şartları inceleriz. Yurt dışında yapılmış evlilik, önceki boşanma, farklı adresler ve çocuk kayıtları başvuru öncesinde açıklığa kavuşturulur.

Evlilik ve medeni hâl kayıtlarının Türkiye’de tescili ve uyumlaştırılması
Mülakat ve aile birliği incelemesinin kapsamı hakkında hukukî bilgilendirme
Eşin ölümü, boşanma veya evlenmenin butlanının başvuruya etkisi; ret kararının incelenmesi

İstisnai Vatandaşlık ve Yatırım Dosyaları

İlgili istisnai kategoriye giriş şartlarını ve yetkili kurum incelemesini belirleriz. Yatırımın vatandaşlık mevzuatına uygunluğu, ekonomik getirisi veya ticari uygunluğu ile aynı değerlendirme değildir.

Taşınmaz, mevduat, sabit sermaye, istihdam, borçlanma aracı, fon ve bireysel emeklilik seçeneklerinin hukukî koşulları
Yatırım uygunluk belgesi, ödeme ve taahhüt kayıtları ile başvuru dosyasının uyumu
Olağanüstü hizmet, Turkuaz Kart, vatandaşlığa alınması zaruri görülen kişiler ve göçmen kategorilerinin değerlendirilmesi

Yeniden Kazanma ve Seçme Hakkı

Önceki Türk vatandaşlığının hangi işlemle ve hangi tarihte kaybedildiğini tespit ederiz. İkamet aranmayan yeniden kazanma ile ikamete bağlı yollar ve seçme hakkının süresi birbirinden ayrılır.

Çıkma izni, kaybettirme ve seçme hakkıyla kayıp kararlarının temini; kazanma veya kayba yönelik seçme hakkı koşulları
Ana veya babasına bağlı kaybeden çocuklarda erginlikten itibaren üç yıllık seçme hakkı; süre kaçırılmışsa uygulanabilir yeniden kazanma yolu
Mülga 403 sayılı Kanun dönemindeki kayıp veya ıskat kararlarının geçiş hükümleriyle incelenmesi

Evlat Edinme, KKTC ve Özel Başvurular

Ergin olmayan yabancının evlat edinilmesi, doğumla KKTC vatandaşlığı ve İskân Kanunu kapsamında göçmen kabulü ayrı hukukî dayanaklara sahiptir. Her statünün belge ve karar süreci kendi koşullarıyla hazırlanır.

Evlat edinme kararı, kesinleşme, yabancı kararın Türkiye’deki etkisi ve nüfus tescili
Doğumla KKTC vatandaşlığı ile sonradan KKTC vatandaşlığının ayrıştırılması
5543 sayılı İskân Kanunu kapsamındaki göçmen statüsünün belgelenmesi; göçmen kabulünden ayrı vatandaşlık işlemlerinin takibi

Eş ve Çocukların Dosyaya Dahil Edilmesi

Her aile üyesinin başvuruya hangi sıfatla katılabileceğini ayrı belirleriz. Bir kişinin vatandaşlık kazanması, her usulde eşine veya çocuklarına kendiliğinden vatandaşlık sağlamaz.

Evlilik, velayet, diğer ebeveynin muvafakati ve aile bağını gösteren belgeler
Çocuğun başvuru veya karar sırasında ergin olması ve bağımsız başvuru ihtiyacı
İstisnai yatırım kategorisinde yabancı eş ile ergin olmayan veya bağımlı yabancı çocuğun şartları

Vatandaşlık Tespiti ve Arşiv Araştırması

Amaç yeni vatandaşlık kazanmak değil mevcut vatandaşlığın tespiti olduğunda, doğum ve aile kayıtlarını ilgili dönem hukuku ile inceleriz. Eski bir Osmanlı kaydı veya soyağacı bilgisi tek başına güncel vatandaşlığı kanıtlamaz.

Osmanlı ve Cumhuriyet dönemi nüfus, tabiiyet, pasaport ve konsolosluk kayıtları
Göçmen, mübadil, iskân ve vatandaşlık karar kayıtlarının aile belgeleriyle karşılaştırılması
Ad, soyad, doğum tarihi ve yeri farklılıkları ile aynı kişi olunduğunun tespiti

Ret ve Uzun Süren Başvurular

Ret gerekçesini, dosyadaki son işlemi, tebligatı ve eksik belge yazılarını değerlendiririz. İdari başvuru ile dava seçeneğini, karar makamı ve süre hesabına göre belirleriz.

İkamet, aile birliği, belge uyumsuzluğu veya güvenlik incelemesine dayalı retlerin hukukî denetimi
İşlem yapılmayan dosyalarda somut talebin ve idari cevapların belgelenmesi
İptal davası, uygun koşullarda yürütmenin durdurulması ve kararın uygulanmasının takibi

İptal, Geri Alma ve Kaybettirme Davaları

Kazanma kararının iptali, vatandaşlık kararının geri alınması ve vatandaşlığın kaybettirilmesi farklı hukukî sebeplere dayanır. İşlemin dayanağını, yetkili makamı ve aile üyelerine etkisini ayırarak savunma ve dava planını hazırlarız.

Yalan beyan veya gizlemeye dayalı iptal; hukukî şartların yokluğu ya da mükerrer karar nedeniyle geri alma
Kararın tebliği, Resmî Gazete yayımı ve uygulanma zamanına göre başvuru planı
Eş ve çocuklara etki; olağan kanun yolları ve koşulları varsa Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru

Vatandaşlıktan Çıkma ve Mavi Kart

İzin alarak çıkmada erginlik ve ayırt etme gücü, başka vatandaşlığın kazanılması veya kazanılacağına ilişkin belirtiler, suç veya askerlik nedeniyle aranma ile mali ve cezai tahditler incelenir. Çıkma izni ile çıkma belgesinin teslimi ayrı aşamalardır.

Çıkma işleminin eş ve çocuklara etkisi, muvafakat ve vatansız kalmama koşulu
Mavi Kart düzenleme, yenileme ve Mavi Kartlılar Kütüğüne kişi ve altsoy kayıtları
Doğum, evlilik, boşanma, ölüm ve adres bildirimleri; çalışma, tapu, miras ve sosyal güvenlik işlemleri

Çok Vatandaşlık, İsim Denklik ve Tescil

Yabancı kimlik ile Türk nüfus kaydındaki bilgilerin uyumunu inceleriz. Vatandaşlık kararı sonrasında tescil, kimlik ve pasaport işlemlerinin tamamlanması ile aile kayıtlarının doğru kurulmasını takip ederiz.

Çok vatandaşlık bildirimi ve nüfus kütüğüne işlenmesi
İsim denklik belgesi, aynı kişi olduğunun tespiti ve gerekli nüfus düzeltmeleri
Yabancı medeni hâl kararlarıyla bağlantılı tanıma, tescil ve ad-soyad işlemlerinin koordinasyonu

YATIRIM YOLUYLA VATANDAŞLIK

Yatırım Seçeneklerini ve Uygunluk Şartlarını Karşılaştırın

Yatırım yoluyla vatandaşlık, istisnai kazanma usulünün bir görünümüdür. Yatırım türüne göre asgari tutar veya istihdam, yetkili kurum tespiti ve korunması gereken süre değişir. Aşağıdaki özet, tek başına yatırım veya vatandaşlık uygunluğu kararı değildir. Yatırımın ilgili kurumca uygun bulunmasının ardından 6458 sayılı Kanun'un 31/1-j bendi kapsamındaki ikamet izni ve vatandaşlık başvurusu hazırlanır. Uygunluk belgesi vatandaşlık kararı yerine geçmez; güvenlik, kamu düzeni ve diğer dosya incelemeleri sürer.

Yatırım türüne göre asgari şartlar ve yetkili kurum
Yatırım türü	Asgari koşul	Temel şart	Tespiti yapan kurum
Taşınmaz edinimi	En az 400.000 ABD doları veya karşılığı döviz	Kat mülkiyeti, kat irtifakı veya üzerinde yapı bulunan arsa; üç yıl satmama şerhi. Satış vaadinde özel şekil, peşin ödeme ve şerh koşulları.	Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı / TKGM
Sabit sermaye	En az 500.000 ABD doları veya karşılığı döviz	Yatırımın niteliği ve tutarının yetkili Bakanlık tarafından uygun bulunması.	Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı
İstihdam	En az 50 kişilik istihdam	İstihdamın ilgili mevzuat ve kurum uygulamasına göre tespiti.	Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
Banka mevduatı	En az 500.000 ABD doları veya karşılığı döviz	Türkiye’de faaliyet gösteren bankada üç yıl tutma koşulu.	Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu
Devlet borçlanma araçları	En az 500.000 ABD doları veya karşılığı döviz	Üç yıl elde tutma koşulu.	Hazine ve Maliye Bakanlığı
Gayrimenkul / girişim sermayesi yatırım fonu	En az 500.000 ABD doları veya karşılığı döviz	İlgili fon katılma paylarını üç yıl elde tutma koşulu.	Sermaye Piyasası Kurulu
Bireysel emeklilik	En az 500.000 ABD doları veya karşılığı döviz	Katkı payını SEDDK’nın belirlediği fonlarda tutma ve üç yıl sistemde kalma koşulu.	Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu

Taşınmaz İçin Ödeme Yapmadan Önce Hukukî İnceleme

Satış bedelinin eşik tutarı aşması tek başına yeterli değildir. Tapudaki taşınmaz niteliği, satıcı ve önceki malik bilgileri, haciz, ipotek ve diğer takyidatlar, yabancıların edinim sınırlamaları ve taşınmazın daha önce vatandaşlık işleminde kullanılıp kullanılmadığı birlikte incelenir. Değerleme, ödeme ve döviz alım belgeleri ile tapu ve uygunluk dosyasının birbiriyle tutarlı olması gerekir.

Satın alma yolunda kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulmuş taşınmazlar ya da üzerinde yapı bulunan arsa vasıflı taşınmazlar değerlendirilir. 12 Aralık 2023 sonrası yapısız arsa ve tarımsal taşınmaz edinimleri bu vatandaşlık yoluna dayanak oluşturmaz.

Noterde düzenlenen satış vaadinde kat mülkiyeti veya kat irtifakı, en az 400.000 ABD doları ya da karşılığı dövizin peşin ödenmesi ve üç yıl devir ve terkin yapılmayacağına ilişkin tapu şerhi birlikte aranır. Sözleşme, mülkiyeti kendiliğinden devretmez. Rezervasyon veya adi yazılı sözleşme, bu koşulları kendiliğinden sağlayan bir belge değildir.

Değerleme raporuna dayanan Tutar Tespit Belgesi (TTB), vatandaşlık yatırımında kabul edilen tutarın tespiti için kontrol edilir. Güncel TKGM açıklamasına göre SPK yetkili kuruluşun raporu esas alınır; TTB, TADEBİS üzerinden tapu sistemine iletilir. TTB ile işlem başvurusu arasında 12 ay aşılmışsa dayanak rapor yenilenir. Taşınmazın değerini etkileyen değişiklikler daha erken yenileme gerektirebilir. TTB, vatandaşlık uygunluk belgesi veya vatandaşlık kararıyla aynı belge değildir.

Döviz Alım Belgesi (DAB) ile satıcıya ödeme dekontu farklı işlemleri gösterir. DAB, ilgili dövizin bankaya satışını; dekont, satış bedelinin transferini belgeler. Kimlik, taşınmaz, tutar ve tarih bilgileri birlikte karşılaştırılır. Satış vaadinde peşin ödeme ve DAB düzenleme zamanının sözleşmeyle uyumu ayrıca denetlenir.

İmar, mimari proje, yapı ruhsatı, yapı kullanma izin belgesi, fiilî durum ve inşaat kalitesi yatırım güvenliği bakımından ayrıca incelenebilir. Teknik inceleme için ilgili uzmanların katkısı planlanır. Vatandaşlık uygunluk incelemesi, taşınmazın ekonomik getirisine veya vatandaşlık kararına ilişkin garanti oluşturmaz.

Yatırım eşikleri ve kurum uygulamaları 4 Ekim 2026 tarihli kaynak incelemesine göre hazırlanmıştır. Taşınmazın işlem tarihi ve güncel uygulama şartları, sözleşme ve ödeme öncesinde yeniden kontrol edilir.

KARAR VERMEDEN ÖNCE

Başvurudan Önce Bilinmesi Gereken Hukukî Ayrımlar

Başvurunun dayanağı, geçmiş kayıtlar ve aile üyelerinin durumu hangi yolun uygulanabileceğini belirler. Aşağıdaki ayrımlar, dosyanın hazırlanmasını ve olası ret riskinin değerlendirilmesini doğrudan etkiler.

Türkiye’de Bulunmak ile Uygun İkamet Aynı Değildir

Genel başvuruda başvuru tarihinden geriye doğru beş yıllık kesintisiz ikamet aranır. Bu dönem içindeki toplam yurt dışı süresi 12 ayı aşmamalıdır; sınır içinde kalan süreler ikamet hesabına dâhildir. İkamet izninin türü ve yerleşme iradesi ayrıca incelenir. Eğitim veya turistik kalış gibi dönemler yalnız ikamet kartındaki tarihlere göre otomatik olarak uygun kabul edilmez; izin türleri ve statü geçişleri birlikte değerlendirilir.

Evlilik Doğrudan Vatandaşlık Kazandırmaz

En az üç yıldır evli olma ve evliliğin devamı yanında aile birliği, evlilikle bağdaşan yaşam ve diğer şartlar incelenir. Başvurudan sonra Türk vatandaşı eşin ölümü hâlinde aile birliği içinde yaşama şartının aranmayacağına ilişkin özel hüküm vardır; ölüm ile boşanma aynı sonuçta değerlendirilmez.

Aile Üyeleri Her Yolda Aynı Şekilde Dahil Olmaz

Eşin vatandaşlığı genel kural olarak kendiliğinden değişmez. Çocuklarda velayet, muvafakat ve yaş incelenir. 5901 sayılı Kanun’un 12/1-b bendindeki yatırımcı ikamet izni ve Turkuaz Kart kategorisinde yabancı eş ile kişinin veya eşinin ergin olmayan ya da bağımlı yabancı çocuğu ayrıca düzenlenmiştir. Bağımlılık somut belgelerle değerlendirilir; her ergin çocuk otomatik olarak kapsama girmez.

Eski Aile Kaydı Güncel Vatandaşlığı Tek Başına Göstermez

Osmanlı tebaası bir atanın veya eski Türk nüfus kaydının bulunması, başvuranın bugün vatandaş olduğunu tek başına kanıtlamaz. Doğumlar, soybağı, kayıp kararları ve ilgili dönem mevzuatı birlikte değerlendirilir. Tespit başvurusu ile yeniden kazanma veya yeni vatandaşlık başvurusu birbirine karıştırılmaz.

İptal ile Kaybettirme Aileye Farklı Etki Eder

5901 sayılı Kanun’un 31 ve 32. maddelerinde, yalan beyan veya önemli hususların gizlenmesiyle kazanılan vatandaşlığın iptali ve ilgili kişiye bağlı olarak vatandaş olmuş eş ve çocuklara etkisi düzenlenir. 29 ve 30. maddelerdeki kaybettirme ise şahsidir; eş ve çocuklara etki etmez. Akrabalık ile aynı karara bağlı kazanma birbirinden ayrılır.

Mavi Kart Türk Vatandaşlığı Belgesi Değildir

Doğumla Türk vatandaşı olup çıkma izniyle kaybeden kişiler ve kanunun kapsadığı altsoylar, istisnalar dışında belirli haklardan yararlanabilir. Seçme-seçilme, askerlik ve asli-sürekli kamu görevi gibi istisnalar ayrıca değerlendirilir. Mavi Kart, yeniden vatandaşlık kazanıldığı veya tüm hakların aynı kapsamda kullanılabileceği anlamına gelmez.

Başvuru, Mevcut İkamet Yükümlülüklerini Ortadan Kaldırmaz

Vatandaşlık dosyasının açılmış olması, ikamet veya çalışma izninin yerine geçmez. Türkiye’de kalışın hukuka uygunluğu, izin yenilemeleri ve adres bildirimleri kendi mevzuatına göre takip edilir. Vatandaşlık başvurusuyla birlikte yürütülecek bu işlemlerin kapsamı başlangıçta belirlenir.

Çıkma İzni ile Vatandaşlığın Kaybı Ayrı Aşamalardır

Çıkma izni verilmesi tek başına vatandaşlığı sona erdirmez; kanundaki usulde çıkma belgesinin teslimi esas alınır. Çocukların birlikte çıkışı, diğer ebeveynin muvafakati ve vatansız kalmama koşulu ayrı incelenir. Sonradan yeniden kazanma ihtiyacı da çıkma kararından önce değerlendirilmelidir.

Geri Alma, Yalan Beyana Dayalı İptalden Ayrıdır

Vatandaşlık kararının geri alınması da ayrı bir inceleme gerektirir. İşlemin yalan beyan veya gizlemeye dayalı iptal mi, hukukî şartların oluşmaması veya mükerrer karar nedeniyle geri alma mı olduğu belirlenir; savunma ve dava sebepleri bu hukukî dayanağa göre hazırlanır. 5901 sayılı Kanun’un 40. maddesi vatandaşlığın kazanılması veya kaybı kararlarını kapsar. Karar tarihindeki koşullar, işlem dosyası ve ilgili kişinin somut durumu incelenir.

Yeniden Kazanmada Kayıp Sebebi Belirleyicidir

Çıkma izniyle kayıp veya ana-babaya bağlı kayıptan sonra seçme hakkı süresinin kaçırılması ile kaybettirme ve seçme hakkıyla kayıp aynı usule tabi değildir. İkamet aranmayan yol ile kanunda üç yıllık Türkiye ikameti öngörülen yeniden kazanma yolu ayrılır. Önceki karar ve varsa mülga 403 sayılı Kanun geçiş hükümleri incelenir.

İDARİ BAŞVURU VE YARGISAL DENETİM

Ret, Bekleyen Başvuru ve Vatandaşlık Kaybında Hukukî Yollar

Bir başvurunun reddedilmesi, vatandaşlığa alınma kararının sonradan iptali veya geri alınması ve dosya hakkında uzun süre işlem yapılmaması aynı başvuru düzenine tabi değildir. İncelemeye kararın tam metni, karar makamı, başvuru kayıtları ve tebliğ belgesiyle başlanır.

Ret Gerekçesi ve İdari Dosya İncelenir

Kararın yetki, şekil, sebep, konu ve amaç unsurları; başvurunun doğru kategori üzerinden değerlendirilip değerlendirilmediği; idarenin dayandığı olgular ve sunulan belgelerin nasıl değerlendirildiği araştırılır. Güvenlik veya kamu düzeni ibaresi, somut dosyanın ve yargısal denetimin önemini ortadan kaldırmaz.

Karar Makamına Göre Görevli Yargı Yeri Belirlenir

Görevli yargı yeri, başvurunun adı kadar dava konusu işlemi tesis eden makama göre de belirlenir. Cumhurbaşkanı kararlarına karşı ilk derece incelemesi Danıştayda; Bakanlığın bireysel işlemlerine karşı ise uygulanacak görev ve yetki kurallarına göre idare mahkemesinde yürütülür. Ret veya kayıp kararı ile tebliğ belgesi birlikte incelenir. Bildirimi yapan il müdürlüğü ile nihai kararı veren makam farklı olabilir.

Genel Dava Süresi ve Başlangıç Tarihi

Özel bir süre bulunmadığında Danıştay ve idare mahkemelerinde genel dava süresi 60 gündür. Bireysel işlemlerde kural olarak yazılı bildirimi izleyen gün esas alınır. Kaybettirme kararında Resmî Gazete’de yayımın tebliğ sayılması, elektronik tebligat ve temsil kuralları ayrıca kontrol edilir. Karar tarihi tek başına yeterli değildir.

İdari Başvurudan Sonra Kalan Süre İşler

Süresi içinde yapılan ve 2577 sayılı Kanun’un 11. maddesi kapsamında olan idari başvuru, işlemeye başlayan dava süresini durdurur. Talebin reddi veya 30 gün cevapsız kalması üzerine kalan süre işlemeye devam eder. Başvurudan önce geçen günler hesaptan silinmez. Yeni bir vatandaşlık başvurusu veya dosya sorgulaması bu etkiyi kendiliğinden doğurmaz.

Otuz Gün Cevapsızlık ve Zımni Ret

Cevapsız kalan başvurularda 2577 sayılı Kanun'un 10. maddesindeki zımni ret düzenlemesi değerlendirilir. Bu kapsamdaki başvuruya 30 gün cevap verilmemesi, dava yolu bakımından ret sonucu doğurabilir. Bu süre, vatandaşlığın 30 günde verilmesini gerektiren bir sonuçlandırma taahhüdü değildir. Sorgulama ekranının değişmemesi tek başına süre başlangıcı sayılmaz; somut istem, kayıt tarihi ve idari yazışmalar incelenir.

Kesin Olmayan Cevapta Dört Aylık Üst Sınır

İlk 30 gün içinde kesin olmayan bir cevap verilmişse, bu cevabın ret sayılarak dava edilmesi veya kesin cevabın beklenmesi seçenekleri incelenir. Kanundaki bekleme üst sınırı başvuru tarihinden itibaren dört aydır; vatandaşlık dosyasının bu sürede mutlaka sonuçlanacağı anlamına gelmez. Dört ay ara cevap tarihinden hesaplanmaz. Sonradan gelen kesin cevabın dava süresine etkisi ayrıca değerlendirilir.

Yürütmenin Durdurulması ve Kararın Uygulanması

Dava açılması, vatandaşlık işlemine bağlı tüm sonuçları kendiliğinden durdurmaz. Yürütmenin durdurulması talebi; açık hukuka aykırılık ve telafisi güç veya imkânsız zarar koşulları birlikte açıklanarak hazırlanır. Talebin kabulü yargı merciinin değerlendirmesine bağlıdır. İptal kararı da mahkemenin doğrudan vatandaşlık vermesi anlamına gelmez; gerekçesine uygun idari işlem ve kararın uygulanması takip edilir.

Kanun Yolları ve Bireysel Başvuru

İstinaf ve temyiz yolu, kararın türüne ve görevli yargı yerine göre belirlenir. AYM’ye bireysel başvuruda olağan yolların usulüne uygun tüketilmesi ve Anayasa ile AİHS’nin ortak koruma alanındaki bir hakkın ihlali iddiası gerekir. Genel süre 30 gündür; nihai kararın öğrenilmesi ve tebligat birlikte kontrol edilir. Her vatandaşlık reddi kendiliğinden kabul edilebilir başvuru oluşturmaz.

Süreye bağlı işlemler

Ret, iptal, geri alma veya kaybettirme bildirimi aldıysanız kararın tamamını, tebliğ zarfını ya da elektronik tebligat kaydını koruyunuz. İlk iletişimde karar tarihini ve size ne zaman bildirildiğini belirtiniz. İlk geri dönüş için belirtilen 48 saat, kanuni başvuru veya dava sürelerini durdurmaz.

ÇALIŞMA YAKLAŞIMIMIZ

Başvuru ve Dava Stratejisini Aynı Dosya İçinde Planlıyoruz

Çalışmayı yalnız evrak listesine indirmeyiz. Vatandaşlık yolunu, ikamet ve aile geçmişini, önceki başvuruları ve belgeler arasındaki farklılıkları başlangıçta birlikte inceleriz. Ad veya doğum tarihi farklılığı, eksik medeni hâl tescili ya da yatırımın koşullarına ilişkin sorun varsa hangi işlemin önce tamamlanması gerektiğini belirleriz.

Vatandaşlık işleminin ikamet, aile, kişiler, gayrimenkul, ticaret, vergi veya ceza hukukuyla bağlantılı yönlerini kendi hukukî sonuçları içinde ele alırız. Kurum yazışmaları, eksik belgeler, karar ve tebligatlar takip düzenine alınır; müvekkile dosyanın bulunduğu aşama ve kendisinden beklenen işlem açıklanır. Olumlu sonuç veya belirli bir tamamlanma süresi taahhüt edilmez.

Durum ve Başvuru Yolunun Belirlenmesi
Mevcut vatandaşlık, aile bağı, ikamet geçmişi, önceki Türk vatandaşlığı ve yatırım durumu incelenir. Her aile üyesinin hukukî konumu ayrı kaydedilir.
Belge ve Süre İncelemesi
Kimlik ve medeni hâl kayıtları karşılaştırılır; varsa ret veya iptal bildiriminin süre hesabı öncelikle yapılır. Eksik veya çelişkili belgeler için tamamlama planı hazırlanır.
Bağlantılı İşlemlerin Tamamlanması
Gerekiyorsa doğum veya evlilik tescili, soybağı, ikamet, tapu, yatırım uygunluğu, apostil, tasdik, tercüme veya nüfus düzeltmesi koordine edilir.
Dosyanın Sunulması
Başvuru; yurt içinde yerleşim yerinin bulunduğu valiliğe, yurt dışında dış temsilciliğe, ilgili yolun usulü dikkate alınarak hazırlanır. Özel vekâlet ve şahsen katılım gerektiren aşamalar belirlenir. Başvuru formu ve dayanak belgeler karşılaştırılır; alındı kaydı saklanır.
İnceleme ve Bilgilendirme
Komisyon, mülakat, kurum yazışmaları ve eksik belge talepleri dosyaya göre takip edilir. Müvekkile aşama, gerekli işlem ve bildirilen süreler hakkında bilgi verilir.
Karar Sonrası İşlemler
Olumlu kararda nüfus tescili, kimlik, pasaport ve aile kayıtları; olumsuz kararda uygun idari ve yargısal yollar ile kararın uygulanması planlanır.

İLK GÖRÜŞMEYE HAZIRLIK

Vatandaşlık Dosyasında İlk Görüşmeye Hazırlık

İlk başvuruda kısa bir olay özeti yeterlidir. Ayrıntılı belgeler, incelemenin kapsamı belirlendikten sonra güvenli kanalla istenir.

Başlangıçta hazırlayabilecekleriniz

Başvuru amacı, mevcut vatandaşlık ve Türkiye’deki aile, ikamet veya yatırım bağını anlatan kısa olay özeti
Varsa başvuru numarası, son aşama bilgisi ve önceki başvuruların tarihleri
Varsa ret, iptal, geri alma veya kaybettirme kararının tamamı; tebligat, öğrenme ve yayım bilgileri
Mevcut ve önceki pasaportlar, ikamet veya çalışma izinleri ile giriş-çıkış kayıtlarının mevcut olup olmadığı
Evlilik, çocuk, eski Türk vatandaşlığı veya yatırım dayanağını gösteren belgelerin kısa listesi

Dosyaya göre istenebilecekler

Doğum, evlilik, boşanma, ölüm ve aile kayıtları; Türk vatandaşı eş veya ana-babaya ait nüfus bilgileri
Çocuklar için doğum belgesi, velayet kararı, gerekli muvafakat ve bağımlılık durumuna ilişkin belgeler
İkamet ve giriş-çıkış dökümleri; çalışma, gelir, meslek, şirket ve öğrenim kayıtları
Başvuru türüne göre gerekli sağlık ve adli kayıt belgeleri; kapsamı belirlenen mevcut soruşturma veya dava evrakı
Eski vatandaşlık, çıkma izni, çıkma belgesi, kaybettirme, seçme hakkı ve Mavi Kart kayıtları
Tapu, takyidat, değerleme, döviz alım, banka ödeme, taahhüt ve yatırım uygunluk belgeleri
Arşiv, göçmen, mübadil, iskân, isim denklik ve konsolosluk kayıtları
Eksik belge yazıları, önceki idari başvurular, dava dosyası ve mahkeme kararları

Yabancı Belgelerde İsim, Tarih ve Tasdik Kontrolü

Belgenin kullanılabilirliği, düzenlendiği ülkeye, belge türüne ve uygulanabilir milletlerarası sözleşmeye göre değerlendirilir. Her belge için aynı apostil veya tasdik yöntemi uygulanmaz. Gerekli hâllerde konsolosluk tasdiki, ilgili makam onayı ve noter onaylı Türkçe tercüme planlanır; apostil belgenin içeriğinin doğruluğuna dair genel bir garanti değildir.

Ad, önceki soyadlar, ana-baba adı, doğum tarihi ve yeri, medeni hâl, düzenlenme veya geçerlilik tarihi ile pasaporttaki yazım karşılaştırılır. Farklı alfabelerden aktarımdan doğan isim değişiklikleri açıklanır; gerekli tespit, tanıma veya kayıt düzeltmeleri başvurudan önce belirlenir. Belgelerin tamamı elde değilse mevcut bilgilerle eksik belge planı oluşturulabilir.

Bilgilerinizin gizliliği

Paylaştığınız bilgi ve belgeler, avukatlık meslek sırrı ve kişisel verilerin korunması ilkeleri çerçevesinde, yalnızca hukukî değerlendirme ve üstlenilen işin yürütülmesi amacıyla kullanılır. Şifre, erişim kodu ve gereksiz kimlik bilgisi göndermeyiniz. Hassas belgeler için büromuzun bildireceği güvenli paylaşım yöntemini kullanınız.

Gizlilik ve bilgi güvenliği açıklaması

Hazırlık listesini indirinPDF · 1 sayfa

TEMSİL VE İLETİŞİM

Antalya Merkezli, Türkiye Genelinde Vatandaşlık Hizmetleri

18 Mart 1999’da Kemer’de kurulan Güneş & Güneş Hukuk Bürosu, 27 yılı aşkın kurumsal geçmişiyle Türkiye’nin 81 ilindeki vatandaşlık başvurusu ve uyuşmazlıklarında, ilgili makamın görev ve yetkisi ile dosyanın temsil koşullarına göre hizmet sunar. Fiziksel merkezimiz 2007’den bu yana Antalya’dadır; başvurunun yapılacağı yer ve gerekli kişisel katılım dosyaya göre belirlenir.

Türkiye dışında bulunan kişilerin Türkiye bağlantılı işlemleri, çevrim içi görüşme ve güvenli belge paylaşımıyla hazırlanabilir. Yabancı ülke belgelerinin temini, dış temsilcilik işlemleri ve Türkiye’deki tescil birlikte planlanır. Başka ülkede hukukî temsil gerektiğinde o ülkede yetkili hukukçuların katkısı ayrıca belirlenir.

Türkçe, İngilizce, Almanca ve Rusça iletişim imkânımız, başvuru aşamalarının anlaşılmasını ve belge akışının düzenlenmesini destekler. Bu iletişim desteği ile resmî işlemlerde gerekebilecek yeminli tercüme, noter ve tasdik hizmetleri ayrı değerlendirilir.

Hizmet Kapsamı ve Ücret

Başvuru hazırlığı, yatırım sözleşmesi incelemesi, idari takip ve dava hizmetleri ayrı kapsamlarla belirlenir. Avukatlık ücreti; resmî hizmet bedelleri, noter, tercüme, değerleme, harç ve yargılama giderlerinden ayrılarak açıklanır.

Şahsen Katılım ve Özel Vekâlet

Vekille yürütülebilen işlemler ile başvuranın şahsen katılması gereken mülakat, kimlik veya diğer aşamalar ayrıştırılır. Yurt dışından düzenlenecek vekâletin yetki kapsamı, dili ve kullanılma koşulları işlemden önce kontrol edilir.

Yatırım ve Diğer İzinlerin Takibi

Yatırım taahhüdü, taşınmaz veya banka işlemleri ile ikamet ve çalışma izinlerine ilişkin görevler ayrı belirlenir. Vatandaşlık dosyasının takibi, açıkça üstlenilmedikçe bütün ticari, vergisel veya teknik işlemleri kapsamaz.

SIK SORULAN SORULAR

Türk Vatandaşlığı Hakkında Sorular

Yanıtlar genel bilgilendirme niteliğindedir. Talebinize uygulanacak yol ve şartlar, somut bilgi ve belgeler üzerinden değerlendirilir.

Türkiye’de doğan her çocuk Türk vatandaşı olur mu?

Hayır. Türk ana veya babayla soybağı nedeniyle kazanma ayrı bir yoldur. Doğum yeri kuralında ise Türkiye’de doğan çocuğun ana ve babasından dolayı herhangi bir devlet vatandaşlığını kazanamaması gibi kanuni şartlar incelenir. Çocuğun doğum belgesiyle birlikte ebeveynlerinin vatandaşlık durumu değerlendirilir.

Beş yıllık ikamet kartım olması başvuru için yeterli mi?

Kart üzerindeki toplam süre tek başına yeterli değildir. Fiilî giriş-çıkışlar, izin türleri, geçişler ve başvurudan önceki dönemin kanuni koşulları incelenir. Yerleşme iradesi, gelir veya meslek ve diğer şartlar ayrıca değerlendirilir; farklı ikamet türlerinin bütün süreleri otomatik olarak aynı hesaba dahil edilmez.

Türk vatandaşı eşim başvurudan sonra ölürse dosya kapanır mı?

Kanun, başvurudan sonra Türk vatandaşı eşin ölümü nedeniyle evliliğin sona ermesi hâlinde aile birliği içinde yaşama şartının aranmayacağını düzenler. Diğer koşullar ve dosyanın durumu ayrıca incelenir. Ölüm belgesinin ve başvuru tarihinin kuruma doğru şekilde bildirilmesi gerekir.

Boşanma veya evliliğin geçersizliği vatandaşlığı mutlaka sona erdirir mi?

Başvuru devam ederken boşanma ile vatandaşlık kazanıldıktan sonra boşanma aynı durumda değildir. Evlenme yoluyla kazanma sonrasında evlenmenin butlanına karar verilmesi bakımından, evlenmede iyiniyetli olmayı esas alan özel hüküm vardır. Sonuç, kararın türü, zamanı ve vatandaşlığın kazanılma dayanağı üzerinden belirlenir.

Yatırım uygunluk belgesi aldım; vatandaşlığım kesinleşmiş sayılır mı?

Hayır. Belge, ilgili yatırım şartlarının yetkili kurum yönünden tespitine ilişkindir. Vatandaşlık dosyası, aile üyelerinin durumu ve diğer incelemeler ayrıca değerlendirilir. Yetkili makamın vatandaşlığı kazanma kararı olmadan yalnız uygunluk belgesinden Türk vatandaşlığı kazanıldığı sonucu çıkarılamaz; karar sonrası nüfus tescili de takip edilir.

Ailemde Osmanlı veya Türk nüfus kaydı bulunması yeterli mi?

Arşiv kaydı inceleme için önemli bir başlangıç olabilir; tek başına vatandaşlığın bulunduğu sonucunu vermez. Kayıttaki kişiyle soybağı, sonraki kuşakların doğum ve vatandaşlık durumları, olası kayıp işlemleri ve ilgili dönem mevzuatı birlikte değerlendirilir.

Başvuru sırasında küçük olan çocuğum süreçte ergin olursa ne olur?

Çocuğun hangi başvuru kategorisine dahil edildiği ve uygulanacak hükmün hangi tarihi esas aldığı incelenir. Karar verilmeden ergin olma, aynı dosyaya bağlı işlem yerine bağımsız başvuru gerektirebilir. İstisnai kategorideki bağımlı çocuk hükmü de her yetişkin çocuğu kapsayan genel bir kural değildir.

Vatandaşlık başvurum ikamet veya çalışma iznimi uzatır mı?

Vatandaşlık başvurusu, ikamet ve çalışma izninin yerine geçen bağımsız bir izin değildir. Mevcut izinlerin geçerliliği ve yenileme şartları ayrı takip edilmelidir. Başvuru dosyası sürerken izin süresinin sona ermesi veya statü değişikliği kuruma sunulacak bilgileri de etkileyebilir.

Avukat aracılığıyla bütün işlemleri Türkiye’ye gelmeden yapabilir miyim?

Vekâletle yapılabilecek işlemler başvuru türüne göre belirlenir. Şahsen katılım, kimlik doğrulama, mülakat veya biyometrik işlemler gerektiğinde vekâlet bunların tamamının yerine geçmez. Bulunduğunuz ülke ve başvuru makamına göre kişisel katılım gerektiren aşamalar önceden planlanır.

Her yabancı belgeye apostil yaptırmam gerekiyor mu?

Hayır. Belge türü, düzenleyen ülke ve milletlerarası sözleşmeler farklı yöntem veya muafiyet öngörebilir. Apostil, konsolosluk tasdiki, tercüme ve noter işlemleri birbirinin yerine her durumda geçmez. Belge temininden önce hangi usulün gerektiğinin belirlenmesi gereksiz masrafı ve yeniden belge alınmasını önleyebilir.

Başvuru ekranında uzun süredir aynı aşama görünüyor; dava açılabilir mi?

Yalnız ekran ifadesinden kesin sonuç çıkarılamaz. Başvurunun kayda alındığı tarih, eksik belge durumu, önceki talepler ve idarenin cevapları incelenir. İYUK’taki işlem yapılması istemi ve zımni ret kuralları, dosyadaki somut başvuru ve cevaplara göre değerlendirilir.

Ret kararından sonra yeniden başvurursam dava hakkım korunur mu?

Yeni başvuru yapılması, önceki ret kararına karşı dava süresini kendiliğinden durdurmaz veya yeniden başlatmaz. İYUK kapsamında süresinde yapılan uygun idari başvurunun etkisi ayrıca incelenir. Ret kararıyla birlikte tebligat kaydının değerlendirilmesi gerekir.

İptal davasını kazanırsam mahkeme doğrudan vatandaşlık verir mi?

İptal davasında idari işlemin hukuka uygunluğu denetlenir; mahkeme idarenin yerine geçerek takdir yetkisini kullanamaz. Yargı kararının uygulanması bağlayıcıdır; uygulamanın kapsamı kararın gerekçesine göre belirlenir. Kararın gerekçesine göre idarenin yapması gereken yeni değerlendirme veya işlem ve kararın uygulanması takip edilir. Davanın kazanılması her durumda aynı idari sonucu kendiliğinden doğurmaz.

Mavi Kartlı olmak, yeniden Türk vatandaşı olduğum anlamına gelir mi?

Hayır. Mavi Kart, kanunda tanımlanan statüyü ve bu statüye bağlı haklardan yararlanmayı gösterir. Yeniden vatandaşlık kazanılması ayrı bir işlem veya seçme hakkı süreci gerektirebilir. Önceki kayıp sebebi ve yaş gibi koşullar hangi yolun kullanılacağını belirler.

Türkiye çifte vatandaşlığı kabul ediyorsa eski vatandaşlığım da korunur mu?

Türk hukukundaki çok vatandaşlık kaydı ile diğer ülkenin vatandaşlık hukuku ayrı konulardır. Diğer devletin izin, bildirim veya vatandaşlığın kaybına ilişkin kuralları, o ülkenin güncel hukukuna göre ayrıca incelenmelidir. Türkiye’deki işlem bakımından gerekli bildirim ve isim denklik belgeleri buna göre planlanır.

Başvuru ne kadar sürer ve hangi giderler doğar?

Belge temini, dosya türü, kurum yazışmaları, mülakat ve incelemeler süreyi etkiler; belirli ayda sonuç veya olumlu karar garantisi verilemez. Avukatlık ücreti ile resmî hizmet bedeli, tercüme, noter, değerleme ve yargılama giderleri işin kapsamına göre ayrı açıklanır. İlk geri dönüş süresi, dosyanın sonuçlanma süresi değildir.

İLGİLİ HİZMETLER VE DAYANAKLAR

Konunuzla Bağlantılı Bilgilere Ulaşın

Uluslararası Hukuk, Yabancılar ve Sınır Ötesi İşlemler

Resmî hukukî kaynaklar

Bu metnin hazırlanmasında kullanılan kaynaklar 4 Ekim 2026 tarihinde incelenmiştir. Kaynak incelemesi, kişiye özel hukukî görüş yerine geçmez.

SONRAKİ ADIM

Konunuzu Birlikte Değerlendirelim

Talebinizi, olayın kısa özetini ve varsa yaklaşan işlem tarihini paylaşınız. İlk görüşmede hangi belgelerin inceleneceği ve hangi hukukî yolların değerlendirileceği netleştirilir.

Başvuru konusu: Türk Vatandaşlığı Başvuruları ve Vatandaşlık Davaları

Vatandaşlık İçin Görüşme Talebi Randevu Talebi

İlk geri dönüş: en geç 48 saat. Bu süre, hukukî incelemenin tamamlanma veya işin sonuçlanma süresi değildir.

Başvuru göndermek, avukatlık ilişkisinin kurulduğu veya dosyanın ve sürelerinin takibinin üstlenildiği anlamına gelmez. Görüşme ücreti önceden bildirilir.

Bu Konuda Bilgi Alın

İletişim bilgilerinizi bırakın, ekibimiz sizi arasın.

Konu: Türk Vatandaşlığı Başvuruları ve Vatandaşlık Davaları

Türk Vatandaşlığı Başvuruları ve Vatandaşlık Davaları